Gắn kết phòng ngừa xã hội với phòng ngừa nghiệp vụ

Phân bổ nguồn lực căn cứ thêm vào khối lượng nhiệm vụ thực tế

Tán thành việc tích hợp vào 1 chương trình và giao Bộ Công an làm chủ Chương trình thống nhất trên toàn quốc, ĐBQH Trần Thị Thu Phước (Quảng Ngãi) nêu rõ, thực tiễn cho thấy ma túy là nguồn phát sinh trực tiếp nhiều loại tội phạm hình sự, kinh tế và trật tự xã hội khác. Việc tích hợp hai nhiệm vụ vào một chương trình giúp thống nhất đầu mối chỉ đạo xuyên suốt đến tận Công an cấp xã, gắn kết phòng ngừa xã hội với phòng ngừa nghiệp vụ.

ĐBQH Trần Thị Thu Phước (Quảng Ngãi) phát biểu. Ảnh: Hồ Long

Tuy nhiên, đại biểu Trần Thị Thu Phước nêu rõ, một số nhiệm vụ tuyên truyền pháp luật, tái hòa nhập cộng đồng và trợ giúp pháp lý vẫn giao thoa với chương trình mục tiêu quốc gia khác. Thực tế ở các xã miền núi, khi lồng ghép kinh phí cho một mô hình tự quản, cơ sở rất dễ vướng quy định thanh toán trùng đối tượng thụ hưởng.

Để phát huy tối đa ưu thế tích hợp, đại biểu Trần Thị Thu Phước đề nghị dự thảo Nghị quyết giao Chính phủ quy định rõ ranh giới đối tượng và định mức sản phẩm đầu ra. Nhiệm vụ nghiệp vụ đấu tranh, cai nghiện và quản lý sau cai thì tập trung vào Chương trình này; nhiệm vụ an sinh chung thì lồng ghép tại cấp xã.

Về phân bổ và sử dụng kinh phí, khoản 4 Điều 1 dự thảo Nghị quyết đã ưu tiên địa bàn trọng điểm, khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Đồng tình với nguyên tắc này, ĐBQH Chamaléa Thị Thủy (Khánh Hòa) đề nghị, cần phân bổ nguồn lực căn cứ thêm vào mức độ phức tạp và khối lượng nhiệm vụ thực tế.

ĐBQH Chamaléa Thị Thủy (Khánh Hòa) phát biểu. Ảnh: Hồ Long

Đối với địa phương tự cân đối ngân sách, đại biểu Chamaléa Thị Thủy lưu ý, cần làm rõ cơ chế hỗ trợ khi thực hiện nhiệm vụ cấp bách, liên tỉnh, xuyên quốc gia hoặc nhiệm vụ phục vụ chung. Việc xác định mức hỗ trợ cần tính cả khả năng ngân sách và yêu cầu thực tế, nhất là tại địa bàn du lịch, ven biển, hải đảo.

Dự thảo Nghị quyết đã quy định chống trùng lặp, nhưng khi triển khai cần đối chiếu cụ thể từng nhiệm vụ và khoản chi. Theo đại biểu Chamaléa Thị Thủy có thể lồng ghép các nguồn vốn để thực hiện một hoạt động, nhưng phải phân định rõ phần việc và kinh phí của từng nguồn, không thanh toán trùng cùng một khoản chi.

ĐBQH Nguyễn Đăng Bình (Thái Nguyên) phát biểu. Ảnh: Hồ Long

“Cần thống nhất khoản 6 Điều 1 với khoản 2 Điều 4 về điều chỉnh vốn, kinh phí; làm rõ phạm vi được điều chỉnh và cấp có thẩm quyền quyết định, nhất là giới hạn điều chỉnh giữa chi đầu tư và chi thường xuyên, để địa phương thực hiện thống nhất”, đại biểu Chamaléa Thị Thủy nêu rõ.

Các đại biểu thanm dự phiên thảo luận Tổ 11. Ảnh: Hồ Long

Đẩy sớm số hóa, đồng bộ 100% dữ liệu tội phạm vào năm 2030

Chương trình đề ra mục tiêu phấn đấu đến năm 2030 đạt ít nhất 50% số xã, phường, đặc khu không có ma túy. Cùng với đó, trên 80% trạm y tế xã và 100% cơ sở cai nghiện công lập đủ điều kiện xác định tình trạng nghiện.

Đánh giá cao quyết tâm của Chính phủ và Bộ Công an khi đầu tư thẳng vào cấp cơ sở để chặn nguồn cầu ma túy, đại biểu Trần Thị Thu Phước nhấn mạnh, khi từng xã giữ được địa bàn sạch ma túy và chủ động khâu y tế, áp lực cho các cơ sở giam giữ, cai nghiện tuyến trên sẽ giảm căn bản.

Tuy nhiên, đại biểu Trần Thị Thu Phước cũng chỉ rõ điểm nghẽn lớn nhất trong lập hồ sơ cai nghiện hiện nay vẫn nằm ở khâu xác định tình trạng nghiện tại cấp xã. Sau khi vận hành chính quyền hai cấp, địa bàn xã rộng hơn nhưng trạm y tế miền núi, hải đảo vẫn thiếu bác sĩ có chứng chỉ và phòng lưu giữ an toàn.

Để hoàn thành thắng lợi chỉ tiêu này, đại biểu Trần Thị Thu Phước đề nghị cụ thể hóa hai nội dung trong giai đoạn 2026 - 2030: một là, đầu tư phòng lưu giữ an toàn, thiết bị xét nghiệm và cấp chứng chỉ xác định tình trạng nghiện cho các trạm y tế, ưu tiên xã miền núi, hải đảo trước năm 2030; hai là, có cơ chế hỗ trợ kinh phí trực tiếp cho Công an cấp xã và nhân viên y tế xã khi thực hiện xác định tình trạng nghiện.

Bên cạnh đó, Chương trình đặt mục tiêu hằng năm giải quyết trên 88% tin báo, điều tra khám phá đạt trên 75% và kéo giảm trên 10% số vụ phạm tội về trật tự xã hội. Đến năm 2035, Chương trình phấn đấu số hóa 100% dữ liệu đối tượng tội phạm, đồng bộ với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Toàn cảnh phiên thảo luận tại Tổ 11. Ảnh: Hồ Long

Tán thành các chỉ tiêu định lượng này thể hiện bản lĩnh và cam kết rất cao của Bộ Công an trước Quốc hội và cử tri, đại biểu Trần Thị Thu Phước nêu rõ, việc kế thừa nền tảng Đề án 06 để đồng bộ dữ liệu tội phạm với dữ liệu dân cư sẽ tạo bước tiến quan trọng trong quản trị an ninh, trật tự.

Tuy nhiên, đại biểu cho rằng, việc đặt mốc đến năm 2035 mới hoàn thành số hóa 100% dữ liệu tội phạm là còn chậm so với tốc độ chuyển dịch của tội phạm hiện nay. Do đó, để phát huy ngay lợi thế của Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, đại biểu Trần Thị Thu Phước đề nghị đẩy sớm mốc số hóa, đồng bộ 100% dữ liệu tội phạm vào năm 2030. Giai đoạn 2031 - 2035 sẽ tập trung phân tích dữ liệu lớn, cảnh báo sớm và ưu tiên trang bị kỹ thuật truy vết tội phạm công nghệ cao cho địa phương.