Giảm thuế để nuôi dưỡng nguồn thu, tạo động lực tăng trưởng trong dài hạn

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì phiên họp

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu tại phiên họp

Doanh nghiệp có doanh thu không quá 10 tỷ đồng/năm sẽ được giảm 30% thuế thu nhập doanh nghiệp

Trình bày Tờ trình của Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, trong bối cảnh có nhiều chính sách hỗ trợ và căn cứ khả năng cân đối ngân sách nhà nước, nhưng để khuyến khích, tạo điều kiện đối với hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển, Chính phủ đề xuất giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân đối với cá nhân kinh doanh có mức doanh thu năm không quá 10 tỷ đồng trong năm 2026 và năm 2027 và giảm 30% số thuế thu nhập doanh nghiệp đối với doanh nghiệp có mức doanh thu năm không quá 10 tỷ đồng trong năm 2026 và năm 2027.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng điều hành phiên họp

Theo Bộ trưởng, với đề xuất này, theo số thu năm 2025 thì dự kiến tổng số giảm thu ngân sách năm 2026 khoảng 3.191 tỷ đồng và năm 2027 khoảng 3.510 tỷ đồng.

“Việc giảm thuế theo đề xuất nêu trên trước mắt có thể làm giảm thu ngân sách nhà nước, nhưng về lâu dài, khi doanh nghiệp và cá nhân phát triển sẽ đóng góp trở lại cho ngân sách thông qua việc nộp thuế đối với tiêu dùng và thu nhập của các doanh nghiệp, cá nhân này”, Bộ trưởng nhấn mạnh.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng điều hành phiên họp

Trình bày Báo cáo thẩm tra tóm tắt, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Nguyễn Thị Phú Hà cho biết, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính tán thành sự cần thiết ban hành Nghị quyết và trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho phép xây dựng, ban hành Nghị quyết theo trình tự, thủ tục rút gọn, bổ sung dự án Nghị quyết này vào Chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất theo đề xuất của Chính phủ để kịp thời hỗ trợ, giải quyết một phần các khó khăn, vướng mắc của hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp siêu nhỏ.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng điều hành phiên họp

Đa số ý kiến trong Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính nhất trí với điều kiện hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp được giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân và số thuế thu nhập doanh nghiệp theo mức doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng trong 2 năm 2026, năm 2027 như đề xuất của Chính phủ.

Nhiều ý kiến đề nghị làm rõ cơ sở áp dụng thống nhất ngưỡng 10 tỷ đồng cho tất cả lĩnh vực và giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân và số thuế thu nhập doanh nghiệp; cách xác định doanh thu và áp dụng chính sách đối với doanh nghiệp có kỳ tính thuế khác năm dương lịch, doanh nghiệp mới thành lập, doanh nghiệp thực hiện chia, tách, hợp nhất, sáp nhập hoặc có thời gian hoạt động chưa đủ 12 tháng; hoạt động chuyển nhượng vốn, bất động sản hoặc khoản thu không trực tiếp phản ánh hoạt động sản xuất, kinh doanh thường xuyên.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn trình bày Tờ trình về dự án Nghị quyết của Quốc hội về giảm thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp đối với cá nhân và doanh nghiệp

Một số ý kiến cũng đề nghị Chính phủ nghiên cứu cơ chế chuyển tiếp hợp lý thay cho việc mất toàn bộ ưu đãi khi vượt ngưỡng doanh thu 10 tỷ đồng.

Giảm thuế phải đúng đối tượng, đúng mức, đúng mục tiêu

Phát biểu tại phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn hoan nghênh Chính phủ trình Quốc hội nội dung này, đồng thời nhấn mạnh, giảm thuế cần được đặt trong tư duy lớn hơn: chuyển từ mục tiêu thu ngân sách trong ngắn hạn sang nuôi dưỡng nguồn thu, mở rộng cơ sở thu và tạo động lực tăng trưởng trong dài hạn.

Theo Chủ tịch Quốc hội, giảm thuế để người dân có thêm thu nhập khả dụng, doanh nghiệp có thêm nguồn lực đầu tư, tái sản xuất mở rộng là cần thiết. Tuy nhiên, Chính phủ cần thuyết minh rõ việc lựa chọn mức giảm 30% và ngưỡng doanh thu không quá 10 tỷ đồng, lý giải vì sao lựa chọn các mức này.

Các đại biểu tham dự phiên họp

Chủ tịch Quốc hội cũng lưu ý, quy định ngưỡng 10 tỷ đồng có thể tạo ra “điểm gãy” khá lớn về nghĩa vụ thuế, khi thu nhập tăng thêm có thể không đáng kể nhưng nghĩa vụ thuế lại tăng đột ngột. Do đó, cần đánh giá kỹ tác động trước khi ban hành.

“Mục tiêu cuối cùng không phải là giảm thuế cho tất cả mọi người theo một tỷ lệ giống nhau mà là giảm đúng đối tượng, đúng mức và đúng mục tiêu. Chính sách cần gắn với những lĩnh vực Nhà nước muốn thúc đẩy như đổi mới sáng tạo, công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ, kinh tế xanh, chuyển đổi số, nghiên cứu phát triển và nâng cao năng suất lao động”, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Đồng thời, Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị, giảm gánh nặng thuế phải đi đôi với tạo thuận lợi trong nộp thuế; kiểm soát chặt hành vi trốn thuế, gian lận thuế và chuyển giá. Đối với hộ kinh doanh, việc chuyển từ thuế khoán sang kê khai là chủ trương đúng đắn, nhưng cần có hướng dẫn cụ thể, nhất là trong giai đoạn đầu, để hỗ trợ người dân thực hiện chứng từ, sổ sách, hóa đơn điện tử và kê khai thuế.

Cùng với đó, cần kiểm soát chặt các điều kiện hưởng ưu đãi, miễn giảm thuế, không để xảy ra tình trạng chia tách pháp nhân, chia nhỏ doanh thu để hưởng ưu đãi theo ngưỡng 10 tỷ đồng. Chủ tịch Quốc hội đề nghị đẩy mạnh quản lý thuế đối với kinh tế số, thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng xuyên biên giới, chuyển nhượng vốn và các hoạt động có nguy cơ chuyển lợi nhuận; nâng cao chất lượng số hóa quản lý thuế, kết nối dữ liệu giữa cơ quan thuế với các cơ quan liên quan.

Các đại biểu tham dự phiên họp

Nêu yêu cầu cụ thể, Chủ tịch Quốc hội đề nghị, đối với thuế thu nhập cá nhân cần tiếp tục rà soát giảm trừ gia cảnh theo biến động của mức sống và chi phí sinh hoạt, hạn chế tình trạng người dân bị đẩy lên bậc thuế cao hơn chỉ vì thu nhập danh nghĩa tăng theo lạm phát.

Đối với thuế thu nhập doanh nghiệp cần chuyển từ tư duy thuế trên lợi nhuận sang tư duy thuế và tái đầu tư. Thuế phải trở thành đòn bẩy chứ không chỉ là khoản thu, tạo điều kiện cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp mới thành lập và doanh nghiệp đang trong giai đoạn đầu, từ đó thêm thời gian tích lũy vốn, hình thành lớp doanh nghiệp mới.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu tán thành sự cần thiết giảm thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp; đồng thời cho rằng, việc ban hành nghị quyết của Quốc hội là phù hợp; đề nghị Chính phủ tăng cường quản lý thu, chống thất thu, chuyển giá, trốn thuế và kiểm soát chặt các khoản chi để bảo đảm cân đối ngân sách nhà nước.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu phát biểu tại phiên họp

Phát biểu kết luận về nội dung này, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng cho biết, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất bổ sung dự án Nghị quyết vào chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất và trình Quốc hội xem xét thông qua theo trình tự, thủ tục rút gọn; đồng thời cơ bản tán thành phương án giảm thuế như Chính phủ trình để kịp thời hỗ trợ, tháo gỡ một phần khó khăn của hộ cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp quy mô nhỏ.

Các đại biểu tham dự phiên họp

Phó Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị Chính phủ chỉ đạo Bộ Tài chính và các cơ quan liên quan tiếp tục rà soát làm rõ khi trình Quốc hội về cơ sở pháp lý của nghị quyết; thuyết minh rõ sự lựa chọn mức giảm 30% thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp, cũng như lựa chọn ngưỡng doanh thu 10 tỷ đồng/năm. Đồng thời, thuyết minh rõ về thời gian áp dụng chính sách, bảo đảm chính sách đúng đối tượng, đúng mục tiêu và gắn với đối tượng cần khuyến khích như đổi mới sáng tạo, rồi là chuyển đổi số, kinh tế xanh… theo ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch Quốc hội.