Giữ vẻ đẹp sông Hương từ những điều nhỏ nhất

Vụ việc được phát hiện từ một đoạn clip xuất hiện trên mạng xã hội. Trong lúc dọn dẹp sau khi phục vụ khách, một số người trên một chiếc thuyền du lịch đã thản nhiên ném vỏ lon bia, chai nhựa qua cửa sổ xuống sông Hương.

Đại diện chủ phương tiện sau đó xác nhận sự việc và nội dung phản ánh là đúng. Các cơ quan chức năng thành phố Huế đã vào cuộc, lập biên bản, yêu cầu xác minh, xử lý nghiêm và công khai kết quả.

Trong thực tế, một vài vỏ lon, chai nhựa không phải là lượng rác lớn đối với một dòng sông. Nhưng vấn đề trong câu chuyện này không nằm ở số lượng rác nhiều hay ít, mà là hành vi ấy xảy ra trên một chiếc thuyền đang kinh doanh dịch vụ du lịch giữa sông Hương.

Sông Hương là một trong những biểu tượng đặc biệt nhất của vùng đất Cố đô, gắn với lịch sử, văn hóa, cảnh quan và đời sống của nhiều thế hệ người dân.

Giữ cho sông Hương sạch đẹp không chỉ là bảo vệ môi trường, mà còn là bảo vệ hình ảnh Huế. Ảnh: QT 

Và với những chiếc thuyền du lịch, sông Hương còn là không gian kinh doanh, là nơi tạo ra việc làm, thu nhập. Nói một cách đơn giản, chính vẻ đẹp và giá trị của sông Hương đã góp phần mang lại những chuyến khách, những đêm ca Huế và nguồn thu cho những người làm du lịch trên dòng sông này.

Vì vậy, thật khó chấp nhận khi có người kiếm sống từ vẻ đẹp của sông Hương nhưng lại có hành vi làm xấu chính dòng sông ấy. Một người dân bình thường vứt rác xuống sông đã là hành vi đáng phê phán. Một người làm du lịch thực hiện hành vi tương tự càng đáng phê phán hơn, bởi mỗi việc họ làm đều có thể tác động trực tiếp đến hình ảnh điểm đến trong mắt du khách.

Chúng ta vẫn thường nói về xây dựng Huế xanh, sạch, đẹp; phát triển du lịch xanh, du lịch bền vững; xây dựng môi trường du lịch văn minh, thân thiện.

Nhưng những mục tiêu lớn ấy cuối cùng phải được thể hiện bằng những hành vi rất cụ thể và nhỏ nhất. Ví như một người lái thuyền không xả rác. Một nhân viên phục vụ thu gom chai nhựa, lon bia đúng nơi quy định. Một chủ phương tiện chịu trách nhiệm với toàn bộ chất thải phát sinh sau mỗi chuyến khách.

Chúng ta không thể quảng bá một dòng sông sạch đẹp với du khách trong khi chính người làm du lịch lại ném rác xuống dòng sông ấy.

Bởi vậy, việc cơ quan chức năng Huế không dừng ở nhắc nhở mà yêu cầu xác minh, xử lý và công khai kết quả là cần thiết.

Đáng chú ý, Sở Nông nghiệp và Môi trường còn đề nghị không cấp lệnh xuất bến đối với thuyền HUE-1239 khi phương tiện chưa bảo đảm các điều kiện theo quy định, trong đó có điều kiện về vệ sinh môi trường.

Cách xử lý này mang một thông điệp rõ ràng là bảo vệ môi trường không phải là việc làm tùy ý, càng không phải lời kêu gọi chỉ thực hiện khi thuận tiện. Đó là một trong những điều kiện mà người kinh doanh du lịch phải tuân thủ.

Tuy vậy, xử lý một chiếc thuyền cũng chỉ giải quyết được một vụ việc. Vậy nên, từ trường hợp HUE-1239, thành phố cần rà soát hoạt động bảo vệ môi trường trên toàn bộ các phương tiện du lịch đường thủy. Mỗi chiếc thuyền phải có quy trình thu gom rác rõ ràng; mỗi chủ phương tiện phải chịu trách nhiệm về chất thải phát sinh; người điều khiển, nhân viên phục vụ phải hiểu rằng giữ gìn dòng sông cũng là giữ gìn chính sinh kế của mình.

Vụ việc lần này còn cho thấy vai trò ngày càng lớn của cộng đồng trong việc giám sát những hành vi thiếu văn minh nơi công cộng. Một đoạn clip của người dân đã giúp cơ quan chức năng nhanh chóng phát hiện và xử lý vụ việc.

Khi hầu như ai cũng có một chiếc điện thoại có thể ghi hình, những hành vi xả rác, phá hoại cảnh quan hay ứng xử không đẹp với môi trường sống ngày càng khó bị bỏ qua.

Tuy nhiên, sẽ tốt hơn nếu người dân, du khách không xả rác không phải vì sợ bị quay phim, xử phạt hay công khai danh tính, mà vì tự nguyện, do hiểu rằng đó là điều không nên làm.

Giữ cho sông Hương sạch đẹp không chỉ là bảo vệ môi trường, mà còn là bảo vệ hình ảnh Huế, bảo vệ tài sản chung của cộng đồng và cũng là bảo vệ sinh kế lâu dài của chính những người đang sống nhờ vào dòng sông.