Giữ sinh cảnh, bảo vệ các loài động vật nguy cấp
Với diện tích rừng tự nhiên rộng lớn, Tuyên Quang đang triển khai đồng bộ các giải pháp bảo vệ động vật hoang dã gắn với quản lý, bảo vệ rừng và bảo tồn đa dạng sinh học.

Hạt Kiểm lâm khu vực XII phối hợp công an xã Bắc Mê (Tuyên Quang) thả một cá thể Diều hâu thuộc nhóm II B về môi trường tự nhiên.
Từ tuyên truyền, kiểm tra, xử lý vi phạm đến tiếp nhận, chăm sóc và tái thả động vật về tự nhiên, các lực lượng chức năng cùng người dân đang góp phần bảo vệ các loài nguy cấp, quý, hiếm, hạn chế tình trạng săn bắt, nuôi nhốt, vận chuyển, mua bán trái phép.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Tuyên Quang, sau hợp nhất, tỉnh có 901.649 ha rừng; trong đó rừng tự nhiên 620.892 ha, rừng trồng 280.757 ha. Diện tích rừng rộng là điều kiện thuận lợi để bảo tồn nhiều loài động, thực vật và duy trì các hệ sinh thái tự nhiên. Trên địa bàn tỉnh ghi nhận nhiều loài động vật quý, hiếm như: voọc mũi hếch, voọc đen má trắng, khỉ lông vàng, khỉ mặt đỏ, cu li lớn, cu li nhỏ, tắc kè, rắn hổ mang…

Lực lượng chức năng thả một cá thể Trăn đất thuộc nhóm II B về môi trường tự nhiên tại khu vực núi Pù Kang, thôn Nặm Đíp, xã Lâm Bình (Tuyên Quang).
Thời gian qua, tỉnh Tuyên Quang luôn tập trung tuyên truyền, phổ biến pháp luật về quản lý, bảo vệ rừng và bảo tồn đa dạng sinh học; phối hợp với các cơ quan chức năng, tổ chức bảo tồn trong nghiên cứu, theo dõi, bảo vệ các loài động vật nguy cấp, quý, hiếm. Các lực lượng chức năng cũng duy trì phối hợp trong quản lý, bảo vệ rừng, chủ động nắm tình hình, kiểm tra địa bàn và xử lý các hành vi vi phạm.
Tại cơ sở, lực lượng kiểm lâm và công an tuyên truyền đến người dân các quy định về bảo vệ động vật hoang dã, nhất là những loài động vật nguy cấp, quý, hiếm; vận động người dân không sử dụng súng tự chế, bẫy, lưới quét và các công cụ bị cấm để săn bắt chim, động vật hoang dã; không mua bán, vận chuyển, tàng trữ, tiêu thụ trái phép động vật rừng.

Công an xã Cán Tỷ (Tuyên Quang) phối hợp với Ban Quản lý rừng đặc dụng Bát Đại Sơn tổ chức bàn giao và thả một cá thể khỉ mặt đỏ về môi trường tự nhiên.
Cùng với tuyên truyền, việc tiếp nhận, chăm sóc và tái thả những cá thể động vật hoang dã đủ điều kiện về môi trường tự nhiên được các lực lượng chức năng quan tâm thực hiện. Từ đầu năm 2026 đến nay, toàn tỉnh đã tổ chức 15 cuộc tái thả, đưa gần 240 cá thể động vật hoang dã về rừng; trong đó có khỉ mặt đỏ, khỉ đuôi lợn, rắn hổ mang chúa, cu li, trăn, diều hâu…
Những con số trên cho thấy, việc bảo vệ động vật hoang dã đều có sự tham gia tích cực của lực lượng chức năng và cộng đồng. Nhiều cá thể được phát hiện, tiếp nhận sau khi người dân chủ động thông báo, giao nộp, thay vì bị săn bắt, nuôi nhốt hoặc đưa vào hoạt động mua bán trái phép.
Điển hình như ngày 26/5, sau khi tiếp nhận tin báo của người dân, Công an xã Hùng Đức phối hợp với lực lượng kiểm lâm địa bàn tiếp nhận hai cá thể linh trưởng thuộc loài nguy cấp, quý, hiếm gồm: một cá thể khỉ mặt đỏ và một cá thể khỉ đuôi lợn. Sau khi kiểm tra, xác định cả hai cá thể có sức khỏe tốt, đủ điều kiện sinh tồn trong tự nhiên, lực lượng chức năng phối hợp với chính quyền xã Phù Lưu tổ chức tái thả tại khu vực rừng đặc dụng Cham Chu. Các địa phương giáp ranh và Ban Quản lý rừng đặc dụng Tân Trào - Cham Chu cũng được thông báo để phối hợp quản lý, bảo vệ.

Hạt Kiểm lâm khu vực XII phối hợp với Công an xã Minh Ngọc (Tuyên Quang) thả 1 cá thể rắn Sọc khoanh về môi trường tự nhiên.
Ngày 16/6, lực lượng chức năng tiếp tục thực hiện hai cuộc tái thả động vật. Tại xã Minh Ngọc, Hạt Kiểm lâm khu vực XII phối hợp với Công an xã Minh Ngọc, Ban Quản lý rừng đặc dụng Du Già và chính quyền địa phương đưa một cá thể rắn sọc khoanh (tên khoa học là Elaphe moellendorffi), nặng hơn 2 kg về khu vực rừng phòng hộ thuộc thôn Kim Thạch. Cá thể này do người dân tự nguyện giao nộp cho cơ quan chức năng.
Cùng ngày, tại xã Lâm Bình, Hạt Kiểm lâm khu vực VI phối hợp với Công an xã Lâm Bình, Ban Quản lý rừng phòng hộ Lâm Bình, Trạm Chăn nuôi, Thú y, Thủy sản khu vực III và chính quyền địa phương tái thả một cá thể trăn đất (tên khoa học là Python bivittatus) về môi trường tự nhiên tại khu vực núi Pù Kang, thôn Nặm Đíp. Cá thể trăn được người dân phát hiện và tự nguyện giao nộp, sau đó được kiểm tra sức khỏe, hoàn thiện các thủ tục trước khi tái thả.

Lực lượng chức năng phối hợp với chính quyền xã Bạch Ngọc (Tuyên Quang) thả 1 cá thể rùa Sa Nhân về môi trường tự nhiên.
Bà Mai Thị Hoàn, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Tuyên Quang cho biết, thời gian tới tỉnh tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về bảo tồn thiên nhiên, đa dạng sinh học và các loài động vật nguy cấp, quý, hiếm; nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cán bộ, công chức, viên chức và người dân trong bảo vệ động vật hoang dã. Đồng thời, kiểm tra, kiểm soát, kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi săn bắt, giết, nuôi nhốt, vận chuyển, kinh doanh, chế biến, tàng trữ, tiêu thụ trái pháp luật động vật hoang dã và các sản phẩm từ chúng.
Các cơ quan chuyên môn phối hợp với địa phương lồng ghép nội dung quản lý, giám sát các loài động vật hoang dã nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ vào quy chế, kế hoạch quản lý khu bảo tồn thiên nhiên và phương án quản lý rừng bền vững tại các khu rừng đặc dụng, phòng hộ. Các Ban quản lý rừng chủ động xây dựng, triển khai hoạt động bảo tồn phù hợp; thường xuyên theo dõi, giám sát quần thể, sinh cảnh, kịp thời ngăn chặn các hành vi xâm hại.
Cũng theo bà Mai Thị Hoàn, việc chủ động bảo vệ, tiếp nhận đến tái thả động vật hoang dã về tự nhiên của các lực lượng chức năng và người dân đang từng bước hình thành ý thức chung tay bảo tồn thiên nhiên. Đây là cơ sở quan trọng để bảo vệ các loài động vật nguy cấp, quý, hiếm, duy trì đa dạng sinh học và cân bằng hệ sinh thái trên địa bàn.

