Giữ hồn văn hóa vùng cao trong xây dựng nông thôn mới

Đồng bào Mông ở thôn Đắk Sao 2 tổ chức phiên chợ với kỳ vọng sẽ tạo ra sản phẩm du lịch, thu hút du khách

Những ngày đầu tháng 11, không khí chuẩn bị cho buổi khai mạc chợ phiên xã Quảng Hòa trở nên rộn ràng. Sau hàng chục năm rời quê hương đến sinh sống trên vùng đất mới, đồng bào các dân tộc nơi đây mới có dịp sống lại không khí thân quen của những phiên chợ vùng cao.

Xã Quảng Hòa đang tích cực chuẩn bị cho buổi khai mạc chợ phiên vào ngày 14/11

Niềm vui hiện rõ trên gương mặt nhiều người trong những ngày chuẩn bị. Bởi không chỉ gợi nhớ về quê hương mà chợ phiên còn mở ra không gian kết nối cộng đồng, nơi những giá trị văn hóa được tiếp nối giữa vùng đất mới.

Trẻ em tranh thủ ngày cuối tuần tới vui chơi, chụp ảnh tại khu vực tổ chức chợ phiên

Anh Dương Văn Hoạt, dân tộc Tày, trú Thôn 1 chia sẻ, từ nhiều năm nay, bà con các dân tộc ở xã Quảng Hòa luôn mong muốn có một khu chợ riêng. Khi địa phương có chủ trương xây dựng chợ, anh và nhiều hộ dân đã đăng ký gian hàng để mang những sản vật, hàng hóa truyền thống đến giới thiệu, phục vụ người dân.

“Trước đây, khi xã chưa có chợ, bà con phải sang xã khác để vui chơi, gặp gỡ bạn bè. Nay xã xây dựng chợ phiên, bà con rất vui mừng. Đây là dịp để những người cùng quê, cùng dân tộc gặp gỡ, trò chuyện”, anh Hoạt nói.

Người dân trồng hoa, tạo cảnh quan tại khu vực tổ chức chợ phiên

Ông Vi Văn Thuộc, Phó Chủ tịch UBND xã Quảng Hòa cho biết, xuất phát từ tình hình thực tế và yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội gắn với bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc, địa phương đã xây dựng phương án thí điểm tổ chức chợ phiên.

Chợ phiên được quy hoạch trên diện tích khoảng 3 ha. Tại đây, xã Quảng Hòa đầu tư khoảng 150 triệu đồng để xây dựng các hạng mục sân khấu, nhà vệ sinh, khu tập kết rác và hệ thống điện. Đồng thời, xã vận động người dân tham gia hoàn thiện các gian hàng, cải tạo cảnh quan, góp phần tạo nên sức sống cho phiên chợ.

Ông Thuộc phấn khởi nói thêm, xã Quảng Hòa mong muốn chợ phiên trở thành không gian giao lưu, gắn kết cộng đồng, bảo tồn bản sắc văn hóa các dân tộc, qua đó đóng góp thiết thực vào xây dựng nông thôn mới.

Chợ phiên được duy trì gần 7 năm qua tại thôn 15, xã Cư Jút

Cách Quảng Hòa hơn 100 km về phía Bắc, tại thôn 15, xã Cư Jút, chợ phiên cũng được duy trì 7 năm qua. Bên cạnh những phiên họp chợ định kỳ cuối tuần, chợ phiên còn đều đặn tổ chức Lễ hội văn hóa - ẩm thực 2 lần/năm.

Anh Lý Văn Sinh (Hợp tác xã thương mại và dịch vụ thôn 10 - đơn vị tổ chức chợ phiên) cho biết, từ 20 hộ ban đầu, đến nay mỗi phiên chợ có hàng chục hộ dân tham gia giao lưu, buôn bán, trao đổi hàng hóa, trong số này có cả người dân của xã Đắk Mil và xã Nam Dong.

Chợ phiên được tổ chức định kỳ hằng tuần và Lễ hội văn hóa - ẩm thực được tổ chức 2 lần/năm thu hút đông đảo người dân tham gia

Theo anh Sinh, bà con mang đến đây những món ăn truyền thống, nông sản, sản phẩm thủ công và giới thiệu nét sinh hoạt đặc trưng của dân tộc mình.

Cùng với đó, những bộ trang phục truyền thống, tiếng nói, phong tục, tập quán và các hoạt động văn nghệ cũng góp phần tạo nên không khí riêng của chợ phiên.

Phụ nữ Mông đến chợ phiên trong những bộ trang phục truyền thống, giàu bản sắc

“Ban đầu, chúng tôi tổ chức chợ phiên với mong muốn tạo nơi để bà con gặp gỡ, giao lưu. Qua thời gian, ngày càng có nhiều người tham gia, không chỉ người Mông mà còn có các dân tộc khác. Nhờ vậy, những nét đẹp văn hóa cũng có thêm cơ hội được gìn giữ, lan tỏa đến thế hệ trẻ”, anh Sinh chia sẻ.

Các hoạt động văn nghệ cũng góp phần tạo nên không khí riêng của chợ phiên xã Cư Jút

Thực tế cho thấy, khi được tổ chức bài bản, chợ phiên có thể trở thành một thiết chế sinh hoạt cộng đồng mang nhiều giá trị. Đây cũng là hướng đi phù hợp với mục tiêu xây dựng nông thôn mới theo hướng toàn diện, vừa nâng cao thu nhập vừa bảo tồn bản sắc văn hóa, nâng cao đời sống tinh thần cho người dân.

Phụ nữ Mông trong trang phục truyền thống đến phiên chợ vùng cao xã Quảng Sơn (Lâm Đồng)