Giải bài toán nhà ở Mỹ: Cung không đủ cầu

Tại Bethlehem, bang Pennsylvania, một khu đất rộng hơn 1,5 ha đang được phát triển thành dự án nhà ở giá phải chăng Gateway on Fourth, hướng tới người thu nhập thấp và trung bình, đồng thời tích hợp một phòng khám cộng đồng.

Giai đoạn đầu dự kiến hoàn thành vào năm 2028 với 60 căn hộ, trước khi tiếp tục mở rộng trong các năm tiếp theo.

Tuy nhiên, với quy mô dân số khoảng 80.000 người và tình trạng thiếu gần 1.000 căn nhà, số lượng này vẫn còn khá hạn chế so với nhu cầu thực tế.

Áp lực đó thể hiện rõ trên thị trường cho thuê. Tỷ lệ nhà trống chỉ khoảng 2%, trong khi giá thuê trung bình gần 1.800 USD mỗi tháng, khiến việc tìm chỗ ở phù hợp trở nên khó khăn. Trong bối cảnh này, mức giá khoảng 376 USD/tháng tại dự án mới được xem là dễ tiếp cận hơn, nhưng chỉ có thể góp phần giảm bớt áp lực, thay vì giải quyết căn bản tình trạng thiếu nhà.

Không chỉ riêng Bethlehem, thị trường nhà ở Mỹ đang đối mặt với tình trạng thiếu nguồn cung kéo dài trong nhiều năm. Tốc độ xây dựng tăng chậm, đặc biệt từ sau cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008, khiến nguồn cung không theo kịp nhu cầu. Theo Tập đoàn Tài chính Thế chấp Liên bang Mỹ (Freddie Mac), nước này thiếu khoảng 3,7 triệu căn nhà tính đến năm 2024.

Thị trường nhà ở Mỹ tiếp tục chịu sức ép khi giá tăng cao, nguồn cung hạn chế và khoảng cách thu nhập ngày càng rõ rệt. Ảnh: Pexels

Nhiều địa phương đang ghi nhận tình trạng thiếu nhà ở ngày càng rõ rệt. Tại TP New York, tỷ lệ nhà cho thuê còn trống chỉ ở mức 1,4% vào đầu năm 2026, thấp nhất kể từ năm 1968.

Ở Honolulu, bang Hawaii, nhu cầu lớn đến mức thành phố ước tính cần bổ sung khoảng 18.000 căn nhà trong giai đoạn 2022-2029. Tại College Park, bang Maryland, nhóm người thuê có thu nhập dưới 50% mức trung vị khu vực thiếu khoảng 1.265 căn nhà phù hợp.

Ở Knoxville, bang Tennessee, hơn 3.400 căn nhà ở giá phải chăng đã được phát triển hoặc bảo tồn từ năm 2019 đến giữa năm 2025, nhưng vẫn chưa đáp ứng đủ nhu cầu. Trong khi đó, tại Bend, bang Oregon, chi phí nhà ở tăng cao và khả năng chi trả suy giảm tiếp tục là thách thức lớn đối với lực lượng lao động địa phương.

Bên cạnh đó, chi phí phát triển nhà ở cũng gia tăng trong nhiều năm gần đây. Giá vật liệu, chi phí nhân công và lãi suất vay ở mức cao khiến việc xây dựng trở nên tốn kém hơn. Nhiều dự án nhà ở giá phải chăng phải kết hợp nhiều nguồn vốn khác nhau, kéo theo các yêu cầu riêng và thời gian triển khai kéo dài.

Theo Trung tâm Nghiên cứu Nhà ở thuộc Đại học Harvard, giá nhà tại Mỹ đã tăng khoảng 60% kể từ năm 2019. Đến năm 2024, giá trung bình của một ngôi nhà độc lập đã cao gấp khoảng năm lần thu nhập trung bình của hộ gia đình, vượt xa mức được xem là hợp lý về khả năng chi trả.

Theo các tổ chức nghiên cứu, nguyên nhân chính vẫn là nguồn cung tăng chậm trong thời gian dài, trong khi nhu cầu tiếp tục gia tăng. Báo cáo của Freddie Mac cho thấy sự thiếu hụt này đã tích lũy qua nhiều năm, tạo áp lực kéo dài lên thị trường.

Trước thực tế đó, nhiều địa phương đang triển khai các biện pháp nhằm tăng nguồn cung và rút ngắn thời gian phát triển dự án. Tại New York, chính quyền thành phố đã ban hành các sắc lệnh hành pháp để đẩy nhanh quy trình và tận dụng quỹ đất công cho nhà ở giá phải chăng.

Tại Honolulu, các giải pháp tập trung vào tháo gỡ rào cản quy định, cải thiện hạ tầng và gắn phát triển nhà ở với giao thông công cộng.

Các nhà lập pháp Mỹ cũng thúc đẩy các dự luật nhằm giảm chi phí phát triển, mở rộng nguồn vốn cho nhà ở giá phải chăng và đa dạng hóa loại hình nhà ở. Những hướng đi này cho thấy nỗ lực xử lý tình trạng thiếu nhà ở đang được triển khai ở nhiều cấp, với trọng tâm là tăng nguồn cung và cải thiện khả năng tiếp cận nhà ở cho người dân.

Theo CNN, Financial Times, The New York Times

Tùng Lâm