El Nino gây sức ép cho hàng hải và nông nghiệp

Tàu hàng di chuyển qua Kênh đào Panama. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN

Panama đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp trên toàn quốc do El Nino, hiện tượng khí hậu hình thành trên Thái Bình Dương và có thể làm thay đổi các mô hình thời tiết trên toàn cầu. Tại Trung Mỹ, El Nino đang làm gia tăng nguy cơ hạn hán, gây sức ép nghiêm trọng đối với hoạt động của Kênh đào Panama.

Theo dự thảo ngân sách trình Quốc hội Panama, Cơ quan quản lý Kênh đào Panama đã giảm số lượt tàu quá cảnh hằng ngày từ 36 xuống 32 lượt kể từ ngày 4/9 nhằm tiết kiệm nước. Từ tháng 10, con số này dự kiến tiếp tục giảm xuống mức trung bình 29,5 lượt/ngày.

Bộ trưởng phụ trách các vấn đề kênh đào Panama Jose Ramon Ycaza cho biết việc điều chỉnh lưu lượng tàu nhằm bảo đảm tuyến hàng hải này hoạt động an toàn, liên tục, hiệu quả và duy trì khả năng sinh lời.

Kênh đào Panama hiện đảm nhận khoảng 5% lượng hàng hóa trao đổi trên toàn cầu. Tuyến đường thủy này phụ thuộc lớn vào nguồn nước để vận hành hệ thống âu tàu, giúp nâng và hạ tàu trong quá trình quá cảnh. Vì vậy, tình trạng hạn hán kéo dài đang trực tiếp hạn chế năng lực khai thác của một trong những tuyến vận tải biển quan trọng nhất thế giới.

Đây không phải lần đầu Kênh đào Panama chịu tác động nghiêm trọng từ El Nino. Trong đợt El Nino năm 2023, cơ quan quản lý đã phải giảm số lượt tàu quá cảnh từ 38 xuống còn 22 lượt/ngày do mực nước xuống thấp. Trong bối cảnh hiện nay, áp lực đối với tuyến hàng hải này càng lớn khi gián đoạn hoạt động tại eo biển Hormuz do xung đột ở Trung Đông đã làm gia tăng nhu cầu sử dụng Kênh đào Panama. Eo biển Hormuz hiện là tuyến vận chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ và khí đốt của thế giới.

Không chỉ ảnh hưởng đến giao thông hàng hải, El Nino cũng đang làm gia tăng rủi ro đối với hoạt động sản xuất nông nghiệp tại New Zealand. Theo phóng viên TTXVN tại châu Đại Dương, ngân hàng Westpac mới đây cảnh báo El Nino đang hình thành có thể tác động đáng kể đến nền nông nghiệp dựa vào đồng cỏ của New Zealand, đặc biệt tại các ngành chăn nuôi bò sữa, cừu và bò thịt.

El Nino được dự báo làm gia tăng nguy cơ hạn hán tại nhiều khu vực của New Zealand, nhất là phía Đông và phía Bắc đảo Bắc. Tình trạng thiếu nước có thể làm giảm năng suất đồng cỏ, sản lượng nông nghiệp và gây sức ép lên hoạt động chế biến.

Chuyên gia kinh tế cấp cao của Westpac Michael Gordon cho biết dựa trên tác động của những đợt hạn hán trước đây, trong kịch bản nghiêm trọng nhất, El Nino có thể khiến tăng trưởng Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của New Zealand giảm tới 1 điểm phần trăm. Ông lưu ý hiện vẫn chưa thể xác định chính xác El Nino sẽ tác động như thế nào đến thời tiết tại từng khu vực của New Zealand, song các rủi ro đang gia tăng. Tác động trước mắt chủ yếu tập trung vào các ngành sản xuất sơ cấp, nhưng có thể lan sang lĩnh vực vận tải và chế biến thực phẩm.

Tuy nhiên, Westpac cho rằng ngành nông nghiệp New Zealand hiện có khả năng chống chịu tốt hơn so với trước đây. Hệ thống tưới tiêu được mở rộng cùng với công tác chuẩn bị ứng phó hạn hán được tăng cường đang giúp nông dân chủ động hơn trước các điều kiện thời tiết bất lợi.