Đưa tinh hoa đồ gỗ Đan Phượng vươn xa

Giữ lửa nghề qua đôi bàn tay tài hoa

Trong đời sống người Việt, đồ gỗ truyền thống không đơn thuần là vật dụng sinh hoạt mà còn gắn kết sâu sắc với không gian văn hóa gia đình. Tại xã Đan Phượng, các sản phẩm từ bàn ghế, đồ thờ, đồ sơn son thiếp vàng đến khảm trai mỹ nghệ đều ghi dấu ấn bởi sự trau chuốt, tính thẩm mỹ cao. Sự kết hợp hài hòa giữa chất liệu tự nhiên với tư duy tạo hình tinh tế giúp người thợ đưa những hình ảnh truyền thống như hoa sen, phong cảnh hay bộ tứ quý vào từng tác phẩm, gửi gắm mong ước về sự may mắn và thịnh vượng.

Nghệ nhân Bùi Văn Chiến giới thiệu về sản phẩm khảm trai của gia đình. Ảnh: PV

Giá trị của đồ gỗ Đan Phượng nằm ở tâm huyết và thời gian chế tác thủ công, điều mà máy móc không thể thay thế. Nghệ nhân Bùi Văn Chiến, chủ cơ sở khảm trai Bùi Văn Chiến (thôn Đông Khê, xã Đan Phượng), chia sẻ: "Có những sản phẩm khảm kích thước lớn đòi hỏi kỹ thuật vô cùng tỉ mỉ, người thợ phải mất đến nửa năm mới hoàn thiện".

Trước áp lực phát triển và yêu cầu khắt khe từ thị trường, nghệ nhân Bùi Văn Chiến khẳng định, tình yêu cội nguồn và niềm tự hào nghề quê hương là động lực lớn nhất giúp ông giữ vững đam mê. Nghệ nhân bày tỏ mong muốn sẵn sàng truyền dạy bí quyết cho thế hệ trẻ, đồng thời hy vọng chính quyền cùng cộng đồng tiếp tục hỗ trợ quảng bá để tạo đầu ra bền vững cho làng nghề.

Tại cơ sở đồ gỗ Mạnh Phùng (thôn Đông Khê, xã Đan Phượng), các sản phẩm cũng khá đa dạng, từ đồ thờ sơn thiếp (hoành phi, câu đối, án thờ), đồ gỗ nội thất xưa (trường kỷ, sập, tủ chè) đến các mặt hàng kết hợp hài hòa giữa nét truyền thống và hiện đại, đáp ứng linh hoạt không gian sống của khách hàng.

Anh Nguyễn Duy Mạnh, chủ cơ sở đồ gỗ Mạnh Phùng giới thiệu sản phẩm của gia đình. Ảnh: Nga Nguyễn

Anh Nguyễn Duy Mạnh, chủ cơ sở đồ gỗ Mạnh Phùng cho biết, sơn thếp là kỹ thuật chế tác đặc biệt trong tinh hoa đồ gỗ Việt. "Sơn" là phủ lớp bảo vệ bề mặt gỗ, còn "thếp" là kỹ thuật dán lá vàng, lá bạc hoặc phối màu để tạo hoa văn, điểm nhấn.

Tuy nhiên, quy trình chế tác đòi hỏi sự khắt khe, người thợ phải xử lý bề mặt gỗ tỉ mỉ, tạo nền và phủ nhiều lớp sơn liên tiếp, chờ từng lớp khô ổn định mới chuyển công đoạn. Điểm độc đáo của đồ sơn thếp nằm ở hiệu ứng màu sắc và chiều sâu thay đổi theo ánh sáng lẫn thời gian nhờ sự hòa quyện giữa chất liệu gỗ, lớp sơn và sắc kim khí.

Tiếp sức công nghệ, nâng tầm thương hiệu làng nghề

Để thích ứng với không gian sống hiện đại, người thợ mộc Đan Phượng đã chủ động kế thừa kỹ thuật cổ truyền, cải tiến mẫu mã và công năng. Đặc biệt, sự đồng hành kịp thời của chính quyền xã Đan Phượng trong đợt cao điểm 100 ngày chuyển đổi số đã giúp sản phẩm thủ công tiếp cận rộng rãi với người tiêu dùng.

Quy trình chế tác khảm trai đòi hỏi sự tỉ mỉ, tài hoa của người thợ. Ảnh: PV

Đại diện lãnh đạo xã Đan Phượng cho biết, địa phương đang tích cực triển khai nhiều hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ, hộ kinh doanh cùng các làng nghề. Bên cạnh việc đưa sản phẩm OCOP và sản phẩm tiềm năng lên sàn thương mại điện tử Shopee (gian hàng Thủ đô), xã đã tổ chức các phiên livestream quảng bá trực tiếp từ xưởng sản xuất như “Nét xưa còn mãi” hay “Hồn xưa trong nghề khảm trai mỹ nghệ”.

Từ bối cảnh thực tế tại các xưởng sản xuất, phiên livestream đã dẫn dắt khán giả qua từng công đoạn tinh xảo của nghệ thuật khảm trai và sơn son thếp vàng. Thông qua những câu chuyện làm nghề được chia sẻ trực tiếp bởi các nghệ nhân, công chúng không chỉ thưởng thức kỹ nghệ truyền thống mà còn thấu hiểu sâu sắc những giá trị văn hóa tích tụ trong từng sản phẩm.

Các phiên livestream giúp quảng bá sản phẩm làng nghề. Ảnh: Nga Nguyễn

Phó Chủ tịch UBND xã Đan Phượng Nguyễn Đăng Thịnh thông tin thêm, qua rà soát, toàn xã hiện có hơn 50 sản phẩm đạt chuẩn OCOP 3 sao và 4 sao, bao gồm sản phẩm nông nghiệp, chế biến, làng nghề và sản phẩm truyền thống. Thời gian qua, các sản phẩm OCOP địa phương đã từng bước khẳng định thương hiệu, được người tiêu dùng đón nhận và giúp các chủ thể phát triển quy mô.

Thời gian tới, xã Đan Phượng định hướng tiếp tục khai thác hiệu quả các cụm công nghiệp Song Phượng và Đan Phượng, ưu tiên phát triển tiểu thủ công nghiệp tại các làng nghề có thế mạnh nhằm tạo ra sản phẩm giá trị cao, khẳng định vị thế thương hiệu trên thị trường. Xã đặc biệt chú trọng hỗ trợ chuyển đổi số cho hộ kinh doanh, doanh nghiệp vừa và nhỏ, làng nghề truyền thống để mở rộng kênh tiếp thụ, quảng bá sản phẩm.