Gửi tiết kiệm vẫn là kênh đầu tư hấp dẫn nhất trong nửa đầu năm

Theo số liệu mới nhất từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN), tính đến cuối tháng 6/2026, tiền gửi của dân cư tại các tổ chức tín dụng đã chạm mốc 11,068 triệu tỷ đồng. Chỉ riêng trong tháng 6, lượng tiền gửi này đã tăng thêm 241.827 tỷ đồng và tăng 7,1% so với thời điểm cuối năm 2025.

Hiện nay, tiền gửi từ khu vực dân cư đang chiếm gần 63,5% tổng lượng tiền gửi của toàn hệ thống. Trong khi đó, tiền gửi của các tổ chức kinh tế đạt mức 6.371.536 tỷ đồng, tăng 3,09% so với cuối năm trước. Tổng phương tiện thanh toán của toàn nền kinh tế cũng ghi nhận sự tăng trưởng khi đạt gần 20,41 triệu tỷ đồng.

Tính đến cuối tháng 6/2026, tiền gửi của dân cư tại các tổ chức tín dụng đã chạm mốc 11,068 triệu tỷ đồng.

Sự bùng nổ của dòng tiền tiết kiệm bắt nguồn từ cuộc đua huy động vốn mạnh mẽ giữa các ngân hàng. Mặt bằng lãi suất huy động hiện nay được duy trì ở mức cao, đặc biệt là ở các kỳ hạn dài và hình thức gửi trực tuyến. Nhiều nhà băng đã áp dụng mức lãi suất kịch trần 4,75% mỗi năm cho các kỳ hạn dưới 6 tháng. 

Ở những kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, sự cạnh tranh càng trở nên gay gắt hơn khi các ngân hàng như MB hay dịch vụ VCBNEO niêm yết mức 7% mỗi năm, trong khi PGBank áp dụng mức 6,9% mỗi năm. Thậm chí, nhóm ngân hàng thương mại nhà nước vốn có truyền thống lãi suất thấp cũng đã điều chỉnh tăng mạnh với mức 7,2% mỗi năm cho kỳ hạn 12 tháng. Cá biệt, một số đơn vị còn thỏa thuận lãi suất lên tới 8% hoặc 9% mỗi năm, đồng thời triển khai các chứng chỉ tiền gửi với mức sinh lời hấp dẫn.

Chuyên gia tài chính - ngân hàng Nguyễn Trí Hiếu nhận định rằng lượng tiền gửi dân cư liên tục lập kỷ lục là minh chứng cho thấy người dân vẫn đặt niềm tin lớn vào hệ thống ngân hàng. Trong bối cảnh các kênh đầu tư khác còn nhiều biến động, xu hướng ưu tiên bảo toàn vốn trở nên rõ nét.

Chuyên gia này phân tích, dù mức sinh lời của tiền gửi có thể thấp hơn vàng trong một số giai đoạn nhưng tính an toàn lại cao hơn hẳn. Khi giá vàng biến động mạnh sau đợt tăng đầu năm, thị trường bất động sản còn trầm lắng và chứng khoán chịu nhiều rủi ro quốc tế, tiền gửi ngân hàng trở thành nơi trú ẩn phù hợp để chờ đợi các cơ hội đầu tư mới.

Chị Linh Lan (TP.Hà Nội) cho biết, với 2 tỷ đồng gửi tiết kiệm kỳ hạn 12 tháng với lãi suất 9%/năm, mỗi năm nhận về 180 triệu đồng, mỗi tháng khoảng 15 triệu đồng. Phần tiền lãi cũng đủ chi trả tiền chợ hàng tháng. Đây là tâm lý của nhiều người trong bối cảnh các kênh đầu tư khác khá ảm đạm và rủi ro hiện nay.

Sự thận trọng của nhà đầu tư hoàn toàn có cơ sở khi nhìn vào thực tế thị trường chứng khoán nửa đầu năm qua. Ông Bùi Văn Huy, Giám đốc khối Nghiên cứu đầu tư FIDT, cho rằng hiệu suất giữa các lớp tài sản đang có sự phân hóa rất rõ rệt.

Cụ thể, trên thị trường chứng khoán mức tăng của chỉ số VN-Index không phản ánh đúng trạng thái thực tế của thị trường vì nếu loại trừ nhóm cổ phiếu Vingroup, chỉ số chung đã giảm khoảng 1,81%. Điều này đồng nghĩa với việc lợi nhuận không lan tỏa rộng mà chỉ tập trung ở một số mã vốn hóa lớn.

Thực trạng tâm lý e dè của nhà đầu tư cá nhân đối với các kênh như chứng khoán còn bắt nguồn từ mức độ biến động quá lớn. Theo chia sẻ của ông Thái Quang Trung, Giám đốc Đầu tư của VinaCapital, giá trị tài sản phân bổ vào bất động sản của người dân Việt Nam hiện cao gấp khoảng 10 lần so với chứng khoán. Chính sự biến động hàng ngày và hàng giờ của bảng điện tử đã tạo ra tâm lý thận trọng, khiến tỷ trọng đầu tư vào chứng khoán thậm chí còn thấp hơn cả vàng và thấp hơn rất nhiều so với kênh gửi tiết kiệm truyền thống.

Các loại tài sản rủi ro khác như Bitcoin thậm chí đã mất hơn một phần ba giá trị chỉ sau 6 tháng, khiến tiền gửi và các tài sản thu nhập cố định trở thành mốc lợi suất tham chiếu quan trọng để nhà đầu tư cân nhắc trước khi chấp nhận rủi ro.

Đồng quan điểm về sức hấp dẫn của kênh tiết kiệm, báo cáo từ VPBankS Research dự báo lãi suất huy động sẽ có xu hướng đi ngang thay vì giảm sâu trong thời gian tới. Các chuyên gia cho rằng áp lực huy động vốn của các ngân hàng vẫn chưa kết thúc do nhu cầu tín dụng cuối năm duy trì ở mức cao. Số liệu từ NHNN cho thấy dư nợ tín dụng toàn hệ thống đến cuối tháng 6/2026 đã tăng 7,41%, vượt qua tốc độ tăng trưởng của huy động vốn. Điều này buộc các tổ chức tín dụng phải duy trì mức lãi suất cạnh tranh để ổn định thanh khoản.

Tuy nhiên, việc gửi tiền vào ngân hàng hiện nay cũng cần được xem xét dưới góc độ lạm phát. Với chỉ số giá tiêu dùng tăng 4,38% trong 6 tháng đầu năm, lợi suất thực tế của tiền gửi cần được tính toán kỹ lưỡng. Chuyên gia, khuyến nghị nhà đầu tư nên coi tiền gửi như một vùng đệm thanh khoản của danh mục thay vì là chiến lược đầu tư dài hạn duy nhất. Khi định giá của các tài sản tăng trưởng trở nên hấp dẫn hơn, dòng tiền có thể sẽ được tái phân bổ từng bước để tối ưu hóa lợi nhuận.

Theo các chuyên gia, trong giai đoạn thị trường thiếu xu hướng rõ ràng, gửi tiền ngân hàng không chỉ là cách để hưởng lãi suất mà còn là bước chuẩn bị cần thiết về nguồn lực tài chính cho những chu kỳ đầu tư tiếp theo.