Gây dựng cơ ngơi bạc tỷ từ nghề nuôi cá chình

Với thành tích sản xuất nổi bật, ông Nguyễn Hữu Ánh vinh dự đạt danh hiệu Nông dân Việt Nam xuất sắc 40 năm đổi mới năm 2026.

Không chỉ được mệnh danh là “vua cá chình” với mô hình cho lợi nhuận hơn 5 tỷ đồng mỗi vụ và vinh dự đạt danh hiệu Nông dân Việt Nam xuất sắc 40 năm đổi mới năm 2026, lão nông này còn tận tình truyền nghề, giúp nhiều hộ dân vươn lên làm giàu chính đáng.

Hành trình vượt khó và bước rẽ táo bạo với loài cá đặc sản

Tiếp chúng tôi trong căn nhà khang trang tại phường Tân Thành, tỷ phú nông dân Nguyễn Hữu Ánh gây ấn tượng bởi sự gần gũi, hiếu khách và dáng vẻ mộc mạc. Ông Bảy Ánh kể, sinh ra trong một gia đình thuần nông, nhà lại đông anh em. Vì hoàn cảnh quá khó khăn nên anh em sớm đã lao vào đủ nghề từ giăng câu đến nhổ mạ mướn để phụ giúp gia đình. Đến khi lập gia đình, vợ chồng ông được cha mẹ cho 0,8 ha đất để làm ăn, nhưng đất đai vùng này hồi xưa cỏ dại và năng mọc đầy ruộng. Vài năm sau khai phá, mấy công đất của gia đình cũng cho được lúa gạo đủ ăn.

Với bản tính cần cù, chịu khó, ông kiên trì cải tạo đất đai, tìm tòi các giống lúa mới đưa vào sản xuất. Đất không phụ công người, từ năm 1995, mỗi vụ thu hoạch gia đình ông đã dư hơn 100 giạ lúa. Tích góp số tiền lãi từ làm ruộng và làm thuê, vợ chồng ông mua thêm 0,8 ha đất để mở rộng sản xuất.

Ông Bảy Ánh kể, bước ngoặt lớn đến khi gia đình ông đang có nguồn thu tương đối ổn định từ trồng lúa và nuôi cá bống tượng. Qua lời khuyên của một thương lái chuyên cung cấp thủy sản cho chợ đầu mối tại Thành phố Hồ Chí Minh, ông mới dần hiểu được giá trị kinh tế cao và nhu cầu thị trường lớn của con cá chình. Bởi thời điểm ấy, cá chình còn rất xa lạ và chưa từng có nông dân nào ở Cà Mau nuôi thử nghiệm.

Sau nhiều đêm thức trắng tính toán thiệt hơn, năm 2000, ông Bảy Ánh quyết định bán 100 giạ lúa được 3,5 triệu đồng để mua 400 con cá chình giống về thả nuôi. Kể về vụ nuôi lịch sử ấy, ông Ánh phấn khởi chia sẻ, sau 18 tháng thả nuôi, cá đạt trọng lượng hơn 1 kg/con thì tôi tiến hành tát ao bắt được 330 con đem bán cho thương lái thu về lợi nhuận 65 triệu đồng, tương đương với việc mua 27 cây vàng ở thời điểm này.

Ông Bảy Ánh (bên phải) hướng dẫn kỹ thuật nuôi cá chình cho nông dân ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Thắng lợi bước đầu tiếp thêm động lực để ông dùng toàn bộ số tiền lãi thuê cơ giới đào thêm 8 ao mới mở rộng quy mô. Hiệu quả kinh tế vượt trội mang lại hàng tỷ đồng mỗi vụ đã khiến bà con nể phục, gọi ông là “vua cá chình”. Đến năm 2019, ông tiếp tục đầu tư hơn 8 tỷ đồng mua thêm đất và đào thêm 40 ao nuôi chuyên canh, tạo nền tảng cho những vụ thu hoạch bạc tỷ liên tiếp nhiều năm qua.

Chia sẻ về kinh nghiệm tích lũy suốt hơn hai thập kỷ gắn bó với loài cá đặc sản này, ông Bảy Ánh cho biết, cá chình thường dễ mắc bệnh đường ruột; nếu người nuôi không theo dõi sát sao và xử lý kịp thời sẽ khiến cá bỏ ăn, chậm lớn, dẫn đến thua lỗ. Đặc biệt, người nuôi cần tránh tâm lý nôn nóng, cho cá ăn quá nhiều để mau lớn.

Tiết lộ bí quyết giúp đàn cá luôn khỏe mạnh, ông Bảy Ánh nói, cho cá ăn hàng ngày làm cá hấp thụ không hết chất dinh dưỡng dễ dẫn đến bị bệnh về đường ruột, thức ăn thừa sẽ gây ô nhiễm nguồn nước. Do đó, cá chỉ nên ăn 1 lần/ngày, đồng thời, khi làm bờ ao nuôi phải có độ dốc để khi trời mưa nước sẽ đổ ra ngoài, còn không thì cá sẽ theo dòng nước thoát ra ngoài.

Thông tin về hiệu quả sản xuất hiện tại, ông Bảy Ánh cho biết, hiện gia đình có 42 ao nuôi cá chình với tổng diện tích khoảng 6,5 ha. Vụ nuôi vừa qua, sau khi trừ hết chi phí thì gia đình cũng còn thu lãi hơn 5 tỷ đồng.

Lan tỏa khát vọng làm giàu từ mô hình sản xuất hiệu quả

Toàn tỉnh Cà Mau hiện có khoảng 307 hộ dân đang áp dụng mô hình nuôi cá chình với tổng diện tích khoảng 342,5 ha.

Không giữ bí quyết cho riêng mình, những năm qua, ông Bảy Ánh luôn sẵn lòng hướng dẫn tận tình kỹ thuật nuôi cá chình cho nhiều nông dân ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Nhờ sự hỗ trợ của ông, nhiều hộ dân đã áp dụng thành công, đạt mức thu nhập hàng chục triệu đồng mỗi tháng, từ đó cải thiện rõ rệt đời sống kinh tế gia đình.

Với những đóng góp xuất sắc trong sản xuất nông nghiệp, ông Nguyễn Hữu Ánh đã 2 lần vinh dự nhận danh hiệu Nông dân Việt Nam sản xuất giỏi và được trao tặng danh hiệu “Nông dân Việt Nam xuất sắc 40 năm đổi mới” vào năm 2026.

Đánh giá về hiệu quả và sức lan tỏa của mô hình này, Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh Cà Mau Nguyễn Hoàng Thoại cho biết, toàn tỉnh hiện có khoảng 307 hộ dân đang áp dụng mô hình nuôi cá chình với tổng diện tích khoảng 342,5 ha, tập trung chủ yếu tại phường Tân Thành và nuôi rải rác ở các xã vùng ngọt. Từ năm 2023 đến nay, sản lượng cá chình thương phẩm toàn tỉnh luôn duy trì ổn định ở mức khoảng 1.200 tấn mỗi năm.

Theo Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh Cà Mau Nguyễn Hoàng Thoại, mô hình của ông Nguyễn Hữu Ánh là điểm sáng tiêu biểu trên địa bàn tỉnh, mang lại nguồn thu nhập cao và bền vững nhờ giá cá thương phẩm ổn định. Thành công của ông đã tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng, trực tiếp góp phần hình thành và phát triển Câu lạc bộ Tỷ phú phường Tân Thành – một trong những mô hình câu lạc bộ nông dân sản xuất giỏi điển hình của tỉnh Cà Mau.

Tuy nhiên, lãnh đạo Hội Nông dân tỉnh Cà Mau cũng nhìn nhận việc nhân rộng mô hình trên diện rộng hiện vẫn gặp một số rào cản như: Thị trường đầu ra chưa có nhiều đơn hàng thu mua tập trung số lượng lớn, giá con giống cao, chi phí đầu tư ban đầu lớn và một bộ phận nông dân còn e ngại về quy trình kỹ thuật.

Cá chình có giá trị kinh tế rất cao, bình quân cá thương phẩm có giá hơn 500.000 đồng/kg.

Để tháo gỡ khó khăn và phát huy hiệu quả mô hình trong thời gian tới, Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh Cà Mau Nguyễn Hoàng Thoại cho biết thêm, thời gian tới, Hội sẽ tổ chức hội thảo chuyên đề về kinh tế tập thể, dự kiến mời ông Nguyễn Hữu Ánh tham luận, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn cho hội viên, hợp tác xã và tổ hợp tác. Trên cơ sở đó, Hội sẽ kết nối để ông trực tiếp tập huấn, chuyển giao kỹ thuật cho các tổ chức, cá nhân có nhu cầu và đủ điều kiện thực hiện.

Đồng thời, Hội Nông dân tỉnh sẽ căn cứ nhu cầu thị trường và điều kiện thực tế để tham mưu UBND tỉnh quy hoạch vùng nuôi phù hợp; phối hợp với các ngành chức năng xúc tiến, định hướng đầu ra ổn định, bảo đảm tiêu thụ bền vững cho sản phẩm cá chình thương phẩm của địa phương.