Giải pháp tiêu úng khu trung tâm bước đầu phát huy hiệu quả

Cống thoát khu vực Sư Phạm nối ra trạm bơm cưỡng bức tại Cống Ngựa.

Trước tình hình đó, cuối năm 2025, tỉnh đã chỉ đạo triển khai dự án cải tạo, nâng cấp hệ thống thoát nước khu vực trung tâm. Sau một thời gian thi công khẩn trương, nhiều hạng mục đã hoàn thành và bước đầu phát huy hiệu quả trong mùa mưa năm nay.

Đầu năm 2026, tuyến đường Phan Bội Châu, đoạn qua phường Phan Đình Phùng, thệ thống cống thoát nước cũ được đào lên thay thế. Máy móc hoạt động liên tục. Việc thi công trong khu vực đông dân cư khiến sinh hoạt, đi lại của người dân gặp không ít khó khăn. Tuy nhiên, đa số người dân đều đồng thuận bởi họ kỳ vọng dự án sẽ giải quyết được “điểm nghẽn” ngập úng tồn tại suốt nhiều năm.

Anh Hoàng Chí Hiếu, ở tổ 2, phường Phan Đình Phùng, là một trong những người trực tiếp chịu ảnh hưởng bởi tình trạng úng ngập trước đây. Khu vực trước cửa nhà hàng của gia đình anh, gần nút giao Minh Cầu, từng là điểm ngập sâu sau mỗi trận mưa lớn. Có thời điểm, nước tràn vào gây thiệt hại tài sản và ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động kinh doanh.

Thế nhưng năm nay, sau nhiều trận mưa lớn kéo dài, tình trạng trên gần như không còn tái diễn. Nước thoát nhanh hơn, giao thông không bị ùn ứ như trước. Với người dân nơi đây, hiệu quả của dự án được cảm nhận rõ qua thực tế đời sống hằng ngày.

Không chỉ tại khu vực Minh Cầu, nhiều điểm ngập úng cục bộ trong khu vực trung tâm cũng đã được cải thiện đáng kể. Theo đánh giá của ngành chuyên môn, nguyên nhân chính là nhờ việc nạo vét, khơi thông các tuyến suối, cống thoát nước, hố ga, hố thu nước tại các khu vực thường xuyên ngập úng đã cơ bản hoàn thành, góp phần khôi phục năng lực tiêu thoát cho toàn hệ thống.

Quá trình triển khai dự án diễn ra trong điều kiện không thuận lợi. Nhiều hạng mục phải thi công trên các tuyến phố có mật độ phương tiện lớn, dân cư đông, hạ tầng kỹ thuật chồng chéo. Để bảo đảm tiến độ, các đơn vị thi công phải tổ chức nhiều mũi thi công đồng thời, tăng cường nhân lực, máy móc và tranh thủ thời tiết thuận lợi để đẩy nhanh khối lượng công việc.

Hệ thống cống lớn được xây dựng tại đường Phan Bội Châu, thuộc khu vực tổ 2, phường Phan Đình Phùng (thời điểm xây dựng tháng 1-2026). Đến nay đã hoàn thành và giải quyết căn bản tình trạng ngập úng khu vực Minh Cầu.

Trong giai đoạn II, dự án tiếp tục được triển khai tại các khu vực xa trung tâm nhưng cũng là những “điểm nóng” về úng ngập mỗi khi mưa lớn. Mục tiêu đặt ra không chỉ là xử lý tình trạng trước mắt mà hướng đến giải quyết căn cơ bài toán thoát nước đô thị trong điều kiện tốc độ đô thị hóa ngày càng nhanh.

Những năm trước, cứ vào mùa mưa, hình ảnh người dân bì bõm lội nước giữa trung tâm thành phố đã trở thành nỗi ám ảnh quen thuộc. Không ít hộ kinh doanh phải đóng cửa tạm thời sau các trận mưa lớn. Nhiều tuyến phố ùn tắc kéo dài do nước ngập sâu. Tình trạng này ảnh hưởng trực tiếp đến diện mạo đô thị cũng như chất lượng cuộc sống của người dân.

Bởi vậy, việc tỉnh tập trung nguồn lực đầu tư cho dự án tiêu úng lần này được xem là bước đi cần thiết và đúng thời điểm. Từ chỉ đạo của tỉnh đến sự vào cuộc của các sở, ngành, địa phương và đơn vị thi công, đều cho thấy quyết tâm cao trong xử lý dứt điểm tình trạng ngập úng khu vực trung tâm theo hướng bài bản, đồng bộ hơn.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả bước đầu, quá trình triển khai dự án vẫn còn không ít khó khăn. Theo báo cáo của Tổ tư vấn giám sát thuộc Trung tâm Kiểm định chất lượng xây dựng Thái Nguyên, tiến độ thi công của một số nhà thầu hiện còn chậm so với yêu cầu, ảnh hưởng đến tiến độ chung của toàn dự án. Điều này đòi hỏi chủ đầu tư và các đơn vị liên quan phải tăng cường kiểm tra, đôn đốc, kịp thời tháo gỡ vướng mắc trong quá trình thi công.

Hệ thống thoát nước khu vực ngã tư Quang Trung - Phú Thái đang được xây dựng, dù chưa xong nhưng đã cho thấy khả năng tiêu thoát nhanh.

Dự án có tổng kinh phí dự kiến ban đầu trên 60 tỷ đồng, theo kế hoạch sẽ hoàn thành trong quý I/2026. Tuy nhiên, sau khi kết thúc giai đoạn I, qua rà soát thực tế, nhiều khu vực phát sinh yêu cầu bổ sung nhằm bảo đảm đồng bộ kỹ thuật và nâng cao hiệu quả tiêu thoát nước lâu dài. Trên cơ sở đó, Sở Xây dựng đã trình UBND tỉnh xem xét bổ sung kinh phí, đồng thời gia hạn thời gian thực hiện đến hết quý III/2026.

Việc điều chỉnh này cho thấy quan điểm xuyên suốt của tỉnh là không làm theo hướng chắp vá, tạm thời mà hướng tới giải quyết bài bản, lâu dài bài toán ngập úng đô thị. Đây cũng là yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh Thái Nguyên đang tiếp tục mở rộng không gian đô thị, mật độ xây dựng ngày càng cao, áp lực lên hạ tầng thoát nước ngày càng lớn.

Những kết quả bước đầu trong mùa mưa năm nay là tín hiệu tích cực. Dù dự án chưa hoàn thành toàn bộ, song thực tế đã chứng minh hướng đi đúng và hiệu quả rõ rệt của các giải pháp đang triển khai. Quan trọng hơn, đó là sự chuyển biến từ tư duy xử lý tình huống sang chủ động đầu tư hạ tầng đồng bộ, góp phần nâng cao chất lượng đô thị và đời sống của người dân.