Giữ chân nhân tài bằng cơ hội phát triển thay vì chỉ tăng thu nhập

Không thiếu việc làm, doanh nghiệp đang thiếu người phù hợp

Doanh nghiệp cần tham gia từ gốc vào quá trình đào tạo nhân lực

Một thực tế đang diễn ra tại nhiều doanh nghiệp là khó khăn không còn nằm ở việc tìm kiếm khách hàng, mà ở việc tìm kiếm những nhân sự đáp ứng được yêu cầu công việc. Khi công nghệ phát triển nhanh, mô hình kinh doanh liên tục thay đổi và yêu cầu về năng suất ngày càng cao, khoảng cách giữa kiến thức đào tạo và nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp đang trở thành vấn đề đáng quan tâm.

Theo Tiến sĩ Thomas Aulig, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Việt Đức (VGU), doanh nghiệp không nên chỉ xuất hiện ở khâu tuyển dụng mà cần tham gia từ sớm vào quá trình đào tạo nguồn nhân lực.

Ông Thomas Aulig cho rằng, mô hình đào tạo của Đức là một ví dụ điển hình về sự gắn kết giữa nhà trường và doanh nghiệp. Tại đây, doanh nghiệp không chỉ tiếp nhận thực tập sinh mà còn trực tiếp tham gia xây dựng chương trình đào tạo, hướng dẫn thực tập, đánh giá kỹ năng và góp phần định hình các tiêu chuẩn nghề nghiệp.

Cách tiếp cận này giúp doanh nghiệp chủ động tạo dựng nguồn nhân lực cho tương lai, đồng thời rút ngắn khoảng cách giữa lý thuyết và thực tiễn. Khi gia nhập thị trường lao động, người học có thể nhanh chóng thích nghi với môi trường làm việc và đáp ứng nhu cầu của doanh nghiệp ngay từ những ngày đầu.

Bài toán nhân lực hiện nay cũng không chỉ dừng ở việc tuyển đúng người mà còn là giữ được người giỏi. Thực tế cho thấy nhiều lao động sẵn sàng từ bỏ một công việc có mức thu nhập hấp dẫn nếu họ không nhìn thấy cơ hội phát triển hoặc không cảm nhận được sự ghi nhận từ tổ chức.

Phát biểu tại GBA Monthly Business Meeting với chủ đề “Xây dựng nguồn nhân lực cho tương lai”, do Hiệp hội Doanh nghiệp Đức tại Việt Nam (GBA) tổ chức, bà Quỳnh Anh, Trưởng phòng Nhân sự Bosch Việt Nam cho biết, chiến lược giữ chân nhân tài cần bắt đầu từ rất sớm, thậm chí trước khi người lao động chính thức gia nhập doanh nghiệp.

Thông qua chương trình đào tạo nghề chuẩn Đức (TGA), Bosch đã đầu tư hơn 3,5 năm đồng hành cùng sinh viên ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường. Chương trình kết hợp giữa đào tạo học thuật và trải nghiệm thực tế tại doanh nghiệp, giúp sinh viên sớm làm quen với môi trường sản xuất, công nghệ và văn hóa làm việc chuyên nghiệp.

Theo Bosch, việc đầu tư dài hạn vào đào tạo không chỉ giúp doanh nghiệp chủ động nguồn nhân lực chất lượng cao mà còn tạo sự gắn kết với người lao động ngay từ giai đoạn đầu.

Đáng chú ý, doanh nghiệp này không chỉ tập trung phát triển đội ngũ quản lý hay nhân sự cấp cao, mà còn mở rộng cơ hội học tập cho nhiều nhóm nhân viên thông qua các chương trình huấn luyện, cố vấn nghề nghiệp, luân chuyển công việc và đào tạo kỹ năng lãnh đạo.

Mục tiêu cuối cùng không chỉ là nâng cao năng lực làm việc mà còn giúp mỗi nhân viên nhìn thấy lộ trình phát triển rõ ràng của bản thân trong tổ chức.

AI trở thành “vũ khí” giữ chân nhân tài

Một trong những thông điệp nhận được nhiều sự đồng thuận tại sự kiện là nhận định: “Người lao động không rời bỏ công ty, họ rời bỏ người quản lý”.

Thông điệp này phản ánh vai trò ngày càng quan trọng của đội ngũ lãnh đạo trong việc xây dựng môi trường làm việc tích cực và duy trì sự gắn kết của nhân viên.

Theo đại diện Bosch, văn hóa doanh nghiệp được hình thành từ chính cách hành xử và phong cách quản lý của đội ngũ lãnh đạo. Các nhà quản lý ngày nay không chỉ có nhiệm vụ giám sát công việc mà còn cần xây dựng niềm tin, trao quyền và tạo điều kiện để nhân viên phát triển.

Nhằm đáp ứng yêu cầu đó, Bosch triển khai các chương trình đào tạo dành cho cấp quản lý về sức khỏe tinh thần. Thông qua các khóa học này, nhà quản lý có thể nhận diện sớm dấu hiệu căng thẳng, áp lực trong công việc để hỗ trợ nhân viên kịp thời, từ đó nâng cao mức độ hài lòng và sự gắn bó lâu dài với tổ chức.

Trong khi Bosch tập trung vào chiến lược phát triển nguồn nhân lực dài hạn, Công ty TNHH Cicor Việt Nam lại mang đến góc nhìn khác thông qua mô hình “People Management 4.0”, kết hợp giữa văn hóa doanh nghiệp, công nghệ và phát triển bền vững.

Theo ông Nguyễn Trọng Luật, Tổng Giám đốc Cicor Việt Nam, nhiều giải pháp giữ chân nhân tài không nhất thiết phải gắn với các khoản đầu tư lớn. Những hoạt động tưởng chừng đơn giản như các buổi trao đổi định kỳ giữa quản lý và nhân viên, xây dựng lộ trình nghề nghiệp rõ ràng, ghi nhận thành tích hoặc tạo cơ hội học hỏi từ các chuyên gia bên ngoài đều có thể tạo ra tác động tích cực tới mức độ gắn kết của người lao động.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng đang đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào các hoạt động tuyển dụng, đào tạo và nâng cao kỹ năng cho nhân viên. Việc ứng dụng công nghệ giúp tối ưu hóa quy trình nhân sự, cá nhân hóa chương trình đào tạo và hỗ trợ người lao động phát triển năng lực nhanh hơn.

Song song với chuyển đổi số, Cicor Việt Nam còn chú trọng các sáng kiến phát triển bền vững như giảm phát thải CO₂ và tăng cường các hoạt động cộng đồng. Đây không chỉ là trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp mà còn là yếu tố ngày càng được thế hệ lao động trẻ quan tâm khi lựa chọn nơi làm việc.

Tuy nhiên, các chuyên gia đều thống nhất rằng AI không phải là yếu tố thay thế con người. Ngược lại, công nghệ sẽ trở thành công cụ hỗ trợ giúp nâng cao năng suất, hiệu quả và chất lượng công việc.

Trong tương lai, lợi thế sẽ thuộc về những cá nhân biết khai thác AI để gia tăng năng lực của bản thân thay vì xem công nghệ là đối thủ cạnh tranh.

Ông Daniel Henn, Thành viên Ban Điều hành GBA nhận định, cuộc cạnh tranh nhân tài trong những năm tới sẽ không được quyết định bởi doanh nghiệp trả lương cao nhất, mà bởi doanh nghiệp có khả năng tạo ra môi trường để nhân viên học hỏi, phát triển và gắn bó lâu dài.

Nguồn nhân lực chất lượng cao không thể được tạo dựng từ một chính sách đơn lẻ. Đó là kết quả của quá trình đầu tư bền bỉ vào giáo dục, phát triển năng lực lãnh đạo, xây dựng văn hóa doanh nghiệp và ứng dụng công nghệ một cách hiệu quả.