Dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi): Bảo đảm an toàn thực phẩm, bảo vệ sinh kế người kinh doanh nhỏ lẻ

Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan phát biểu tại Quốc hội "Báo cáo dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi). (ảnh Quochoi.vn)

Theo Cục ATTP, hoạt động kinh doanh thực phẩm nhỏ lẻ, từ hàng rong, xe đẩy đến các điểm kinh doanh thức ăn đường phố, là sinh kế của nhiều người dân. Tuy nhiên, đặc thù hoạt động lưu động, điều kiện cơ sở vật chất còn hạn chế, nguồn nước và nguyên liệu đầu vào chưa được kiểm soát chặt chẽ khiến loại hình kinh doanh này tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm.

Để phù hợp với thực tiễn, dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) đưa ra phương án giảm các thủ tục tiền kiểm đối với nhóm đối tượng này. Theo đó, cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm nhỏ lẻ, người bán hàng rong và cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố thuộc diện miễn cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm. Các sản phẩm thực phẩm được chế biến tại cơ sở nhỏ lẻ và cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố cũng thuộc diện miễn đăng ký bản công bố sản phẩm và miễn công bố tiêu chuẩn sản phẩm.

Việc miễn các thủ tục hành chính không đồng nghĩa với buông lỏng quản lý. Các tổ chức, cá nhân kinh doanh thực phẩm nhỏ lẻ và thức ăn đường phố vẫn phải đáp ứng những điều kiện tối thiểu về an toàn thực phẩm như sử dụng nguồn nước bảo đảm chất lượng, địa điểm kinh doanh hạn chế nguy cơ ô nhiễm, nguyên liệu có nguồn gốc rõ ràng và tuân thủ các yêu cầu vệ sinh trong quá trình chế biến, bảo quản, phục vụ thực phẩm.

Đồng thời, người kinh doanh có trách nhiệm cung cấp thông tin cá nhân, địa điểm kinh doanh và cam kết bảo đảm an toàn thực phẩm để phục vụ công tác quản lý, kiểm tra, giám sát. Dự thảo Luật cũng quy định trách nhiệm của UBND cấp xã trong việc bảo đảm an toàn thực phẩm đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh nhỏ lẻ và điểm kinh doanh thức ăn đường phố. Trên cơ sở thông tin được cung cấp, chính quyền cấp xã thực hiện kiểm tra, hướng dẫn và giám sát việc chấp hành quy định, chủ động phòng ngừa nguy cơ xảy ra sự cố an toàn thực phẩm.

Một nội dung đáng chú ý khác là quy định về lưu giữ thông tin nguồn gốc nguyên liệu theo hướng linh hoạt, phù hợp với điều kiện kinh doanh thực tế. Thay vì đặt ra yêu cầu về hệ thống hóa đơn, chứng từ phức tạp, người kinh doanh nhỏ lẻ và thức ăn đường phố có thể lưu giữ thông tin nguồn gốc nguyên liệu thông qua hóa đơn, chứng từ, sổ ghi chép hoặc hình thức phù hợp khác.

Cũng theo Cục ATTP, quy định này tạo điều kiện để các hộ kinh doanh nhỏ lẻ thực hiện việc ghi chép, lưu giữ thông tin đầu vào, đồng thời vẫn bảo đảm khả năng truy xuất nguồn gốc khi xảy ra sự cố an toàn thực phẩm. Qua đó, góp phần nâng cao trách nhiệm của người kinh doanh trong lựa chọn, sử dụng nguyên liệu, hạn chế thực phẩm không rõ nguồn gốc, không bảo đảm chất lượng lưu thông trên thị trường.

Dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) hướng tới phương thức quản lý linh hoạt hơn đối với hoạt động kinh doanh thực phẩm nhỏ lẻ: giảm các điều kiện, thủ tục hành chính không phù hợp nhưng vẫn duy trì yêu cầu an toàn thực phẩm tối thiểu, tăng cường trách nhiệm của chính quyền cơ sở và đẩy mạnh hậu kiểm. Cách tiếp cận này nhằm đồng thời bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và tạo điều kiện cho người dân duy trì hoạt động kinh doanh, bảo đảm sinh kế chính đáng.