Gia tăng giá trị nông sản từ công nghệ mới

Từ cải tiến thiết bị, đổi mới quy trình đến chế biến sâu và tận dụng phụ phẩm, doanh nghiệp Gia Lai đang từng bước khai thác hiệu quả hơn giá trị nguồn nguyên liệu địa phương nhờ ứng dụng khoa học và công nghệ.

Ðể đổi mới đi vào chiều sâu, doanh nghiệp cần thêm nguồn lực nghiên cứu, tiếp nhận và làm chủ công nghệ.

Đổi mới quy trình, khai thác hiệu quả nguyên liệu

 Dây chuyền sản xuất bánh tráng tự động tại Công ty Cổ phần IPP Sachi (phường Bồng Sơn). Ảnh: Bạch Dương

Dây chuyền sản xuất bánh tráng tự động tại Công ty Cổ phần IPP Sachi (phường Bồng Sơn). Ảnh: Bạch Dương

Tại Công ty CP IPP Sachi (phường Bồng Sơn), việc cải tiến máy móc, thiết bị giúp DN từng bước tự động hóa các công đoạn tráng bánh, sấy khô, cắt bánh, đóng gói. Đáng chú ý, dây chuyền sản xuất bánh tráng được ông Nguyễn Hữu Vinh, Giám đốc công ty, nghiên cứu, thiết kế và hoàn thiện trên cơ sở kiến thức về cơ khí tự động hóa. Theo thông tin được công bố, công ty hiện cung cấp khoảng 5 - 7 tấn sản phẩm/ngày, tạo việc làm cho gần 100 lao động địa phương; sản phẩm đã được xuất khẩu sang Mỹ và Hàn Quốc.

Ông Vinh cho biết DN tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện máy móc, thiết bị và từng bước ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong quản lý chất lượng, sản xuất nhằm tối ưu quy trình, giảm chi phí và duy trì chất lượng sản phẩm.

Tại Công ty CP Nông nghiệp AgriS Gia Lai (phường Ayun Pa), với vùng nguyên liệu mía khoảng 20.000 ha tại 18 xã, phường, DN ứng dụng công nghệ, tự động hóa dây chuyền nhằm kiểm soát quy trình, giảm tiêu hao nhiên liệu. Niên vụ 2025 - 2026, tỷ lệ thu hồi đường đạt 10,18%; nhà máy có công suất ép 8.000 tấn mía/ngày và đang triển khai nâng lên 9.000 tấn mía/ngày từ vụ ép 2026 - 2027.

Công ty ứng dụng công nghệ tận dụng phụ phẩm trong chế biến: Bã mía làm nhiên liệu phát điện; bã bùn kết hợp tro và chế phẩm sản xuất phân hữu cơ, phân vi sinh; nước thải sau xử lý được tái sử dụng. Hiện DN nghiên cứu phát triển viên nén sinh khối từ bã mía và than sinh học từ phụ phẩm nông nghiệp, ngành mía đường để đưa trở lại đồng ruộng.

Bà Vũ Thị Lan - Chủ tịch kiêm Giám đốc công ty - cho biết: “Thời gian tới, công ty tiếp tục đầu tư dây chuyền sản xuất hiện đại cũng như tái tạo tài nguyên theo một vòng khép kín, tránh tạo ra phế thải, phát triển sản xuất theo hướng bền vững, nông nghiệp xanh”.

 Dây chuyền sản xuất tự động tại Công ty Cổ phần Nông nghiệp AgriS Gia Lai (phường Ayun Pa) giúp tiết kiệm nhân công và nâng cao hiệu quả sản xuất. Ảnh: Vũ Chi

Dây chuyền sản xuất tự động tại Công ty Cổ phần Nông nghiệp AgriS Gia Lai (phường Ayun Pa) giúp tiết kiệm nhân công và nâng cao hiệu quả sản xuất. Ảnh: Vũ Chi

Phát triển sản phẩm mới, mở rộng giá trị nông sản

Tại Cơ sở Yến sào Năm Công (xã Tuy Phước Đông), ông Lê Văn Công - chủ cơ sở chú trọng hoàn thiện quy trình chế biến, kiểm định chất lượng và bảo đảm an toàn thực phẩm. Sản phẩm của cơ sở đạt OCOP 3 sao năm 2021, nâng lên 4 sao vào cuối năm 2024; cơ sở cũng áp dụng tiêu chuẩn HACCP, từng bước mở rộng thị trường.

Ông Công cho biết, thời gian tới, cơ sở tiếp tục đầu tư nâng cao chất lượng sản phẩm, đồng thời liên kết với người nuôi yến để chủ động nguồn nguyên liệu, đáp ứng nhu cầu thị trường.

Trong khi đó, Công ty TNHH BAKA (xã Ia Hrung) đầu tư công nghệ chế biến sâu để gia tăng giá trị hạt cà phê. Hiện mỗi năm DN tiêu thụ gần 500 tấn cà phê. Trong đợt đánh giá phân hạng sản phẩm OCOP cấp quốc gia năm 2026, công ty có 3 sản phẩm đạt chuẩn 5 sao gồm, cà phê túi lọc Già Làng, cà phê hòa tan nguyên chất Đen Già Làng và tinh cà phê nguyên chất.

Theo ông Phan Bá Kiên - Giám đốc công ty: DN chú trọng ứng dụng công nghệ trong sản xuất, quản lý vùng nguyên liệu, kiểm soát chất lượng và truy xuất nguồn gốc. Năm 2023, DN đầu tư hệ thống thiết bị phục vụ sơ chế, rang xay, đặc biệt là máy trích ly, cô đặc chân không để sản xuất cà phê hòa tan. Qua đó, phát triển đa dạng sản phẩm có giá trị gia tăng như cà phê rang xay, phin túi lọc, cà phê hòa tan và tinh cà phê.

“Trước đây, DN phải mua bột nguyên liệu từ các nhà máy lớn để sản xuất cà phê hòa tan nên giá thành cao. Hiện nay, công ty đã chủ động sản xuất khép kín. Thời gian tới, chúng tôi sẽ tận dụng nguồn nguyên liệu địa phương như gừng, nghệ, bơ, sầu riêng để phát triển các sản phẩm đặc sản” - ông Kiên cho biết.

Ứng dụng công nghệ giúp DN nâng cao hiệu quả sản xuất, kiểm soát chất lượng và đẩy mạnh chế biến sâu. Tuy nhiên, để phát triển sản phẩm mới, gia tăng giá trị, DN cần thêm nguồn lực nghiên cứu, thử nghiệm và đổi mới công nghệ.

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 10/2026/NQ-HĐND ngày 24-4-2026 của HĐND tỉnh Gia Lai đã tạo cơ sở thúc đẩy ứng dụng, chuyển giao và làm chủ công nghệ trong DN thông qua các chính sách hỗ trợ đổi mới sáng tạo, tư vấn và đào tạo.

Theo ông Nguyễn Hữu Hà - Phó Giám đốc Sở KH&CN, hỗ trợ DN cần chú trọng nâng cao năng lực tiếp nhận, làm chủ và cải tiến công nghệ; đồng thời kết nối với các tổ chức nghiên cứu, chuyên gia để hoàn thiện quy trình, nâng cao chất lượng và phát triển sản phẩm có giá trị gia tăng cao.

VŨ CHI

Nguồn Gia Lai: https://baogialai.com.vn/gia-tang-gia-tri-nong-san-tu-cong-nghe-moi-post603988.html