EU: TikTok có thiết kế gây nghiện, nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe giới trẻ
Không còn là những lời cảnh báo suông, Liên minh Châu Âu (EU) vừa giáng một đòn trực diện khi chính thức kết luận thiết kế của TikTok là 'độc hại' và cố tình gây nghiện cho người dùng. Từ thuật toán 'hố thỏ' đầy ma mị đến tính năng cuộn vô hạn khiến giới trẻ 'quên ăn quên ngủ', tất cả đã lọt vào tầm ngắm của các nhà chức trách. Một 'tối hậu thư' đã được đưa ra: Hoặc TikTok phải thay đổi tận gốc những tính năng này, hoặc đối mặt với án phạt kỷ lục lên tới 6% doanh thu toàn cầu.
Ủy ban châu Âu cho biết TikTok đã không thực hiện các biện pháp “hợp lý, tương xứng và hiệu quả” để giảm thiểu rủi ro phát sinh từ tính gây nghiện của ứng dụng. Ảnh: RTE
Sau gần hai năm điều tra, EU công bố kết luận sơ bộ, khẳng định thiết kế của TikTok là “độc hại” và yêu cầu nền tảng này phải thay đổi để tránh các án phạt nặng
Theo kết luận sơ bộ công bố ngày 6/2, EU cho rằng TikTok đã vi phạm nhiều quy định của Đạo luật Dịch vụ Kỹ thuật số (DSA) khi không triển khai các biện pháp “hợp lý, tương xứng và hiệu quả” nhằm giảm thiểu rủi ro xuất phát từ mô hình thiết kế của nền tảng.
EC nêu rõ các yếu tố bị coi là gây nghiện gồm tính năng cuộn vô hạn, tự động phát video, thông báo đẩy và hệ thống đề xuất cá nhân hóa cao dựa trên trí tuệ nhân tạo. Theo cơ quan này, các công cụ trên được thiết kế chủ yếu để kéo dài thời gian người dùng ở lại ứng dụng, trong khi chưa tính đến những trải nghiệm tiêu cực, đặc biệt với người dùng trẻ tuổi.
Ủy ban châu Âu cho rằng việc liên tục cung cấp nội dung mới có thể khiến người dùng rơi vào trạng thái sử dụng thiếu kiểm soát, làm giảm khả năng tự điều chỉnh hành vi và gia tăng nguy cơ sử dụng mang tính cưỡng ép.
Báo cáo cũng chỉ ra rằng TikTok chưa đánh giá đầy đủ tác động của các tính năng này đối với sức khỏe tinh thần và thể chất của người dùng, đồng thời bỏ qua nhiều dấu hiệu cho thấy hành vi sử dụng quá mức, như việc trẻ vị thành niên dùng ứng dụng sau nửa đêm hoặc mở ứng dụng với tần suất cao.
Cuộc điều tra của EC, được khởi động từ tháng 2/2024, còn xem xét hiện tượng “hiệu ứng hố thỏ”, khi người dùng bị cuốn sâu vào luồng nội dung liên tiếp và nguy cơ trẻ em tiếp cận nội dung không phù hợp nếu khai báo sai độ tuổi.
TikTok có thể bị phạt tới sáu phần trăm doanh thu toàn cầu của công ty. Ảnh: DW
EC khuyến nghị TikTok cần từng bước vô hiệu hóa các tính năng bị cho là gây nghiện, áp dụng các biện pháp gián đoạn thời gian sử dụng hiệu quả hơn, đặc biệt vào ban đêm. Tuy nhiên, EC nhấn mạnh đây mới là kết luận sơ bộ và chưa phải kết luận cuối cùng của cuộc điều tra.
TikTok có quyền tiếp cận hồ sơ điều tra và gửi phản hồi bằng văn bản. Nếu kết luận sơ bộ được giữ nguyên, công ty có thể đối mặt với mức phạt lên tới 6% doanh thu toàn cầu hằng năm.
Phản hồi về vụ việc, TikTok bác bỏ các cáo buộc, cho rằng đánh giá của EC là không chính xác và khẳng định nền tảng đã triển khai nhiều công cụ quản lý thời gian sử dụng, kiểm soát của phụ huynh và nhắc nhở giấc ngủ cho người dùng trẻ tuổi.
