Dự án KCN Phú Hà, xã Chương Dương: Người dân còn nhiều băn khoăn về giải phóng mặt bằng

Băn khoăn về quy trình và chênh lệch mức bồi thường

Phản ánh đến cơ quan Báo và Phát thanh Truyền hình Hà Nội, nhiều hộ dân tại xã Chương Dương cho biết, thực hiện công tác giải phóng mặt bằng triển khai Dự án Khu công nghiệp Phú Hà, đại diện Công ty TNHH Hòa Phú Invest thuộc Tập đoàn Phú Mỹ, chủ đầu tư dự án cùng một số cán bộ hợp đồng của Ban Quản lý Dự án đầu tư - Hạ tầng xã Chương Dương và cán bộ thôn đã có cuộc gặp với người dân để trao đổi về các vấn đề liên quan. Trong cuộc gặp, người dân được yêu cầu ký biên bản kiểm đếm đất nông nghiệp, kèm đơn tự nguyện nhận tiền bồi thường sớm và cam kết không kiến nghị, khiếu nại về công tác giải phóng mặt bằng.

Theo phản ánh, các buổi làm việc này chưa được thông báo trước về nội dung, không có sự tham dự của lãnh đạo xã và không lập biên bản hội nghị.

Khu đất nông nghiệp của người dân thôn Thắng Lợi được thực hiện thu hồi làm Dự án Khu công nghiệp Phú Hà. Ảnh: Vân Nga

Đáng chú ý, một nội dung được nhiều hộ dân quan tâm và bức xúc là sự chênh lệch lớn về mức bồi thường, hỗ trợ giữa các dự án trên cùng địa bàn.

Cụ thể, đất nông nghiệp được giao năm 1993 theo Nghị định số 64/NĐ-CP tại địa bàn các thôn Hạ Giáp, Bình Lăng và Khoái Nội, xã Thắng Lợi (cũ), nay là thôn Thắng Lợi được nhận khoảng 341 triệu đồng/sào khi thu hồi đất làm Khu công nghiệp Phú Hà. Trong khi cách đó khoảng 500m, khi thu hồi đất thực hiện một dự án khác, người dân thôn Hướng Dương lại nhận khoảng 396 triệu đồng/sào. Sự khác biệt này khiến người dân thắc mắc về tính công bằng và quyền lợi chính đáng của mình.

Người dân cũng đề nghị các cuộc họp về giải phóng mặt bằng cần có sự tham gia của lãnh đạo địa phương, nội dung được công khai và biên bản được lập đầy đủ. Đồng thời, chính quyền cần làm rõ căn cứ pháp lý áp dụng mức bồi thường, hỗ trợ và các chính sách đào tạo nghề, giải quyết việc làm sau khi thu hồi đất.

Bên cạnh đó, một số hộ thuê thầu đất công để sản xuất, chăn nuôi theo mô hình VAC đã 10 năm đến hơn 20 năm nay rất băn khoăn về việc diện tích này vào quy hoạch dự án khu công nghiệp. Người dân không được hỗ trợ đền bù cây trồng, chuồng trại còn hiện hữu do hợp đồng thuê đất xã đã thanh lý trước thời điểm thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp (tháng 7-2025) và chưa thực hiện ký lại hợp đồng.

Bà Trần Thị Sung, một hộ dân ở thôn Thắng Lợi chia sẻ: "Xét về lý trên giấy tờ thì các hộ làm trang trại không được hỗ trợ, chúng tôi cũng mong chính quyền và doanh nghiệp xét về tình và thực tế cho bà con nông dân đang vất vả sớm hôm trên đồng ruộng mà hỗ trợ một phần công sức".

Tăng cường đối thoại, hướng tới sự đồng thuận bền vững

Trao đổi với phóng viên, Phó Giám đốc Ban Quản lý Dự án đầu tư - Hạ tầng xã Chương Dương Trần Văn Hải cùng chuyên viên Phạm Hồng Đức đã thông tin cụ thể về cơ chế bồi thường, hỗ trợ và quy trình triển khai dự án.

Theo ông Trần Văn Hải, Khu công nghiệp Phú Hà là dự án do Nhà nước thu hồi đất, không phải trường hợp doanh nghiệp tự thỏa thuận nhận chuyển nhượng như phản ánh của một số người dân. Mức bồi thường, hỗ trợ khoảng 341 triệu đồng/sào được tính toán dựa trên các quy định hiện hành. Cụ thể giá đất nông nghiệp 155.000 đồng/m²; hỗ trợ đào tạo, hỗ trợ chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc tối đa gấp 5 lần giá đất nông nghiệp; thưởng tiến độ bàn giao mặt bằng tối đa 10 triệu đồng/hộ.

Lý giải mức chênh lệch so với dự án lân cận, ông Trần Văn Hải cho biết, các dự án như Khu đô thị thể thao quốc tế và Dự án mở rộng trục không gian quốc lộ 1A thuộc nhóm dự án trọng điểm, đặc thù nên được áp dụng cơ chế riêng với hệ số K=2 đối với tiền bồi thường đất trong khi Khu công nghiệp Phú Hà áp dụng cơ chế chung với hệ số K=1. Do đó, mức đền bù giải tỏa không giống nhau.

Về việc hướng dẫn người dân làm đơn tự nguyện nhận tiền sớm, ông Trần Văn Hải giải thích: "Theo quy trình thông thường, việc chi trả thực hiện sau thời gian lấy ý kiến 30 ngày. Trường hợp hộ dân có đơn đề nghị nhận tiền sớm, thời gian có thể rút ngắn còn khoảng 10-15 ngày. Việc người dân viết đơn này nhằm tạo điều kiện chi trả tiền sớm hơn, không đồng nghĩa với việc phải bàn giao mặt bằng ngay khi ký".

Bên cạnh khoản bồi thường trước mắt, sinh kế lâu dài sau khi mất đất sản xuất là mối quan tâm lớn nhất của người dân. Theo Ban Quản lý Dự án đầu tư - Hạ tầng xã Chương Dương, Khu công nghiệp Phú Hà có quy mô 174ha, trong đó diện tích trên địa bàn xã gần 70ha, được định hướng phát triển theo mô hình xanh, sạch, hiện đại, hướng tới thu hút lao động địa phương.

Tuy nhiên, khả năng tạo việc làm ổn định thực tế còn phụ thuộc vào nhu cầu tuyển dụng, trình độ chuyên môn và tay nghề của người lao động.

Về vấn đề này, chính quyền địa phương cần phối hợp chặt chẽ với chủ đầu tư công khai nhu cầu tuyển dụng, tiêu chí lựa chọn, kế hoạch đào tạo nghề bài bản để hỗ trợ người dân chủ động chuyển đổi nghề nghiệp.

Từ những phản ánh, kiến nghị của người dân, Phó Chủ tịch UBND xã Chương Dương Từ Đức Mạnh đã trực tiếp đối thoại với người dân hai thôn Khoái Nội, Bình Lăng để lắng nghe ý kiến về mức bồi thường, quy trình thực hiện và vấn đề giải quyết việc làm. Chính quyền xã cũng dự kiến tiếp tục đối thoại với người dân thôn Hạ Giáp (cũ) để giải thích những vấn đề còn chưa hiểu rõ nhằm tạo sự đồng thuận khi thực hiện giải phóng mặt bằng.

Thực tế trên cho thấy, băn khoăn của người dân phần lớn xuất phát từ cách làm việc chưa phù hợp của một bộ phận cán bộ cơ sở. Việc giao cán bộ hợp đồng và đại diện doanh nghiệp trực tiếp vận động người dân ký biên bản, ký đơn cam kết khi chưa thông báo trước và thiếu vắng lãnh đạo xã đã làm gia tăng hoài nghi về tính minh bạch của dự án.

Vì vậy, để công tác giải phóng mặt bằng diễn ra thuận lợi, chính quyền địa phương cần đổi mới phương pháp làm việc theo hướng chuyên nghiệp, rõ ràng, đúng quy định và tôn trọng nhân dân.

Mọi cuộc họp phải được thông báo trước, cụ thể về thời gian, địa điểm, thành phần và nội dung để người dân chủ động chuẩn bị ý kiến. Đại diện lãnh đạo xã, Ban Quản lý Dự án đầu tư - Hạ tầng xã và các đoàn thể cần trực tiếp tham dự các cuộc họp. Đồng thời, chính quyền xã cũng cần ghi nhận đầy đủ, trung thực mọi ý kiến của người dân, đọc công khai tại hội nghị trước khi các bên ký xác nhận trong biên bản. Cán bộ xã cũng nên bố trí thời gian hướng dẫn, giải thích để người dân hiểu rõ về mục đích, quyền lợi và các nghĩa vụ liên quan trước khi ký bất kỳ giấy tờ nào, tránh tình trạng "ký vội" có thể phát sinh khiếu kiện, gây mất ổn định.