Động thái tiếp theo của Fed vẫn có thể là giảm lãi suất?

Fed tỏ ra ‘diều hâu’ hơn, nhưng…

Mặc dù Fed vẫn giữ nguyên lãi suất ở mức 3,50% - 3,75% vào ngày 17/6, tuy nhiên cơ quan này tỏ ra diều hâu hơn trong bối cảnh lạm phát tại Mỹ đang có xu hướng tăng nhanh theo giá dầu do tác động của chiến sự tại Iran.

Theo đó Fed đã loại bỏ định hướng nới lỏng trong thông báo chính sách ngắn gọn phát đi sau cuộc họp chính sách tháng 6. Thay vào đó cơ quan này cho biết, lạm phát vẫn ở mức cao so với mục tiêu 2%, một phần phản ánh những cú sốc về nguồn cung đã đẩy giá cả tăng cao ở một số lĩnh vực, bao gồm cả năng lượng. Từ đó khẳng định “Ủy ban (Thị trường mở liên bang – FOMC) sẽ nỗ lực ổn định giá cả”.

Đáng chú ý dự báo lãi suất thông qua cái gọi là đồ thị điểm (dot plot) của Fed cũng cho thấy, có tời 9 trong số 19 nhà hoạch định chính sách dự báo lãi suất sẽ tăng vào cuối năm, bên cạnh đó có 8 người dự báo lãi suất sẽ được giữ nguyên, trong khi hỉ có 1 ý kiến dự báo lãi suất giảm và 1 ngưuời không đưa ra dự báo lãi suất.

Kết quả này hoàn toàn đảo ngược so với dự báo hồi tháng 3 khi mà các nhà hoạch định chính sách của Fed dự kiến là lãi suất sẽ được cắt giảm thêm 1 lần nữa trong năm nay.

Việc lạm phát tại Mỹ tiế tục tăng tốc trong tháng 5, cộng thêm quan điểm ‘diều hâu’ hơn của Fed đã khiến thị trường kỳ vọng Fed sẽ tăng lãi suất vào cuối năm. Cụ thể theo công cụ FedWatch của CME, các nhà đầu tư đã tính toán đến xác suất 77% rằng Fed sẽ tăng lãi suất chuẩn thêm 0,25 điểm phần trăm hoặc hơn vào cuối năm nay.

Tuy nhiên trong các phát biểu mới đây, nhiều quan chức Fed vẫn tỏ ra thận trọng với việc tăng lãi suất. Chẳng hạn như Chủ tịch Fed John Williams - một nhà hoạch định chính sách có tầm ảnh hưởng của Fed, dù cũng tỏ ra lo ngại về lạm phát, song khi nói đến việc đưa lạm phát trở lại mục tiêu 2% của Fed, ông cho biết, “lập trường chính sách tiền tệ hiện tại đang ở vị thế tốt để làm điều đó”.

Giới chuyên gia cũng bất đồng

Hiện giới chuyên gia cũng đang bất động về động thái chính sách tiếp theo của Fed sẽ là tăng hay giảm lãi suất.

Trong báo cáo mới đây, các nhà phân tích tại Bank of America dự đoán, Fed sẽ tăng lãi suất ba lần trong năm nay khi các nhà hoạch định chính sách có những hành động quyết đoán hơn để kiềm chế lạm phát sau 5 năm liên tiếp chứng kiến lạm phát vượt quá mục tiêu 2%.

Tuy nhiên vẫn có những người kiên định như Andrew Hollenhorst - nhà kinh tế trưởng về Mỹ tại Citi Research, người từ lâu đã cho rằng chính sách tiền tệ sẽ được nới lỏng hơn.

“Trái ngược với định giá thị trường, chúng tôi tiếp tục thấy dữ liệu và diễn biến cho thấy nền kinh tế, thay vì tăng lãi suất, nhiều khả năng sẽ cần giảm lãi suất”, ông cho biết hôm thứ Sáu tuần trước và chỉ ra các lý do để chứng minh kỳ vọng của thị trường đã sai.

Ví dụ, về dầu mỏ, thị trường đã nhanh chóng chuyển từ thiếu hụt sang dư thừa, loại bỏ rủi ro lạm phát tăng cao chính.

Hay như dù tăng trưởng GDP trong quý đầu tiên của Mỹ mạnh hơn so với ước tính ban đầu, song Hollenhorst chỉ ra rằng chi tiêu tiêu dùng thực tế đã được điều chỉnh giảm xuống mức thấp nhất trong nhiều năm. Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) cũng che khuất những lợi ích không đồng đều. Và nếu loại trừ đầu tư vào máy tính, điện tử và sở hữu trí tuệ, tăng trưởng chỉ đạt 0,5%.

Ông cũng nhận thấy thị trường nhà ở yếu kém có thể kéo lạm phát xuống nhanh hơn, với chỉ số giá tiêu dùng cốt lõi dự kiến sẽ giảm xuống mức dưới 2,5% hàng năm vào tháng 8, giảm từ 2,9% trong tháng 5.

Về thị trường lao động, Hollenhorst dự đoán số lượng việc làm sẽ giảm đà trong mùa hè này, bắt đầu từ báo cáo việc làm tháng 6 sắp tới. Số đơn xin trợ cấp thất nghiệp hàng tuần cũng đang có xu hướng tăng cao…

“Có lẽ thị trường cần tỷ lệ thất nghiệp tăng lên để quay lại việc định giá các đợt cắt giảm lãi suất, nhưng số lượng việc làm yếu và tỷ lệ thất nghiệp không thay đổi ít nhất cũng sẽ đẩy thị trường ra khỏi việc định giá các đợt tăng lãi suất”, ông nói thêm.

Tương tự, Robin Brooks - nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Brookings cũng cho rằng, việc thị trường kỳ vọng Fed tăng lãi suất là không hợp lý vì giá dầu đã giảm trở lại mức trước khi chiến tranh Iran bắt đầu.

Theo ông, báo cáo CPI tháng 6, sẽ được công bố vào ngày 14/7, sẽ bắt đầu thay đổi suy nghĩ của các nhà đầu tư và chuyển sự đồng thuận theo hướng quan điểm của ông. “Đó là lúc động lực giảm phát từ giá dầu giảm sẽ nhắc nhở mọi người rằng Fed sẽ không tăng lãi suất và – nếu có – động thái tiếp theo sẽ là cắt giảm lãi suất”, Brooks dự đoán.