Động lực tăng trưởng mới của Tây Ninh

Nhìn lại hành trình một năm qua, Tây Ninh tự hào ghi dấu ấn mạnh mẽ trong việc hiện thực hóa Nghị quyết 57/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ (KH-CN), đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (CĐS) quốc gia.

Những dấu ấn đậm nét

168/169 nhiệm vụ được Trung ương giao đã hoàn thành là minh chứng rõ nhất cho tinh thần làm việc quyết liệt, sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị tỉnh Tây Ninh trong bối cảnh vận hành mô hình chính quyền địa phương mới sau hợp nhất.

Ngay từ đầu năm 2025, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã xác định đột phá phát triển KH-CN, đổi mới sáng tạo và CĐS quốc gia là "kim chỉ nam". Để hiện thực hóa khát vọng này, tỉnh thành lập Ban Chỉ đạo do Bí thư Tỉnh ủy trực tiếp làm trưởng ban, cùng 6 tổ công tác thường xuyên bám sát hiện trường để tháo gỡ điểm nghẽn ngay tại cơ sở.

Bí thư Tỉnh ủy Tây Ninh Nguyễn Văn Quyết chủ trì hội nghị tổng kết công tác năm 2025 và triển khai phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm năm 2026

Một hệ thống văn bản pháp lý chặt chẽ đã ra đời, như Đề án số 1330/ĐA-UBND về thực hiện đột phá phát triển KH-CN giai đoạn 2025-2030 hay 7 nghị quyết quan trọng được HĐND tỉnh ban hành, đã tạo hành lang pháp lý và mức chi hỗ trợ cụ thể cho các hoạt động sở hữu trí tuệ, nâng cao năng suất và hỗ trợ doanh nghiệp (DN) chuyển đổi công nghệ.

Đúng với tinh thần "lấy người dân, DN làm trung tâm", công tác CĐS tại Tây Ninh năm qua không chỉ nằm trên các báo cáo mà đã thực sự len lỏi vào từng gia đình. Phong trào "Bình dân học vụ số" giúp người dân phổ cập kỹ năng số cơ bản; sáng kiến "Đại sứ số - Gia đình số" biến mỗi thành viên trong gia đình thành một hạt nhân lan tỏa công nghệ. Ứng dụng "Tây Ninh Smart" đã ghi nhận hơn 247.500 lượt tải, trở thành cầu nối hữu hiệu giữa chính quyền và người dân. Hơn 3.400 phản ánh, kiến nghị về rác thải, đèn đường, ô nhiễm môi trường... đã được xử lý nhanh chóng qua hệ thống 1022.

Bà Lê Thị Loan, tiểu thương tại chợ Tân An (tỉnh Tây Ninh), kể trước đây, nghe CĐS, bà thấy xa vời và mơ hồ lắm. Nay chỉ cần mở điện thoại là có thể nộp hồ sơ hành chính, đóng tiền học cho con, phản ánh nhanh các vấn đề... "Giờ đây, chúng tôi đỡ tốn công đi lại, dành thời gian tập trung buôn bán, kiếm thêm thu nhập" - bà Loan phấn khởi.

Thực tế, tỉ lệ hồ sơ nộp trực tuyến tại Tây Ninh đã chạm mốc 99,8%. Riêng trong lĩnh vực giáo dục và an sinh xã hội, 98,8% học phí được thanh toán không dùng tiền mặt; trên 73% đến 98% đối tượng bảo trợ xã hội nhận trợ cấp qua tài khoản.

Bệ phóng cho kinh tế số

Không dừng lại ở cải cách hành chính, Tây Ninh đặt tham vọng trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo của khu vực. Diễn đàn Nghiên cứu và Phát triển châu Á (Asia R&D Connect 2025) do tỉnh Tây Ninh tổ chức vừa qua là một bước đi chiến lược, mở ra cơ hội cho các DN, HTX tiếp cận những giải pháp kỹ thuật tiên tiến nhất thế giới.

Bà Huỳnh Thị Hồng Nhung - Tỉnh ủy viên, Giám đốc Sở KH-CN tỉnh Tây Ninh - cho biết tỉnh đã hỗ trợ bảo hộ tài sản trí tuệ và đăng ký nhãn hiệu tập thể cho nhiều đơn vị, tiêu biểu là HTX Nông nghiệp - rau - củ - quả Khánh Hậu. Đây là bệ phóng quan trọng để nông sản địa phương đủ sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Ông Lê Văn Hẳn, Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh (giữa), trao đổi với đại biểu bên lề Hội nghị Diễn đàn Nghiên cứu và Phát triển châu Á

Năm 2025, tỉnh Tây Ninh dành khoảng 263,5 tỉ đồng cho các nhiệm vụ KH-CN và CĐS. Trong đó, đáng chú ý là dự án nâng cấp hạ tầng dữ liệu quy mô 350 tỉ đồng đang được triển khai khẩn trương để tạo lập "bộ não số" cho toàn tỉnh.

Dù vậy, lãnh đạo tỉnh Tây Ninh cũng thẳng thắn nhìn nhận thực tế, khối lượng nhiệm vụ lớn, tính chất phức tạp, liên ngành trong khi năng lực cán bộ cơ sở đôi khi chưa đồng đều. Ông Phạm Tấn Hòa, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh, cho biết năm 2026, tỉnh đặt mục tiêu cao hơn với tổng kinh phí dành cho KH-CN và CĐS dự kiến lên tới 2.060,7 tỉ đồng. Trọng tâm sẽ là xây dựng kho dữ liệu dùng chung, triển khai trợ lý ảo trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ cán bộ và người dân, đồng thời mở rộng "Đô thị thông minh" trên nền tảng GIS.

Tây Ninh quyết tâm thực hiện 10 chỉ tiêu "vàng" từ năm 2026 đến cuối năm 2030. Cụ thể: đóng góp của TFP (năng suất nhân tố tổng hợp) vào tăng trưởng kinh tế đạt tối thiểu 55%; kinh tế số chiếm 30% GRDP; chỉ số Đổi mới sáng tạo (PII) đạt tối thiểu 45 điểm; xếp hạng CĐS thuộc nhóm 10 tỉnh, thành dẫn đầu cả nước; có ít nhất 40 DN KH-CN và công nghệ cao; nhân lực nghiên cứu và đổi mới sáng tạo đạt 12 người/10.000 dân; 90% người trưởng thành có kỹ năng số; kinh phí cho R&D đạt 2% GRDP (xã hội hóa chiếm trên 60%); bố trí ít nhất 3% ngân sách hằng năm cho KH-CN và đổi mới sáng tạo và khởi công một khu công nghiệp công nghệ cao, một khu công nghiệp số, một trung tâm đổi mới sáng tạo.

Đến năm 2030, Tây Ninh xác định rõ lộ trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng từ chiều rộng sang chiều sâu. KH-CN sẽ được ứng dụng mạnh mẽ vào các ngành chủ lực như nông nghiệp công nghệ cao, chế biến - chế tạo, logistics và đô thị thông minh.

Chiến lược "3 nhà" (nhà nước - nhà khoa học - nhà DN) sẽ được thắt chặt để đưa các công trình nghiên cứu từ phòng thí nghiệm ra thẳng cánh đồng, nhà xưởng. Tỉnh cũng sẽ tập trung tái đào tạo kỹ năng số cho lực lượng lao động, giúp công nhân, người lao động thích ứng với chuỗi giá trị toàn cầu. "Chúng tôi không CĐS theo phong trào. Mọi công nghệ, mọi đề án cuối cùng phải quay về phục vụ mục tiêu duy nhất: Giúp người lao động tăng năng suất, DN giảm chi phí và người dân có cuộc sống thuận tiện, hạnh phúc hơn" - ông Phạm Tấn Hòa khẳng định.

Bài và ảnh: HẢI ĐƯỜNG