Gắn bảo vệ môi trường với đời sống của quân và dân ở biên giới, hải đảo

Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng cửa khẩu Vĩnh Hội Đông, Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang trồng cây xanh trong khuôn viên đơn vị. Ảnh: Văn Toán

Nêu gương từ đơn vị, nhân rộng các phong trào thiết thực

Ở mỗi cơ quan, đơn vị Bộ đội Biên phòng, bảo vệ môi trường là nội dung quan trọng trong xây dựng chính quy, quản lý kỷ luật và chăm lo đời sống bộ đội. Khuôn viên doanh trại sạch, đẹp, nơi ăn ở ngăn nắp, bếp ăn bảo đảm vệ sinh, hệ thống thu gom rác được bố trí hợp lý, cây xanh được chăm sóc thường xuyên đã trở thành những tiêu chí để hình thành ý thức tự giác cho cán bộ, chiến sĩ. Khi bộ đội làm gương từ những việc nhỏ, lời tuyên truyền, vận động nhân dân cùng giữ gìn môi trường sẽ giàu sức thuyết phục.

Các cơ quan, đơn vị đưa nội dung tiết kiệm điện, nước, hạn chế đồ nhựa dùng một lần, phân loại rác thải, trồng và chăm sóc cây xanh vào sinh hoạt thường xuyên. Những việc làm như sử dụng bình nước cá nhân, đặt thùng rác đúng vị trí, vệ sinh khu vực làm việc cuối ngày đã góp phần xây dựng nếp sống xanh trong môi trường quân đội. Từ nền nếp trong đơn vị, mỗi cán bộ, chiến sĩ có thêm điều kiện trở thành một tuyên truyền viên tích cực trên địa bàn đóng quân.

Công tác bảo vệ môi trường tại các tuyến biển, đảo hiện nay luôn được gắn kết chặt chẽ với nhiệm vụ quản lý, bảo vệ chủ quyền và giữ gìn an ninh trật tự. Minh chứng rõ nét là chiến dịch “Hãy làm sạch biển” được duy trì thường xuyên, thu hút sự tham gia đông đảo của cán bộ, chiến sĩ, đoàn viên thanh niên và người dân địa phương. Không dừng lại ở việc thu gom rác thải tại các bãi biển, cửa sông hay khu neo đậu tàu thuyền, mỗi buổi ra quân còn là một đợt tuyên truyền trực quan, giúp nâng cao ý thức giữ gìn môi trường của cộng đồng ngư dân.

Cùng với đó, phong trào “Nói không với rác thải nhựa” được cụ thể hóa bằng nhiều cách làm phù hợp. Trong cơ quan, đơn vị, việc hạn chế chai nhựa dùng một lần trong hội họp, sinh hoạt tập trung được duy trì nền nếp. Trên địa bàn, cán bộ Biên phòng vận động nhân dân sử dụng vật dụng thân thiện với môi trường, phân loại rác tại nguồn, thu gom bao bì nhựa, chai lọ, phao xốp sau mỗi chuyến biển. Các mô hình “Thùng rác bảo vệ môi trường”, “Đổi rác thải nhựa lấy cây xanh”, “Ngày Chủ nhật xanh” đã góp phần đưa khẩu hiệu thành hành động cụ thể.

Phong trào “Tết trồng cây đời đời nhớ ơn Bác Hồ” được duy trì hằng năm, gắn với xây dựng doanh trại chính quy, chỉnh trang khu dân cư, phòng, chống thiên tai. Cây xanh được trồng ở đơn vị, khu vực đường biên, cột mốc, trường học, nhà văn hóa, tuyến đường nông thôn góp phần giữ đất, giữ nước, hạn chế sạt lở và cải thiện môi trường sống.

Tại Hải đoàn Biên phòng 38, các khu vực sinh hoạt, làm việc, cầu cảng, bến bãi, tàu thuyền được duy trì vệ sinh thường xuyên; cán bộ, chiến sĩ được quán triệt về ý thức tiết kiệm tài nguyên, hạn chế rác thải nhựa, giữ sạch khu vực làm nhiệm vụ. Đại tá Nguyễn Văn Sưởng, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Hải đoàn Biên phòng 38 cho biết: “Cán bộ, chiến sĩ phải nêu gương trước, làm thường xuyên, làm thật; giữ sạch nơi ở, nơi làm việc, tàu thuyền, cầu cảng, đồng thời vận động ngư dân không xả rác xuống biển”.

Từ nền nếp trong đơn vị đến hành động trên tuyến biển, có thể thấy hiệu quả bảo vệ môi trường trước hết bắt nguồn từ sự nêu gương của cán bộ, chiến sĩ. Khi mỗi việc làm trong doanh trại được duy trì thường xuyên, mỗi phong trào được tổ chức sát thực tiễn, Bộ đội Biên phòng có thêm cơ sở để vận động nhân dân cùng tham gia, đưa ý thức bảo vệ môi trường lan tỏa sâu rộng trên địa bàn biên giới, biển, đảo.

Bám dân, bám địa bàn, thay đổi nhận thức cộng đồng

Công tác vận động nhân dân trên địa bàn là khâu quyết định để bảo vệ môi trường trở thành phong trào rộng khắp. Ở khu vực biên giới, biển, đảo, môi trường sống gắn trực tiếp với sinh kế, sức khỏe, an ninh nguồn nước, phòng, chống dịch bệnh và chất lượng cuộc sống. Vì vậy, Bộ đội Biên phòng luôn lồng ghép nội dung này vào công tác vận động quần chúng, tuyên truyền pháp luật, tuần tra bảo vệ đường biên, cột mốc, kiểm soát cửa khẩu, hỗ trợ nhân dân phát triển kinh tế, xã hội.

Một nội dung thiết thực được Bộ đội Biên phòng kiên trì thực hiện là hướng dẫn nhân dân sử dụng nước sạch, giữ gìn nguồn nước, xây dựng công trình vệ sinh phù hợp. Các đơn vị tích cực vận động, hỗ trợ nhân dân xây dựng bể chứa nước, giếng nước, đường ống dẫn nước sinh hoạt, thu gom rác thải đúng nơi quy định, hạn chế sử dụng vật dụng nhựa dùng một lần, từng bước cải thiện điều kiện sinh hoạt. Cùng với đó, việc vận động nhân dân dời chuồng gia súc ra khỏi khu dân cư, không nuôi nhốt gia súc dưới gầm nhà, không để chất thải chăn nuôi chảy ra đường, ra suối là nhiệm vụ cần sự kiên trì, bền bỉ. Cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng đã phối hợp với Hội Phụ nữ, Đoàn Thanh niên, già làng, trưởng bản, người có uy tín tuyên truyền, hướng dẫn từng hộ dân thực hiện; giải thích để nhân dân hiểu bảo vệ môi trường không chỉ làm cho bản làng sạch đẹp hơn, mà còn trực tiếp bảo vệ sức khỏe, bảo đảm an toàn cho trẻ em, giữ gìn nguồn nước sinh hoạt và chủ động phòng, chống dịch bệnh. Khi nhận thức thay đổi, nhiều hộ dân đã chủ động làm chuồng trại xa nơi ở, đào hố xử lý chất thải, trồng cây xanh quanh nhà, góp phần thay đổi diện mạo khu dân cư.

Ở tuyến biên giới Tây Nam, Đồn Biên phòng Lạc Quới, Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang phát huy vai trò của Đội Vận động quần chúng trong xây dựng thói quen bảo vệ môi trường ở khu dân cư. Thượng úy Võ Hoàng Thanh, Đội trưởng Vận động quần chúng cho biết: “Tuyên truyền phải chọn việc cụ thể, sát đời sống nhân dân; môi trường sạch hơn thì đời sống tốt hơn, tình cảm quân dân thêm gắn bó”.

Từ đầu năm 2026 đến nay, các đơn vị Bộ đội Biên phòng phối hợp với Đoàn Thanh niên tại địa phương tổ chức gần 1.650 buổi vệ sinh môi trường, thu hút hơn 17.300 lượt cán bộ, đoàn viên, thanh niên tham gia, thu gom khoảng 60 tấn rác thải, vệ sinh 90km đường giao thông và 30km bờ biển trên địa bàn đóng quân. Từ những việc làm cụ thể ở các đơn vị và trên địa bàn đóng quân, cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng đã góp phần đưa ý thức bảo vệ môi trường trở thành hoạt động thường xuyên, nền nếp trong đời sống nhân dân ở khu vực biên giới, biển, đảo.