Đưa Huế thành điểm dừng chân của các show âm nhạc

Khán giả Huế bùng nổ khi tham gia rockshow do Menas Zone tổ chức vào năm ngoái

Cuộc cạnh tranh điểm đến

Huế hiện đối mặt với nhiều rào cản khiến các chương trình âm nhạc xuyên Việt ít “dừng chân” chốn này. Trước hết Huế còn thiếu những không gian đạt chuẩn để tổ chức các chương trình quy mô lớn. Những địa điểm có cảnh quan đẹp như Đại Nội lại bị giới hạn bởi quy định bảo tồn, tiếng ồn và yêu cầu kỹ thuật. Khi phải dựng sân khấu từ đầu, mức đầu tư tại Huế thường cao hơn đáng kể so với Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh hay Đà Nẵng.

Bên cạnh đó, bài toán thị trường khán giả cũng tạo ra rào cản lớn. Dân số không quá đông, mức chi tiêu cho giải trí còn khiêm tốn khiến nhiều đơn vị lo ngại khó thu hồi vốn. Vì vậy, các chương trình có quy mô đầu tư cao thường không chọn Huế.

Vị trí địa lý cũng là một bất lợi khi nằm gần Đà Nẵng, trung tâm sự kiện với hạ tầng đồng bộ và thị trường khán giả lớn. Chính vì vậy, Huế thường bị lép vế khi các tour diễn lựa chọn điểm dừng tại miền Trung. Xét về hậu cần, nhân lực và khả năng bán vé, Đà Nẵng gần như là lựa chọn an toàn hơn.

Đặc thù đô thị di sản khiến Huế có nhiều quy định khắt khe về tiếng ồn, thời gian biểu diễn hay sử dụng không gian công cộng. Dù cần thiết, các quy định này phần nào hạn chế sự linh hoạt trong tổ chức chương trình. Nhịp sống trầm lắng cũng khiến khán giả Huế chưa quen với những chương trình quy mô lớn, không khí sôi động hay mức giá vé cao.

Xây dựng một hệ sinh thái âm nhạc

Huế không thiếu những sự kiện lớn, tiêu biểu là Festival Huế với sự góp mặt của nhiều nghệ sĩ nổi tiếng. Tuy nhiên, chừng đó vẫn chưa đủ. Thành phố cần thêm nhiều chương trình âm nhạc vừa và nhỏ, diễn ra thường xuyên để tạo nhịp giải trí ổn định, hình thành thói quen thưởng thức của khán giả. Điều này đòi hỏi sự tham gia của các nhà đầu tư và khu vực tư nhân trong việc xây dựng không gian, tổ chức sự kiện.

Ở góc độ quản lý, các cơ quan chức năng cũng ghi nhận những khó khăn thực tế của thị trường. Anh Nguyễn Châu Hải, phụ trách lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn tại Sở Văn hóa và Thể thao thành phố Huế cho biết, việc đánh giá đầy đủ vấn đề cần có cái nhìn trực tiếp từ cả đơn vị tổ chức lẫn khán giả, những đối tượng tham gia và thụ hưởng hoạt động âm nhạc. Dù vậy, cơ quan quản lý khẳng định luôn sẵn sàng hỗ trợ các chương trình biểu diễn, bởi đây là hướng đi có thể góp phần phát triển kinh tế ban đêm và kích cầu du lịch.

Tuy nhiên, bài toán lớn nhất vẫn là khả năng bán vé. Theo anh Hải, nhiều tour lưu diễn bỏ qua Huế do khó cân đối chi phí: Giá vé thấp thì không đủ bù đắp, còn giá cao lại khó thu hút khán giả, khiến các chương trình quy mô lớn tiềm ẩn rủi ro. Vì vậy, để tổ chức các chương trình chất lượng, cần có sự đồng hành của các nhà tài trợ nhằm chia sẻ chi phí và giữ mức giá phù hợp với người xem.

Thực tế, nhiều nghệ sĩ trẻ và ban nhạc độc lập muốn biểu diễn tại Huế, nhưng lại thiếu điều kiện để thực hiện. Năm 2023, các ban nhạc pop - rock như District 105, Bạo, 7Uppercuts, Jaigon Orchestra… từ TP. Hồ Chí Minh đã chủ động liên hệ đưa tour về Huế nhưng không tìm được đơn vị tổ chức phù hợp. Đại diện District 105 chia sẻ rằng họ từng rất kỳ vọng vì biết Huế có cộng đồng rock nhiệt thành, nhưng sự e dè của các đơn vị địa phương khiến kế hoạch không thể triển khai.

Tình trạng tương tự cũng xảy ra với các nghệ sĩ indie/pop. Xuân Minh, một tay guitar xứ Huế, hiện đang chơi cho ban nhạc TheMèo trải lòng rằng rất muốn đưa band về diễn tại quê nhà, nhưng chưa đủ khả năng tự tổ chức, trong khi Huế lại ít mời những nghệ sĩ mới. Thành viên ban nhạc Mèow Lạc cũng từng có ý định biểu diễn tại Huế nhưng không thể kết nối tổ chức. Những câu chuyện này cho thấy vấn đề không nằm ở nghệ sĩ, mà ở việc Huế chưa có hệ sinh thái biểu diễn đủ mạnh để đón họ.

Dù vậy, Huế không đứng yên. Một số cá nhân và cộng đồng yêu nhạc vẫn đang nỗ lực kết nối nghệ sĩ về biểu diễn. Anh Huỳnh Anh Vũ đã nhiều lần đưa nghệ sĩ trẻ về Huế thông qua các chương trình nhỏ. Tuy nhiên, những nỗ lực đơn lẻ này vẫn chưa đủ để tạo chuyển biến rõ rệt.

Tuy vậy, những tín hiệu tích cực đã xuất hiện. Minh Tốc và Lam, một ban nhạc indie khá nổi tiếng, sau khi biểu diễn tại Festival Huế đã chủ động chọn Huế làm điểm dừng trong tour xuyên Việt. Dù chỉ diễn trong không gian nhỏ, họ vẫn cảm nhận được sự nhiệt tình của khán giả. Điều này cho thấy người Huế không thiếu “lửa”, mà chỉ thiếu cơ hội.

Không chỉ mang giá trị nghệ thuật, các buổi biểu diễn âm nhạc còn đem lại lợi ích kinh tế - du lịch rõ rệt. Ở nhiều địa phương, mỗi concert đều kéo theo lượng khách tăng, thúc đẩy dịch vụ lưu trú, ăn uống và trải nghiệm. Với Huế, đây có thể là cơ hội để thu hút khách trẻ, kéo dài thời gian lưu trú và làm mới hình ảnh du lịch.

Để trở thành điểm dừng ổn định trong các tour âm nhạc, Huế cần bắt đầu từ những bước đi nhỏ: Phát triển các mini concert, đêm nhạc indie, acoustic; hình thành thói quen mua vé của khán giả; duy trì hoạt động của các không gian biểu diễn. Khi nền tảng đủ vững, Huế mới có thể tiến tới đón các chương trình quy mô lớn.

Một đô thị di sản hoàn toàn có thể trở thành điểm đến âm nhạc giàu bản sắc. Đôi khi, chỉ một buổi biểu diễn nhỏ thành công cũng có thể mở ra những thay đổi lớn. Điều Huế cần lúc này là sự chủ động, mạnh dạn từ nhà tổ chức, nghệ sĩ, cộng đồng và chính quyền địa phương.