Ghi dấu điểm đến bằng mùi hương

Du khách tự tay hái thảo dược để làm tinh dầu và túi thơm khô tại Caman Village Đà Nẵng. Ảnh: Y. H

Khi gặp một hương thơm quen thuộc, du khách dễ dàng liên tưởng ngay đến nơi đã từng ngửi thấy mùi hương này trước đây. Mối liên kết đặc biệt đó mang đến những hiệu quả bất ngờ trong việc thu hút khách quay trở lại nhiều lần, thậm chí hình thành cảm xúc lưu luyến, gắn bó vô hình của khách đối với điểm đến.

Tiếp thị theo trải nghiệm

Trong các giác quan của con người, khứu giác là con đường duy nhất đi thẳng đến vùng não quản lý ký ức và cảm xúc, gần như không qua “bộ lọc” nhận thức như thị giác hay thính giác. Theo nghiên cứu từ Viện Khứu giác Hoa Kỳ (Sense of Smell Institute), con người nhớ lại một mùi hương với độ chính xác 65% sau một năm, trong khi khả năng ghi nhớ hình ảnh giảm còn khoảng 50% chỉ sau ba tháng. Đó là lý do một mùi hương thoáng qua có thể đưa người ta trở về một căn phòng, một chuyến đi tưởng đã quên từ lâu.

Riêng với ngành du lịch, các nhà tiếp thị theo trải nghiệm đã sớm tìm cách tạo kết nối tinh thần trực tiếp với khách hàng thông qua trải nghiệm mùi hương gợi cảm xúc tích cực.

Năm 2019, nhóm nghiên cứu của Giáo sư Basak Denizci Guillet và Tiến sĩ Deniz Kucukusta (Trường Quản trị Khách sạn và Du lịch, Đại học Bách khoa Hồng Kông) khảo sát 326 khách tại một chuỗi khách sạn cao cấp có mùi hương riêng cho toàn hệ thống. Hơn 90% khách nhận ra mùi hương ngay khi bước vào sảnh.

Những khách có cảm xúc tích cực nhất với mùi hương cũng là nhóm hài lòng cao với kỳ nghỉ, có xu hướng quay lại và gắn bó với thương hiệu nhiều hơn. Đây được xem là cách đơn giản để một khách sạn được ghi nhớ, đôi khi hiệu quả hơn cả logo hay khẩu hiệu.

Hãng hàng không British Airways đã tự sáng tạo ra một mùi hương rất độc đáo để lan tỏa trên máy bay, tạo cảm giác thư giãn, dễ chịu, giúp họ có rất nhiều khách hàng trung thành trong các chuyến bay.

Singapore Airlines cũng là một doanh nghiệp tiên phong trong nghệ thuật sử dụng mùi thơm. Họ tự sản xuất nước thơm để phun vào những chiếc khăn nóng mà khách sử dụng. Mùi thơm dịu nhẹ của nhiều loại hoa và chanh, cam, quýt của hãng đã gắn vào tâm trí khách hàng trên khắp thế giới.

Trong ngành lưu trú, các thương hiệu như Mandarin Oriental, Shangri-La, Ritz-Carlton, Marriott hay Fairmont đều xây dựng mùi hương nhận diện riêng, khuếch tán đồng bộ tại sảnh, spa, phòng họp ở mọi chi nhánh toàn cầu, rồi đóng gói thành nến thơm, nước hoa xịt phòng để tạo nên dấu ấn sống động và lâu dài cho du khách.

Du khách tự tay hái thảo dược để làm tinh dầu và túi thơm khô tại Caman Village Đà Nẵng. Ảnh: Y. H

Đánh thức những “di sản khứu giác”

Tại Việt Nam, nơi có nhiều lợi thế về cảnh sắc thiên nhiên và bản sắc văn hóa độc đáo, các khách sạn, resort sang trọng có xu hướng chọn lựa các mùi hương mang tính đồng quê, dân dã để “hút hồn” du khách. Các hương thơm thảo mộc từ lá chanh, quế, gừng, vỏ cam, quýt, rau húng quế mang đến cảm giác thư giãn, sảng khoái, thuần khiến cho khách.

Bà Grace Anderson, một du khách đến từ Úc, dừng chân tại Faifo Boutique Hotel & Spa (Đà Nẵng) trong chuyến du lịch Việt Nam vào tháng 7/2026, đã chia sẻ ấn tượng về mùi hương ở đây.

“Hương thơm dịu nhẹ của thảo dược tỏa ra từ khu vườn nhỏ mỗi sáng sớm, các túi thơm khô mộc mạc được đặt trong phòng khiến kỳ nghỉ của chúng tôi thật sự dễ chịu và đáng nhớ”, bà Grace nói.

Bà cũng cho biết hoạt động yêu thích nhất là được tham gia buổi tìm hiểu về dược liệu, tự tay làm trà và túi thơm từ cây cỏ trong vườn, chạm vào thiên nhiên bản địa không chỉ qua cảnh quan mà còn bằng những mùi hương đặc biệt.

Trao đổi về vấn đề này, ông Nguyễn Đức Quỳnh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch, Chủ tịch Chi hội Khách sạn Đà Nẵng nhìn nhận: Việt Nam không chỉ là điểm đến của cảnh quan, di sản, ẩm thực, mà còn là một không gian ký ức được tạo nên bởi mùi hương, giúp lưu giữ cảm xúc của du khách sau mỗi chuyến đi. “Du khách có thể không nhớ chi tiết khách sạn đã lưu trú, nhưng vẫn lưu giữ hương sả từ chiếc khăn lạnh hay mùi thảo mộc trong liệu trình spa. Chính những trải nghiệm khứu giác ấy góp phần tạo nên bản sắc riêng cho điểm đến”, ông nói.

Ông Quỳnh đề xuất xem mùi hương như một “di sản khứu giác” (Olfactory Heritage) - những mùi hương gắn với lịch sử, văn hóa và ký ức cộng đồng.

Từ nguồn tài sản vô hình này, ngành du lịch có thể phát triển các sản phẩm mang tính trải nghiệm, giàu cảm xúc và bản sắc thay vì chỉ khai thác tài nguyên theo cách truyền thống. Đồng thời mở ra các hướng tiếp cận mới, phù hợp với những phân khúc có giá trị cao như du lịch sức khỏe, MICE và nghỉ dưỡng cao cấp.

Giá trị của hướng đi này, theo ông, không nằm ở khai thác nguyên liệu thô, mà ở khả năng thiết kế trải nghiệm, xây dựng sản phẩm và kể câu chuyện bản địa - một sự chuyển dịch từ tài nguyên sang cảm xúc.

Các điểm đến tại khu vực miền Trung sở hữu nguồn nguyên liệu hương thơm phong phú như quế, tràm, sả, gừng, hương nhu, bạc hà và nhiều loại gỗ thơm… Trong đó, quế Trà My và tràm Huế được đánh giá là hai nguyên liệu tiêu biểu có thể phát triển thành các “di sản mùi hương” phục vụ du lịch, wellness, spa, mỹ phẩm, nước hoa không gian và quà tặng cao cấp. Nếu được nghiên cứu, tiêu chuẩn hóa và xây dựng câu chuyện phù hợp, những nguyên liệu này hoàn toàn có thể trở thành nền tảng cho các sản phẩm du lịch mùi hương mang đậm bản sắc Việt Nam.

Ông Nguyễn Đức Quỳnh cho rằng, lĩnh vực lưu trú có thể ứng dụng trải nghiệm “du lịch hương thơm” sớm và hiệu quả nhất. Các khách sạn, resort, spa và khu nghỉ dưỡng tại Đà Nẵng có thể xây dựng mùi hương nhận diện riêng cho sảnh, phòng nghỉ, khu spa, phòng hội nghị hay không gian tổ chức sự kiện. Bên cạnh đó, các nguyên liệu bản địa được đưa vào liệu trình massage, xông hơi, chăm sóc giấc ngủ và phục hồi sức khỏe tại khách sạn, đáp ứng xu hướng du lịch nghỉ dưỡng kết hợp chăm sóc sức khỏe đang phát triển mạnh trên thế giới.