Gỡ vướng giải phóng mặt bằng đường Vành đai 2,5 - Kinh nghiệm từ Thanh Xuân Bài 2: 'Dân vận khéo' - chìa khóa tạo nên sự đồng thuận

Kiên trì đối thoại, minh bạch thông tin và sự thấu hiểu người dân đã trở thành chìa khóa tạo nên đồng thuận.

Gần dân để hiểu dân

Dự án liên quan tới hơn 700 hộ dân, mỗi gia đình một hoàn cảnh, một tâm tư khác nhau, việc tạo đồng thuận không thể chỉ bằng văn bản hay thông báo hành chính.

Tổ công tác số 2 vận động, thuyết phục người sử dụng đất đồng thuận Dự thảo phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Ảnh: TX

Phường Thanh Xuân đã lựa chọn một cách làm: Lấy người dân làm trung tâm, từ đó đối thoại, thuyết phục. Một trong những thay đổi căn bản trong cách làm là chuyển từ phương thức tuyên truyền mang tính thông báo sang đối thoại trực tiếp.

Ngay sau khi dự án được triển khai theo cơ chế khẩn cấp, Đảng ủy phường đã thành lập 6 tổ công tác chuyên trách, trực tiếp phụ trách các khu dân cư trọng điểm, như: Kiến Thiết, Tó, Đoàn Kết, Thọ, Đình Cự Chính, Cự Lộc 2.

Mỗi tổ do một đồng chí trong Ban Thường vụ Đảng ủy làm Tổ trưởng, phối hợp với lãnh đạo các phòng ban, bí thư chi bộ, tổ trưởng dân phố và lực lượng công an khu vực. Đây là những người vừa nắm chắc chủ trương, chính sách, vừa hiểu rõ địa bàn, có uy tín với người dân. Nhiệm vụ của các tổ không chỉ là “đi vận động”, mà là đi lắng nghe.

Cùng với đó, phường đã thành lập Tổ giúp việc Chủ tịch UBND phường, trực tiếp tiếp nhận, xử lý các kiến nghị, phản ánh của người dân liên quan đến dự án. Đồng thời, 6 tổ tuyên truyền, vận động do các đồng chí trong Ban Thường vụ Đảng ủy làm Tổ trưởng được thành lập, trực tiếp xuống địa bàn đối thoại, giải thích.

Các tổ công tác linh hoạt tận dụng thời gian ngoài giờ hành chính, chủ yếu vào buổi tối và các ngày cuối tuần, để gặp gỡ, kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng và giải quyết các vướng mắc phát sinh. Qua đó, người dân đã đóng góp 165 ý kiến trực tiếp vào dự thảo phương án bồi thường, hỗ trợ. Mỗi ý kiến của người dân đều được ghi nhận, phân loại và xử lý theo thẩm quyền hoặc báo cáo cấp trên. Nhờ đó, nhiều vấn đề được giải quyết ngay từ cơ sở, không để kéo dài.

Kết quả bước đầu ghi nhận tín hiệu tích cực khi đã có 200 hộ dân đồng thuận với phương án, trong đó 56 hộ đã nhận tiền đền bù và bàn giao mặt bằng.

Đến nay, các tổ công tác đã tiếp và đối thoại với hơn 650 lượt công dân dưới nhiều hình thức, từ phòng tiếp dân, nhà văn hóa khu dân cư đến trực tiếp tại hộ gia đình. Tổng cộng đã tiếp nhận 76 đơn kiến nghị, trong đó 46 đơn đã được giải quyết, trả lời.

Tổ cơ động hỗ trợ di chuyển cây xanh, tài sản trong khuôn viên nhà dân để bàn giao mặt bằng. Ảnh: TX

Một điểm mới trong cách làm của phường Thanh Xuân là thành lập các tổ cơ động do Ban Chỉ huy Quân sự phường chủ trì, phối hợp với các đoàn thể. Tổ cơ động trực tiếp hỗ trợ các hộ dân tháo dỡ công trình, vận chuyển tài sản, di dời cây cối… giúp người dân giảm bớt khó khăn khi phải chuyển chỗ ở. Đồng thời, các tổ công tác có nhiệm vụ tiếp nhận mặt bằng đối với các hộ gia đình đã hoàn thành việc thu dọn, tổ chức phá dỡ và bàn giao kịp thời cho đơn vị thi công theo đúng quy định, bảo đảm an toàn.

Hình ảnh lực lượng dân quân cùng người dân tháo dỡ mái nhà, vận chuyển đồ đạc thể hiện tinh thần đồng hành, cách làm này đã góp phần xóa bỏ khoảng cách giữa chính quyền và người dân, tạo cảm giác “cùng làm”, “cùng chia sẻ”.

Theo ghi nhận của phóng viên tại trụ sở UBND phường, ngay trong sáng 26-3, việc tiếp tục xem xét, giải quyết kịp thời các kiến nghị đã giúp thêm 20 hộ dân đồng ý bàn giao mặt bằng.

“Mỗi hộ dân đều có những băn khoăn riêng, từ diện tích đất, giấy tờ pháp lý đến phương án tái định cư. Chỉ khi đối thoại trực tiếp, từng vấn đề mới được giải đáp cụ thể, “đúng người - đúng việc”, bà Nguyễn Thúy Ngần, Trưởng ban Công tác Mặt trận khu dân cư Tó chia sẻ.

Phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà” không chỉ là khẩu hiệu, mà được triển khai thực chất. Cán bộ phường, thành viên tổ công tác trực tiếp đến từng hộ dân, trao đổi, giải thích chính sách, cung cấp tài liệu, lắng nghe ý kiến và ghi nhận kiến nghị.

Ông Vũ Đức Kiên, Trưởng ban Công tác Mặt trận khu dân cư Cự Lộc 2 đánh giá, đây là biện pháp dân vận trực tiếp rất hiệu quả. Khi cán bộ đến tận nhà, người dân có thể chia sẻ tâm tư, được giải thích rõ ràng, từ đó dần thay đổi nhận thức và đồng thuận với chủ trương chung”.

Theo ông Vũ Đức Kiên, hiệu quả rõ nét nhất là sự chuyển biến từ tâm lý lo lắng sang hợp tác. Nhiều hộ dân trước đây còn băn khoăn đã chủ động bàn giao mặt bằng.

Không chỉ vậy, phương thức này còn giúp giảm đáng kể đơn thư khiếu nại. Những vướng mắc được giải quyết ngay từ cơ sở, không để tích tụ thành “điểm nóng”.

Nhiều hộ dân với những ngôi nhà cổ hàng trăm năm sẵn sàng di dời để nhường đất triển khai dự án đường Vành đai 2,5. Ảnh: TX

“Hiệu ứng lan tỏa” từ những hộ tiên phong

Song song với đối thoại, công khai, minh bạch được xác định là yếu tố then chốt. Toàn bộ 475 phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đã được công khai tới từng hộ dân. Các thông tin được niêm yết, thông báo rộng rãi qua nhiều kênh: Hội nghị khu dân cư, hệ thống truyền thanh, mạng xã hội… Đặc biệt, người dân không chỉ “được biết” mà còn được góp ý vào dự thảo phương án.

Bà Tăng Thị Xuân Thu, Trưởng ban Công tác Mặt trận khu dân cư Đoàn Kết cho biết, các tổ công tác đến từng hộ dân, tuyên truyền rõ chủ trương, chính sách, đồng thời ghi nhận ý kiến để báo cáo cấp trên xem xét. Nhờ đó, người dân cảm thấy mình được lắng nghe, được tôn trọng.

“Tại khu dân cư Đoàn Kết, 100% hộ dân thống nhất chủ trương giải phóng mặt bằng. Nhiều hộ đã nhận tiền đền bù và chuẩn bị bàn giao mặt bằng”, bà Tăng Thị Xuân Thu chia sẻ.

Một điểm đáng chú ý trong công tác dân vận tại Thanh Xuân là sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị. Từ Đảng ủy, UBND phường đến các chi bộ, tổ dân phố, các đoàn thể đều tham gia vận động. Đảng viên, cán bộ cơ sở phát huy vai trò gương mẫu, đi đầu trong chấp hành chủ trương, đồng thời vận động người thân, hàng xóm.

Tại khu dân cư Thọ, mô hình “dân vận khéo” được triển khai với 8 thành viên chia thành 2 nhóm, phụ trách từng khu vực cụ thể. Các tổ chủ động nắm bắt tư tưởng người dân từ sớm, thông qua sinh hoạt chi bộ, hội nghị, tiếp xúc trực tiếp.

Nhờ cách làm này, nhiều vấn đề phát sinh như sai lệch đo đạc, xác định lối đi chung - riêng hay phương án đền bù đã được kịp thời ghi nhận, phản ánh lên cấp có thẩm quyền xử lý.

Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND phường Thanh Xuân Đỗ Quang Dương phát biểu tại hội nghị công bố, triển khai thực hiện công tác giải phóng mặt bằng Dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 2,5 đoạn từ đường Ngụy Như Kon Tum đến Nguyễn Trãi, ngày 17-1-2026. Ảnh: Hồng Thái

Theo các cán bộ cơ sở, phương pháp “đi từng nhà” đòi hỏi nhiều thời gian, nhân lực và kỹ năng. Mỗi cán bộ không chỉ nắm vững chính sách mà còn phải có khả năng giao tiếp, thuyết phục, xử lý tình huống linh hoạt. Một số trường hợp phức tạp liên quan đến tranh chấp đất đai hoặc kỳ vọng đền bù cao vẫn cần nhiều thời gian để giải quyết.

Tuy nhiên, thay vì né tránh, phường Thanh Xuân lựa chọn cách tiếp cận kiên trì, giải quyết từng trường hợp cụ thể, kết hợp giữa vận động mềm dẻo và thực hiện đúng quy định pháp luật.

Một điểm đáng chú ý trong cách làm của phường Thanh Xuân là tạo “hiệu ứng lan tỏa” từ những hộ dân tiên phong. Những hộ đầu tiên đồng thuận, nhận tiền bồi thường và bàn giao mặt bằng đã trở thành minh chứng sống động cho hiệu quả của chính sách.

Phó Chủ tịch UBND phường Thanh Xuân Nguyễn Hồng Quân cho biết, phường thực hiện phương châm “cuốn chiếu”, ưu tiên chi trả cho các hộ đồng thuận trước. Khi thấy quyền lợi được đảm bảo, các hộ khác cũng dần yên tâm và hợp tác.

Những giải pháp “mềm” đã mang lại hiệu quả rõ rệt. Hàng trăm hộ dân đã đồng thuận, nhận tiền bồi thường, chủ động tháo dỡ công trình và bàn giao mặt bằng. Nhiều trường hợp tự nguyện thực hiện mà không cần vận động nhiều.

Không chỉ đẩy nhanh tiến độ, cách làm này còn giúp giảm áp lực cưỡng chế, tiết kiệm chi phí và hạn chế phát sinh khiếu kiện. Quan trọng hơn, điều này tạo dựng được niềm tin nơi người dân. Nhờ đó, một dự án từng nhiều năm đình trệ đã có thể tăng tốc trong thời gian ngắn.

Những chuyển biến tích cực tại dự án đường Vành đai 2,5 đoạn Ngụy Như Kon Tum - Nguyễn Trãi đã cho thấy, khi chính quyền gần dân, hiểu dân và vì dân, những “nút thắt” khó nhất cũng có thể được tháo gỡ.

Hồng Thái