ESG và kinh tế tuần hoàn: Đòn bẩy nâng sức cạnh tranh cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

Ngày 27/10, trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2026 (AEF 2026) tại TP Hồ Chí Minh, phiên chuyên đề “ESG và Kinh tế tuần hoàn” đã tập trung thảo luận lộ trình tích hợp các tiêu chuẩn quốc tế vào chiến lược và hoạt động vận hành của doanh nghiệp, đặc biệt là khối doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME).

ESG trở thành lợi thế cạnh tranh chiến lược

Các tiêu chuẩn Môi trường, Xã hội và Quản trị (ESG) đang dần trở thành điều kiện quan trọng để doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Thay vì chỉ xem ESG là nghĩa vụ tuân thủ hoặc báo cáo, doanh nghiệp cần tích hợp các tiêu chuẩn này vào chiến lược phát triển, mô hình kinh doanh, quyết định đầu tư và hoạt động vận hành hằng ngày.

Khi được triển khai đồng bộ, ESG không chỉ giúp doanh nghiệp đáp ứng yêu cầu của thị trường quốc tế mà còn góp phần tối ưu chi phí, tăng khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng, nâng cao chất lượng quản trị và tạo lợi thế cạnh tranh bền vững.

Phát biểu tại Phiên chuyên đề, Tiến sĩ Kim Jae-hong - Chủ tịch Thường trực Liên minh Quốc gia Hành động ESG, đại biểu Quốc hội khóa XVII của Hàn Quốc nhận định, phát triển ESG cần gắn liền với hạnh phúc và chất lượng sống của người dân. Trước những yêu cầu ngày càng cao về công bố thông tin và phát triển bền vững, doanh nghiệp muốn tham gia chuỗi giá trị toàn cầu cần chủ động đáp ứng các chuẩn mực quốc tế, đặc biệt tại những thị trường lớn như Liên minh châu Âu và Hoa Kỳ.

Tiến sĩ Kim Jae-hong - Chủ tịch Thường trực Liên minh Quốc gia Hành động ESG, đại biểu Quốc hội khóa XVII của Hàn Quốc.

Tiến sĩ Kim Jae-hong - Chủ tịch Thường trực Liên minh Quốc gia Hành động ESG, đại biểu Quốc hội khóa XVII của Hàn Quốc.

Ông nhấn mạnh, ESG không nên chỉ được nhìn nhận như một gánh nặng pháp lý mà cần trở thành triết lý quản trị cốt lõi, góp phần bảo đảm việc làm, nâng cao phúc lợi cộng đồng và thúc đẩy sự phát triển bền vững của nền kinh tế.

Tuy nhiên, doanh nghiệp SME vẫn đối mặt với nhiều khó khăn trong quá trình chuyển đổi do hạn chế về nguồn lực tài chính, năng lực quản trị, dữ liệu và khả năng tiếp cận các dịch vụ đánh giá, chứng nhận. Nếu thiếu cơ chế hỗ trợ phù hợp, các yêu cầu từ thị trường xuất khẩu và định chế tài chính có thể trở thành rào cản đối với nhóm doanh nghiệp này.

Do đó, việc xây dựng bộ hướng dẫn thực hành ESG dễ áp dụng, phù hợp với quy mô và năng lực của doanh nghiệp SME được xem là một trong những giải pháp cần thiết để thúc đẩy quá trình chuyển đổi.

Bên cạnh ESG, kinh tế tuần hoàn được xác định là một hướng đi chiến lược nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên, giảm thiểu chất thải và củng cố khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng.

Các đại biểu trao đổi về chủ đề "ESG: Chiến lược cạnh tranh cho doanh nghiệp nhỏ và vừa".

Các đại biểu trao đổi về chủ đề "ESG: Chiến lược cạnh tranh cho doanh nghiệp nhỏ và vừa".

Tương tự, Tiến sĩ Yosuke Konaka - Trưởng bộ phận Kinh tế Tuần hoàn, Phòng Quản trị bền vững, Sumitomo Mitsui Trust Bank (Nhật Bản) cho rằng, doanh nghiệp cần chuyển từ mô hình kinh tế tuyến tính sang các mô hình tuần hoàn có khả năng mở rộng, thay vì chỉ triển khai những sáng kiến xanh riêng lẻ. Quá trình này đòi hỏi doanh nghiệp đo lường dòng vật liệu, chuẩn hóa các chỉ số đánh giá, tăng cường ứng dụng dữ liệu và thúc đẩy hợp tác giữa các chủ thể trong hệ sinh thái.

Trong đó 3 trục hợp tác được đề xuất gồm: trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR), hạ tầng dữ liệu và cơ chế điều phối mạng lưới doanh nghiệp. Khi được triển khai đồng bộ, các giải pháp này có thể giúp doanh nghiệp tối ưu nguồn lực, nâng cao hiệu quả vận hành và chứng minh giá trị của các hoạt động tuần hoàn.

Tiến sĩ Yosuke Konaka - Trưởng bộ phận Kinh tế Tuần hoàn, Phòng Quản trị bền vững, Sumitomo Mitsui Trust Bank (Nhật Bản).

Tiến sĩ Yosuke Konaka - Trưởng bộ phận Kinh tế Tuần hoàn, Phòng Quản trị bền vững, Sumitomo Mitsui Trust Bank (Nhật Bản).

Công bố Chương trình Chuyển đổi ESG TP Hồ Chí Minh

Tại Phiên chuyên đề “ESG và Kinh tế tuần hoàn” cũng đã công bố Chương trình Chuyển đổi ESG và nâng cao mức độ sẵn sàng tiếp cận tài chính xanh cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tại TP Hồ Chí Minh, với định hướng kết nối nguồn lực tài chính, tri thức, tư vấn chuyên sâu và công nghệ nhằm hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp trong quá trình chuyển đổi xanh.

Công bố hợp tác Chương trình chuyển đổi ESG và nâng cao mức độ sẵn sàng tiếp cận tài chính xanh cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tại TP.Hồ Chí Minh

Chương trình đánh dấu sự hợp tác giữa 4 tổ chức, đại diện cho các trụ cột quan trọng của hệ sinh thái chuyển đổi bền vững, gồm:

Ngân hàng TMCP Nam Á (Nam A Bank): Cung cấp các giải pháp tài chính xanh, nguồn vốn hỗ trợ chuyển đổi và các giải pháp tín dụng bền vững dành cho doanh nghiệp SME.

Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh tế Tuần hoàn (ICED): Cung cấp nền tảng tri thức, nghiên cứu, tư vấn mô hình kinh tế tuần hoàn và hỗ trợ chuyển giao công nghệ xanh.

Công bố hợp tác Chương trình chuyển đổi ESG và nâng cao mức độ sẵn sàng tiếp cận tài chính xanh cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tại TP Hồ Chí Minh.

Công bố hợp tác Chương trình chuyển đổi ESG và nâng cao mức độ sẵn sàng tiếp cận tài chính xanh cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tại TP Hồ Chí Minh.

Công ty Cổ phần Doanh nghiệp Xã hội Tư vấn Tài trợ Vốn (SCFC): Kết nối nguồn lực tài trợ, tư vấn chiến lược tiếp cận vốn xanh và hỗ trợ nâng cao năng lực quản trị cho doanh nghiệp.

Trung tâm Cách mạng Công nghiệp lần thứ tư tại TP Hồ Chí Minh (HCMC C4IR): Kết nối hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, thúc đẩy chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ tiên tiến.

Sự phối hợp giữa 4 tổ chức nhằm hình thành một cơ chế hỗ trợ đồng bộ, giúp doanh nghiệp SME từng bước tháo gỡ rào cản về chi phí, dữ liệu, năng lực quản trị và khả năng tiếp cận nguồn vốn. Qua đó, doanh nghiệp có thêm điều kiện tích hợp ESG vào hoạt động thực tiễn, nâng cao hiệu quả vận hành và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Thông qua chương trình, các doanh nghiệp tiên phong được mời gọi đăng ký tham gia để tiếp cận các giải pháp tài chính xanh, nền tảng tri thức và dịch vụ tư vấn chuyên sâu. Đây được kỳ vọng là bước đi thiết thực nhằm chuyển hóa các tiêu chuẩn ESG và nguyên tắc kinh tế tuần hoàn thành năng lực cạnh tranh, đồng thời thúc đẩy quá trình chuyển đổi xanh của cộng đồng doanh nghiệp tại TP Hồ Chí Minh.

Bùi Trung

Nguồn Doanh Nghiệp: https://doanhnghiepvn.vn/doanh-nghiep/esg-va-kinh-te-tuan-hoan-don-bay-nang-suc-canh-tranh-cho-doanh-nghiep-nho-va-vua/20261027051543539