FD 2026: Kết nối hạ tầng, tri thức và công nghệ, mở rộng hợp tác giữa các thành phố

Ông Seng Vannak, Phó Đô trưởng Thủ đô Phnom Penh (Campuchia).

Kết nối hạ tầng để thúc đẩy giao lưu giữa hai thành phố

Theo Phó Đô trưởng Thủ đô Phnom Penh Seng Vannak, việc kết nối hạ tầng vật chất, đặc biệt là hệ thống đường bộ, sẽ giúp củng cố quan hệ giữa Phnom Penh và TP. Hồ Chí Minh ngày càng gần gũi hơn.

Ông cho biết hai chính phủ Campuchia và Việt Nam đã phát triển tuyến đường cao tốc kết nối Phnom Penh và TP. Hồ Chí Minh, trong đó có 135 km cao tốc từ Phnom Penh đến Bavet và thêm 51 km từ Mộc Bài đến TP. Hồ Chí Minh.

Từ kinh nghiệm của Phnom Penh, Phó Đô trưởng Seng Vannak nhận định rằng cùng với kết nối hạ tầng, khả năng đi lại của người dân có vai trò vô cùng quan trọng trong việc thúc đẩy giao lưu giữa hai thành phố. Việc tạo điều kiện thuận lợi cho người dân di chuyển sẽ góp phần tăng cường trao đổi giữa người dân hai nước, cũng như giữa doanh nghiệp và các lĩnh vực khác.

Phnom Penh và TP. Hồ Chí Minh đã có quan hệ kết nghĩa từ năm 2004. Theo ông, việc tiếp tục tăng cường kết nối hạ tầng vật chất sẽ thúc đẩy hơn nữa quan hệ và giao lưu giữa người dân Việt Nam và Campuchia.

Bên cạnh kết nối hạ tầng, ông Seng Vannak cho rằng, cả Phnom Penh và TP. Hồ Chí Minh đang phải đối mặt với những vấn đề trong quá trình phát triển đô thị, trong đó có ùn tắc giao thông và những tác động của giao thông đối với chất lượng không gian đô thị.

Giờ đây, nhu cầu của người dân đặt ra yêu cầu phải phát triển các hệ thống và giải pháp tốt hơn cho giao thông đô thị. Trong quá trình đó, công nghệ AI có thể hỗ trợ nghiên cứu các giải pháp phù hợp. Chẳng hạn, khi nghiên cứu định hướng giao thông nhằm thúc đẩy giao thông công cộng, AI có thể được sử dụng để phân tích lưu lượng giao thông. Công nghệ này cũng có thể hỗ trợ nghiên cứu về việc phát triển các khu vực vui chơi, không gian công cộng và khả năng đi bộ trong đô thị.

Cũng theo ông Seng Vannak, không gian công cộng có ý nghĩa quan trọng đối với chất lượng cuộc sống hằng ngày của người dân. Việc nâng cao chất lượng không gian công cộng không chỉ tác động trực tiếp đến người dân mà còn tạo điều kiện để doanh nghiệp và các tổ chức khác cùng phát triển.

Phnom Penh hiện đã phát triển một Smart City Hub nhằm tìm kiếm các giải pháp phục vụ người dân và thu hút sự tham gia, đóng góp của người dân. Từ góc nhìn của Phó Đô trưởng Phnom Penh, công nghệ mới như AI có thể hỗ trợ hai thành phố nghiên cứu các giải pháp đô thị phù hợp.

Đồng thời, ông cho rằng TP. Hồ Chí Minh đã phát triển không gian công cộng theo hướng tốt hơn cho người dân và tin rằng chính quyền thành phố cũng đang sử dụng công nghệ AI để nghiên cứu, thiết kế và đánh giá tính khả thi của các giải pháp giao thông công cộng.

Xây dựng các dự án thí điểm về nông - thực phẩm

Còn từ góc độ Palmerston North, thành phố xinh đẹp tọa lạc tại đảo Bắc của New Zealand, Thị trưởng Grant Smith cho biết, để thúc đẩy hợp tác với TP. Hồ Chí Minh, trong lĩnh vực công nghệ nông - thực phẩm và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, điều quan trọng là tạo ra môi trường phù hợp để hai thành phố có thể cùng hợp tác.

Ông Grant Smith, Thị trưởng thành phố Palmerston North (New Zealand).

Palmerston North có thế mạnh về nông - thực phẩm và giáo dục quốc tế. Theo ông Grant Smith, hai thành phố có thể tận dụng những thế mạnh này để xây dựng các dự án thí điểm mà hai bên cùng thống nhất và triển khai.

Một hướng đi được vị thị trưởng đề cập là chia sẻ các chuyên gia, giảng viên và nhà nghiên cứu của Palmerston North với TP. Hồ Chí Minh để cùng tham gia những dự án được hai bên thống nhất, chẳng hạn trong lĩnh vực sản xuất thực phẩm, công nghệ nông nghiệp và một số dự án tiên phong khác.

Theo ông, điểm quan trọng là hai thành phố cùng lựa chọn và thống nhất các dự án thí điểm để triển khai, qua đó tạo cơ sở cho việc chia sẻ chuyên môn và hợp tác giữa hai bên.

Bên cạnh đó, chia sẻ kinh nghiệm xây dựng thương hiệu thành phố tri thức (knowledge city), Thị trưởng Grant Smith khẳng định, Palmerston North đã chủ động tạo dựng một môi trường nơi con người có thể phát triển.

Theo ông, thành phố chú trọng bảo đảm các điều kiện cần thiết, từ cơ sở vật chất của trường đại học, thư viện thành phố đến các chương trình học bổng. Việc xây dựng đầy đủ các nền tảng này đã góp phần thu hút nhân tài, các nhà nghiên cứu và giới học thuật.

Khi những nền tảng ban đầu được hình thành, quá trình phát triển sẽ tiếp tục tạo ra động lực riêng. Palmerston North từng có và hiện vẫn có số lượng người có bằng tiến sĩ cao nhất trong số các thành phố của New Zealand. Điều này được xây dựng trên một môi trường có khả năng thu hút con người.

Một yếu tố khác được Thị trưởng Palmerston North nhấn mạnh là việc đưa các tổ chức, cơ sở khác nhau cùng làm việc với nhau thay vì cạnh tranh. Thành phố đã thành lập một quỹ tín thác để kết nối các tổ chức, qua đó cùng xây dựng các chương trình học bổng, triển khai các chương trình khác nhau và tham gia vào các trường học. Cách tiếp cận này giúp khoa học và tri thức trở nên hấp dẫn hơn đối với cộng đồng, đồng thời tạo dựng môi trường thuận lợi để các cơ sở giáo dục, nghiên cứu và những người làm khoa học cùng phát triển.