Gieo “văn hóa an toàn” từ những trải nghiệm đầu đời

Các em nhỏ Trường mầm non Bé Ngoan 4 (phường Long Bình) trải nghiệm, tìm hiểu những kiến thức kỹ năng sống.

Thông qua các buổi trải nghiệm tại trụ sở lực lượng phòng cháy, chữa cháy (PCCC) và cứu nạn, cứu hộ (CNCH), nhà văn hóa thiếu nhi, các em được hướng dẫn nhận biết nguy hiểm, cách thoát nạn, tìm kiếm sự trợ giúp, phòng tránh đuối nước và làm quen với kỹ năng cứu người.

Tạo thói quen an toàn

Không có bài giảng dài hay những yêu cầu quá sức với lứa tuổi mầm non, buổi tuyên truyền của Đội Chữa cháy và CNCH khu vực 1, Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an thành phố Đồng Nai giúp các em nhỏ Trường mầm non Bé Ngoan 4 (phường Long Bình) bắt đầu bằng những câu chuyện và tình huống gần gũi với các em. Hơn 100 học sinh được làm quen với những điều đơn giản nhưng cần thiết trong cuộc sống: nhận biết nơi có thể nguy hiểm, khi gặp sự cố cần bình tĩnh, biết tìm người lớn để được giúp đỡ và không tự ý đến gần những khu vực có nguy cơ mất an toàn.

Với các “chiến sĩ nhí”, những kiến thức về PCCC không được truyền tải bằng những khái niệm khô cứng. Các cán bộ, chiến sĩ trò chuyện, đặt câu hỏi, hướng dẫn qua những tình huống quen thuộc để các em dễ hình dung, ghi nhớ. Khi được hỏi nếu nhìn thấy khói hoặc phát hiện một sự cố thì phải làm gì, nhiều cánh tay nhỏ hào hứng giơ lên làm không khí giờ học sôi nổi hơn.

Các em được giới thiệu về hình ảnh người chiến sĩ chữa cháy, CNCH; làm quen với một số trang thiết bị và phương tiện thường được sử dụng khi làm nhiệm vụ. Với nhiều trẻ, đây có thể là lần đầu tiên được tận mắt nhìn thấy những bộ quần áo, mũ, thiết bị chuyên dụng mà trước đó chỉ biết qua hình ảnh. Từ sự tò mò ban đầu, các em dần mạnh dạn hơn, đặt câu hỏi và thích thú khi được quan sát, trải nghiệm.

Đại úy Đinh Hoàng Phúc, cán bộ Đội Chữa cháy và CNCH khu vực 1 cho biết: Việc tuyên truyền cho trẻ không đặt nặng việc ghi nhớ những quy định hay kỹ thuật phức tạp. Điều quan trọng hơn là giúp các em nhận biết những tình huống có thể gây nguy hiểm và hình thành thói quen tìm kiếm sự trợ giúp từ người lớn. Những kiến thức được lựa chọn đều phải đơn giản, trực quan, phù hợp với độ tuổi để các em có thể tiếp nhận một cách tự nhiên.

Không chỉ trong lớp học, những bài học về an toàn còn được đưa đến gần các em qua những không gian vui chơi, sinh hoạt cộng đồng. Tại Nhà văn hóa thanh thiếu nhi thành phố Đồng Nai, cán bộ Đội Cảnh sát PCCC và CNCH trên sông hướng dẫn các em một số kỹ năng liên quan đến phòng tránh đuối nước và cứu người khi có sự cố xảy ra dưới nước.

Trong phần trải nghiệm về phòng, chống đuối nước, các em được hướng dẫn cách sử dụng phao cứu sinh, cách đưa phao hoặc vật nổi cho người gặp nạn thay vì tự mình lao xuống nước. Các chiến sĩ nhắc nhở trẻ không tự ý tắm sông, hồ, ao hoặc đến khu vực có nước khi không có người lớn đi cùng; khi vui chơi tại hồ bơi phải tuân thủ quy định an toàn và luôn có người lớn giám sát.

Các em được giới thiệu, thực hành ở mức phù hợp với lứa tuổi về cách gọi người hỗ trợ và những bước cơ bản khi phát hiện người gặp nạn, trong đó có việc báo ngay cho người lớn, gọi lực lượng hỗ trợ và không tự ý thực hiện những thao tác vượt quá khả năng. Với nội dung sơ cứu, cán bộ hướng dẫn minh họa cách hỗ trợ hô hấp nhân tạo trong tình huống giả định, giúp các em bước đầu hiểu khi có người gặp nạn, việc giữ bình tĩnh, nhanh chóng tìm người lớn và hỗ trợ đúng cách rất quan trọng.

Nhận biết tình huống nguy hiểm

Thiếu tá Ngô Đức Bình, Phó Đội trưởng Đội Cảnh sát PCCC và CNCH trên sông cho biết: Trang bị kiến thức an toàn cho trẻ cần được thực hiện thường xuyên, bằng những hình thức phù hợp với từng độ tuổi. Với trẻ em, lực lượng chức năng không đặt nặng việc ghi nhớ các kỹ thuật phức tạp mà tập trung giúp các em nhận biết những tình huống nguy hiểm, biết cách phòng tránh và quan trọng nhất là biết tìm kiếm sự hỗ trợ của người lớn khi xảy ra sự cố. Đặc biệt, với nguy cơ đuối nước, các em cần được nhắc nhở không tự ý xuống sông, hồ, ao; không đến khu vực có nước khi không có người lớn giám sát và từng bước làm quen với những kỹ năng an toàn cơ bản.

Để những kiến thức này không chỉ dừng lại ở buổi trải nghiệm, việc phối hợp giữa lực lượng chức năng, nhà trường, gia đình và các thiết chế văn hóa dành cho thiếu nhi cần được duy trì thường xuyên. Các hoạt động có thể được lồng ghép vào những chương trình vui chơi, sinh hoạt hè, trải nghiệm ngoại khóa để trẻ vừa học vừa chơi và ghi nhớ tự nhiên hơn.

Phó Giám đốc Nhà Văn hóa thanh thiếu nhi thành phố Đồng Nai Trương Hải Thi chia sẻ: Việc đưa các nội dung về phòng cháy, cứu nạn, phòng chống đuối nước và kỹ năng thoát nạn vào các hoạt động dành cho thiếu nhi là cách giúp các em tiếp cận kiến thức an toàn một cách gần gũi. Nhà văn hóa sẽ tiếp tục phối hợp với các lực lượng chuyên môn tổ chức thêm những chương trình trải nghiệm, để các em có cơ hội được quan sát, thực hành và hình thành thói quen an toàn ngay trong những hoạt động vui chơi hằng ngày.

Chị Huỳnh Thị Thanh Tú ở phường Trấn Biên cho biết: Việc cho con tham gia các buổi trải nghiệm kỹ năng phòng, chống đuối nước giúp phụ huynh yên tâm hơn khi trẻ được trang bị những kiến thức cơ bản để tự bảo vệ mình. Những điều tưởng như đơn giản như: Không tự ý xuống hồ, sông, suối khi không có người lớn; biết sử dụng phao cứu sinh và gọi người hỗ trợ khi có người gặp nạn là những bài học rất cần thiết đối với trẻ. Ở nhà, cha mẹ có thể thường xuyên nhắc nhở nhưng khi được trực tiếp trải nghiệm, thấy các cô chú hướng dẫn và thực hành, các con sẽ dễ nhớ và hào hứng hơn.