Giải pháp mới của Ukraine đối phó với UAV Shahed

Trang bị súng máy cho vận tải cơ hạng nhẹ

Theo các đoạn video được kênh truyền hình TF1 của Pháp công bố gần đây, một tổ bay Ukraine đã sử dụng máy bay vận tải An-28 hoặc biến thể cải tiến, được lắp súng máy M134 Minigun ở hai bên thân, để đánh chặn UAV trong các nhiệm vụ ban đêm.

Súng máy M134 Gatling cỡ nòng 7,62x51mm chuẩn NATO và xạ thủ trong tổ bay Ukraine. (Ảnh chụp màn hình từ video của TF1)

Tổ bay gồm 4 người, trong đó có phi công và xạ thủ, được điều động thực hiện nhiệm vụ sau khi phát hiện UAV trên không phận Ukraine. Trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt, với nhiệt độ xuống tới -20 độ C, máy bay có thể được chuẩn bị cất cánh chỉ trong vòng khoảng 10 phút. Đường băng hầu như không sử dụng hệ thống chiếu sáng, thay vào đó là ánh đèn pin phục vụ thao tác kỹ thuật.

Sau khi cất cánh, bộ phận chỉ huy phòng không mặt đất điều hướng máy bay tới khu vực phát hiện UAV. Nhiệm vụ của tổ bay là phát hiện mục tiêu bằng mắt thường, kết hợp sử dụng kính nhìn đêm và camera ảnh nhiệt để xác định chính xác vị trí UAV.

Các đoạn video của TF1 cho thấy một UAV Shahed được phát hiện bên dưới cánh máy bay. Ngay sau đó, xạ thủ khai hỏa súng M134 Gatling, bắn ra loạt đạn dày đặc trước khi một vụ nổ xảy ra trên không.

Súng M134 sử dụng đạn 7,62x51mm chuẩn NATO, với tốc độ bắn tối đa lên tới 6.000 viên/phút, tương đương khoảng 100 viên mỗi giây. Việc lắp loại súng này lên một máy bay vận tải cánh quạt hạng nhẹ - vốn không được thiết kế cho nhiệm vụ tác chiến - được xem là một giải pháp linh hoạt, dù cấu hình tương tự đã được quân đội Mỹ sử dụng phổ biến trên trực thăng.

Sau khi bắn hạ mục tiêu đầu tiên, máy bay nhanh chóng đổi hướng để tránh các mảnh văng. Khi phát hiện thêm một UAV khác, tổ bay không lập tức khai hỏa mà dẫn giải mục tiêu rời xa khu vực dân cư bên dưới, trước khi tiêu diệt nó tại khu vực trống trải như cánh đồng hoặc rừng rậm. Dù UAV bị bắn hạ, chiếc máy bay cũng chịu một số hư hại nhẹ do trúng mảnh văng.

Theo TF1, khi trời gần sáng, tổ bay được lệnh quay về căn cứ không phải vì nhiệm vụ kết thúc, mà do các tên lửa hành trình của Nga được phát hiện trên không. Một cuộc họp rút kinh nghiệm nhanh chóng được tiến hành, song ngay sau đó, máy bay lại nhận lệnh cất cánh khẩn cấp, do sân bay trở thành mục tiêu tấn công.

Nga không ngừng cải tiến UAV Shahed

Một số nguồn tin quân sự cho biết mức độ nguy hiểm của nhiệm vụ ngày càng gia tăng khi Nga liên tục cải tiến UAV. Các UAV Shahed đang được thử nghiệm với nhiều cấu hình mới, trong đó có những giải pháp vũ khí hóa mang tính thử nghiệm.

UAV Shahed. Ảnh chụp từ video của TF1

Dù việc trang bị tên lửa phòng không hoặc tên lửa không đối không cho UAV Shahed chưa được ghi nhận trong sản xuất hàng loạt, các báo cáo độc lập đã xác nhận một số trường hợp UAV bị bắn rơi mang theo tên lửa không đối không R-60 thời Liên Xô hoặc các bệ phóng phòng không vác vai được cải tiến.

Theo các nguồn tin báo chí Ba Lan, chiếc máy bay xuất hiện trong các đoạn video của TF1 có thể là phiên bản do Ba Lan sản xuất - PZL M28, còn được biết đến với tên gọi “Skytruck”. Ba Lan bắt đầu sản xuất dòng máy bay này từ thập niên 1980, dựa trên thiết kế Liên Xô, trước khi cải tiến và đưa vào sử dụng rộng rãi cho các nhiệm vụ vận tải và đa dụng.

Việc sử dụng An-28 hay Skytruck gắn súng máy là một phần trong nỗ lực rộng lớn hơn của Ukraine nhằm tìm kiếm giải pháp phòng không chi phí thấp để đối phó với UAV tự sát giá rẻ. Kể từ khi xung đột nổ ra năm 2022, cả Nga và Ukraine đều gia tăng sử dụng UAV, buộc đối phương phải liên tục thích ứng và cải tiến biện pháp phòng thủ.

Trước sự chênh lệch giữa một chiếc UAV Shahed có giá khoảng 20.000 USD và một tên lửa Patriot có giá lên tới 7 triệu USD, Ukraine đang thúc đẩy các biện pháp đánh chặn hiệu quả hơn về kinh tế. Kiev đã mở rộng sản xuất UAV đánh chặn chi phí thấp, trong đó có dòng UAV OCTOPUS được phát triển và sản xuất chung với Anh. Việc trang bị súng máy cho máy bay vận tải hạng nhẹ được xem là một hướng tiếp cận bổ sung trong hệ thống phòng không nhiều lớp.

Tuy nhiên, chi phí tổng thể để đối phó với các đợt tấn công quy mô lớn của Nga vẫn rất cao. Ngày 20/1, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết nước này tốn gần 100 triệu USD để đẩy lùi một cuộc tấn công đường không chỉ trong một đêm.

“Theo quan điểm của tôi, không phải chúng tôi có ít tên lửa phòng không hơn, mà là Nga hiện có nhiều tên lửa hơn. Họ nhận được linh kiện từ một số quốc gia đối tác và từ khu vực tư nhân. Cho đến nay, năng lực sản xuất tên lửa của Nga vẫn chưa bị suy giảm”, Tổng thống Zelensky nói.

Hoàng Phạm/VOV.VN