Gỡ nút thắt quản trị nâng cao hiệu quả sản xuất
Tại nhiều vùng quê trong thành phố, hình ảnh những người nông dân bấm điện thoại tưới rau, gắn cảm biến chuồng trại hay lên mạng bán nông sản đang xuất hiện ngày càng nhiều. Dù hiệu quả kinh tế từ những mô hình này đã được khẳng định, nhưng quy mô tổng thể vẫn còn khá khiêm tốn khi trên địa bàn thành phố mới có hơn 200 hợp tác xã nông nghiệp cùng khoảng 1.500 mô hình, trang trại bước đầu đưa công nghệ số, tự động hóa vào sản xuất. Điều này cho thấy, việc ứng dụng công nghệ trong sản xuất nông nghiệp chưa được nhân rộng và áp dụng phổ biến trong sản xuất.
Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, hạn chế trong phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ không chỉ nằm ở nguồn vốn đầu tư mà còn ở năng lực quản trị sản xuất. Nhiều chủ trang trại thành thạo kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi nhưng còn lúng túng trong việc hạch toán chi phí điện, nước, vật tư đầu vào, khấu hao máy móc để xác định giá thành sản phẩm. Đối với các hợp tác xã, yêu cầu quản trị càng cao khi tham gia chuỗi cung ứng nông sản vào siêu thị và thị trường xuất khẩu. Bên cạnh chất lượng, mẫu mã, sản phẩm phải đáp ứng nghiêm ngặt các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc. Nếu thiếu sự giám sát chặt chẽ về quy trình sản xuất, nhật ký canh tác, sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật của từng hộ thành viên, có thể ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm, gây thiệt hại kinh tế và uy tín của hợp tác xã.
Trước những hạn chế đó, UBND thành phố đã ban hành Kế hoạch số 319/KH-UBND ngày 25/8/2026 về tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong phát triển sản xuất nông nghiệp. Kế hoạch xác định mục tiêu nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, chất lượng dịch vụ công, năng suất và giá trị gia tăng của sản phẩm nông nghiệp; lấy đổi mới quản trị sản xuất và chuyển đổi số làm khâu then chốt trong cơ cấu lại ngành nông nghiệp. Đến năm 2030, thành phố phấn đấu 100% mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói phục vụ xuất khẩu được quản lý trên nền tảng số; hơn 60% vùng sản xuất tập trung áp dụng nhật ký điện tử; hơn 80% sản phẩm OCOP được quảng bá, giao dịch trên môi trường số.
Để hiện thực hóa những chỉ tiêu trên, đòi hỏi cấp thiết phải đào tạo kỹ năng quản trị kinh tế số thực chất cho đội ngũ giám đốc hợp tác xã, tổ trưởng tổ hợp tác và chủ nhiệm các câu lạc bộ sản xuất giỏi. Việc đào tạo cần hướng tới những kiến thức thực tế như chủ động bố trí thời vụ sản xuất hợp lý, tránh tình trạng thu hoạch tập trung, gây áp lực lên thị trường tiêu thụ ; hạch toán sổ sách điện tử để biết lãi, lỗ thực chất; hướng dẫn bà con dùng dữ liệu vùng trồng làm bằng chứng pháp lý khi ký hợp đồng bao tiêu... Tiếp tục xây dựng và nhân rộng các mô hình nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp thông minh, nông nghiệp chính xác và nông nghiệp tuần hoàn. Gắn các mô hình sản xuất với liên kết chuỗi giá trị, phát triển doanh nghiệp, hợp tác xã, sản phẩm OCOP, chế biến sâu và tiêu thụ ổn định nhằm nâng cao năng suất lao động và sức cạnh tranh của nông sản.
Gỡ nút thắt trong quản trị sản xuất nông nghiệp đang hướng tới mục tiêu thay đổi cách nghĩ, cách làm, sản xuất bằng quy trình chuẩn, giúp nông sản địa phương đứng vững trên thị trường.