Hạ nghị sĩ Mỹ đề xuất dự luật sáp nhập Greenland

Dự luật có tên gọi “Đạo luật Sáp nhập và Công nhận Bang Greenland” do Hạ nghị sĩ Randy Fine (đảng Cộng hòa, bang Florida) đệ trình lên Hạ viện Mỹ ngày 12/1. Dự luật cho phép Tổng thống Mỹ thực hiện “mọi biện pháp cần thiết để sáp nhập hoặc giành quyền kiểm soát Greenland”, đồng thời yêu cầu chính phủ Mỹ báo cáo Quốc hội về các bước cần thiết để vùng lãnh thổ này có thể trở thành một bang của Mỹ trong tương lai.

Nhà Trắng bắt đầu tính toán chi phí nếu Mỹ tiếp quản Greenland. Ảnh: Reuters

Trong thông cáo báo chí, Hạ nghị sĩ Randy Fine nhấn mạnh rằng Greenland không phải là một “tiền đồn xa xôi mà Mỹ có thể bỏ qua, mà là một tài sản an ninh quốc gia then chốt. Theo ông, "bên kiểm soát Greenland sẽ nắm quyền chi phối các tuyến hàng hải chiến lược tại Bắc Cực cũng như cấu trúc an ninh bảo vệ nước Mỹ”.

Động thái trên diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump thời gian qua liên tục thúc đẩy ý tưởng sáp nhập Greenland. Tuần trước, ông Trump tuyên bố Mỹ phải sáp nhập Greenland – một vùng lãnh thổ tự trị, từng là thuộc địa của Đan Mạch và hiện thuộc chủ quyền của Copenhagen – nhằm kiềm chế ảnh hưởng của Nga và Trung Quốc. Tổng thống Mỹ cho rằng nếu Washington không hành động, Moscow và Bắc Kinh có thể sẽ “thâu tóm” hòn đảo chiến lược này.

Trước đó, Tổng thống Trump cũng không loại trừ khả năng sử dụng vũ lực để giành quyền kiểm soát Greenland, với lý do bảo đảm “an ninh quốc gia” của Mỹ.

Phát biểu với báo giới ngày 12/1, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết việc giành quyền kiểm soát Greenland vẫn là một “ưu tiên” của Tổng thống Trump, dù hiện chưa có mốc thời gian cụ thể cho các hành động tiếp theo. Sau chiến dịch gần đây của Mỹ tại Venezuela, một số hãng truyền thông cho biết Tổng thống Trump đã chỉ thị cho các chỉ huy quân đội xây dựng kế hoạch cho khả năng tiến hành một cuộc tấn công vào Greenland.

Triển vọng Quốc hội Mỹ thông qua dự luật về sáp nhập Greenland hiện vẫn chưa rõ ràng do khả năng sử dụng vũ lực đang vấp phải sự chỉ trích ngay trong chính giới Mỹ. Thượng nghị sĩ Cộng hòa Rand Paul cảnh báo kế hoạch này có thể phản tác dụng, trong khi Thượng nghị sĩ Dân chủ Chris Murphy cho rằng bất kỳ nỗ lực nào nhằm chiếm Greenland bằng vũ lực sẽ đồng nghĩa với việc “chấm dứt NATO”.

Về phía Đan Mạch, chính phủ nước này khẳng định không bị bán hay chuyển giao Greenland cho bất kỳ quốc gia nào. Đại sứ Đan Mạch tại Mỹ Jesper Moller Sorensen nhấn mạnh tương lai của Greenland phải do chính người dân trên đảo quyết định. Trên thực tế, đa số cử tri Greenland trong cuộc trưng cầu ý dân năm 2008 đã bỏ phiếu ủng hộ việc duy trì quy chế tự trị trong Vương quốc Đan Mạch.

Trung Quốc cũng đã lên tiếng chỉ trích việc Tổng thống Trump sử dụng cái gọi là “mối đe dọa từ Trung Quốc và Nga” như cái cớ để thúc đẩy sâu hơn sự hiện diện của Mỹ tại khu vực Bắc Cực, nơi hiện có 7 trong số 8 quốc gia Bắc Cực là thành viên NATO.

Trong khi đó, các quan chức Nga nhiều lần phản đối việc quân sự hóa khu vực Bắc Cực, cho rằng đây nên là không gian dành cho hợp tác hòa bình. Dù Moscow chưa đưa ra phản ứng chính thức trước những phát biểu mới nhất của Tổng thống Trump, Nga trước đó đã nhiều lần nhấn mạnh rằng tương lai của Greenland phải do chính người dân vùng lãnh thổ này quyết định.

Hoàng Phạm/VOV.VN