Giảm áp lực thi cử, mở lối đi mới cho học sinh lớp 9

Giáo viên trường THCS Tích Sơn, phường Vĩnh Yên (Phú Thọ) chữa đề, phân tích kỹ những lỗi sai học sinh hay gặp để giúp các em rút kinh nghiệm và nâng cao kỹ năng làm bài.

Thận trọng trước ngưỡng cửa chuyển cấp

Tại Trường Trung học cơ sở Tích Sơn, phường Vĩnh Yên, hơn 300 học sinh khối 9 đang bước vào giai đoạn cân nhắc cuối cùng trước khi chốt nguyện vọng. Sau nhiều lần thi thử, em Nguyễn Huyền Khánh Chi, lớp 9A, dự định đăng ký nguyện vọng 1 vào Trường Trung học phổ thông Trần Phú và nguyện vọng 2 vào Trường Trung học phổ thông Nguyễn Thái Học. Với số điểm hơn 22,75 trong lần thi thử gần nhất, Khánh Chi cho biết em không tham gia quá nhiều kỳ thi thử bên ngoài mà chủ yếu tập trung ôn luyện theo kế hoạch của nhà trường để tránh áp lực.

Cũng như nhiều học sinh cuối cấp khác, em Lê Thái Sơn, lớp 9A2, Trường Trung học cơ sở Hợp Hòa, xã Tam Dương, những ngày này thường xuyên cùng bố mẹ xem lại kết quả thi thử, so sánh với mặt bằng điểm của học sinh trên địa bàn trước khi đưa ra quyết định cuối cùng về nguyện vọng đăng ký. “Em dự định đăng ký nguyện vọng 1 vào Trường Trung học phổ thông Trần Hưng Đạo. Em và bố mẹ bàn bạc rất kỹ vì muốn lựa chọn phù hợp với khả năng của mình”, Sơn cho biết.

Nhận thức rõ áp lực của học sinh trước kỳ thi chuyển cấp, nhiều trường học trên địa bàn tỉnh đã chủ động đồng hành cùng học sinh và phụ huynh từ rất sớm. Tại Trường Trung học cơ sở Đạo Trù, xã Đạo Trù, ngay sau khi công bố phương án tuyển sinh lớp 10, nhà trường đã tổ chức các buổi tư vấn hướng nghiệp, phân luồng và định hướng nguyện vọng cho học sinh. Không chỉ cung cấp thông tin tuyển sinh, giáo viên còn phân tích năng lực học tập, điều kiện thực tế của từng học sinh để phụ huynh có thêm cơ sở lựa chọn hướng đi phù hợp cho con em mình.

Được biết, năm học 2024-2025, tỷ lệ học sinh của trường đỗ vào các trường Trung học phổ thông công lập đạt khoảng hơn 62%. Đây là kết quả tích cực đối với một trường miền núi, có đến gần 89% học sinh là con em người dân tộc. Từ thực tế đó, nhà trường xác định công tác tư vấn, phân luồng và định hướng nguyện vọng có vai trò quan trọng, giúp học sinh lựa chọn hướng đi phù hợp, đồng thời giảm áp lực cho gia đình.

Giáo viên Trường THCS Đạo Trù (Phú Thọ) ôn tập cho học sinh.

Thầy Vũ Văn Tấn, Phó Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Đạo Trù cho biết: Đối với học sinh vùng miền núi, việc lựa chọn nguyện vọng không chỉ phụ thuộc vào năng lực học tập mà còn liên quan đến điều kiện kinh tế, hoàn cảnh gia đình và khả năng theo học lâu dài. Vì vậy, nhà trường luôn cố gắng tư vấn sát với thực tế của từng em, tránh đăng ký theo cảm tính hoặc chạy theo số đông. Nhà trường mong muốn mỗi học sinh đều có một hướng đi phù hợp, dù là vào Trung học phổ thông công lập, học nghề hay giáo dục thường xuyên thì điều quan trọng nhất vẫn là được tiếp tục học tập và phát triển bản thân.

Giúp học sinh sớm định hướng nghề nghiệp

Tại Trường Trung học cơ sở Minh Quang, xã Tam Đảo, công tác tư vấn hướng nghiệp không còn mang tính hình thức mà đã trở thành nhiệm vụ thường xuyên, nhất là với học sinh lớp 9 chuẩn bị chuyển cấp.

Thầy giáo Bùi Văn Thanh, Hiệu trưởng nhà trường cho biết: Ngoài việc giúp học sinh ôn tập tốt để thi vào lớp 10, nhà trường đặc biệt chú trọng giúp các em hiểu rõ năng lực và định hướng phù hợp. Không phải học sinh nào cũng cần vào Trung học phổ thông công lập, có em phù hợp học nghề hoặc giáo dục thường xuyên. Khi được định hướng đúng, các em sẽ giảm áp lực và có lựa chọn thực tế hơn cho tương lai.

Giáo viên trường THCS Hợp Hòa, xã Tam Dương (Phú Thọ) ôn tập cho học sinh lớp 9.

Theo thầy Thanh, các buổi tư vấn hiện được tổ chức theo hướng mở, có sự tham gia của phụ huynh, giáo viên bộ môn và cán bộ hướng nghiệp. Học sinh được phân tích điểm mạnh, điểm yếu từng môn, đồng thời tiếp cận thông tin về nhu cầu nhân lực tại địa phương và khu vực lân cận để định hình rõ hơn con đường sau Trung học cơ sở.

Nhờ sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường và gia đình, công tác phân luồng đạt hiệu quả tích cực. Tỷ lệ học sinh của Trường Trung học cơ sở Minh Quang thi đỗ vào các trường Trung học phổ thông đạt trên 40%, số còn lại lựa chọn học nghề hoặc theo học tại các cơ sở Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên, phù hợp với năng lực từng em.

Tại Trường Trung học cơ sở Hợp Hòa, xã Tam Dương, sau đợt thi thử do Sở và nhà trường tổ chức, 175 học sinh lớp 9 đang cân nhắc giữa việc đăng ký vào lớp 10 hoặc lựa chọn học nghề phù hợp.

Em Nguyễn Quốc Doanh, lớp 9C chia sẻ: “Trước đây em khá áp lực vì nghĩ không đỗ Trung học phổ thông công lập sẽ khó học tiếp. Tuy nhiên, sau khi được thầy cô tư vấn, em hiểu rằng học nghề cũng là một hướng đi phù hợp nếu chọn đúng ngành yêu thích. Hiện em đang cân nhắc giữa nguyện vọng vào Trường Trung học phổ thông Trần Hưng Đạo hoặc học nghề điện dân dụng để sớm có việc làm ổn định”.

Cô Phùng Thị Lý, Phó Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Hợp Hòa cho biết, qua các đợt khảo sát và thi thử, trường phân nhóm học sinh theo năng lực để tư vấn phù hợp. Nhóm khá, giỏi được định hướng vào các trường Trung học phổ thông công lập chất lượng; nhóm trung bình được tư vấn kỹ hơn về học nghề hoặc học tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, nhằm sớm có kỹ năng và cơ hội việc làm ổn định.

Công tác phân luồng luôn được thực hiện trên tinh thần đồng hành và tôn trọng lựa chọn của học sinh, đồng thời phối hợp chặt chẽ với phụ huynh để tránh tâm lý chạy theo lựa chọn “an toàn” hoặc vượt quá năng lực thực tế. Nhà trường cũng thường xuyên cập nhật thông tin tuyển sinh để học sinh điều chỉnh nguyện vọng phù hợp.

Việc tăng cường tư vấn, phân luồng và định hướng nghề nghiệp ngay từ bậc Trung học cơ sở đang góp phần giúp học sinh lớp 9 trên địa bàn tỉnh Phú Thọ tự tin hơn trước kỳ thi vào lớp 10, đồng thời mở rộng cơ hội lựa chọn con đường học tập và lập nghiệp phù hợp trong tương lai.