Hà Nội đề xuất cơ chế đặc thù, tăng tốc loạt dự án đường sắt phía Nam
Nhằm tháo gỡ điểm nghẽn hạ tầng và thúc đẩy phát triển đô thị, Hà Nội kiến nghị nhiều giải pháp, từ cơ chế, nguồn vốn đến tổ chức thực hiện, đồng thời đề xuất được giao làm chủ quản các dự án đường sắt trọng điểm khu vực phía Nam.
Sở Xây dựng Hà Nội vừa có báo cáo gửi UBND thành phố về tình hình triển khai một số dự án đường sắt quốc gia trên địa bàn, đồng thời đề xuất các giải pháp thúc đẩy tiến độ, bảo đảm tính đồng bộ giữa hạ tầng giao thông và quy hoạch đô thị.
Theo Sở Xây dựng, thực hiện chỉ đạo của Thành ủy, UBND thành phố và Bộ Xây dựng tại cuộc họp ngày 12/3/2026, đơn vị được giao chủ trì, phối hợp với các bên liên quan xử lý việc bàn giao kết cấu hạ tầng tuyến đường sắt quốc gia đoạn Yên Viên - Ngọc Hồi. Đây được xem là cơ sở quan trọng để triển khai tuyến đường sắt đô thị số 1, đồng thời nghiên cứu tích hợp với trục không gian dọc quốc lộ 1A.

Phối cảnh tổ hợp ga đường sắt Ngọc Hồi.
Hiện nay, đoạn từ ga Gia Lâm đến ga Hà Nội đang được các đơn vị phối hợp thực hiện bàn giao, dự kiến hoàn thành trong tháng 6/2026. Việc này phục vụ mục tiêu cải tạo, chỉnh trang và tái thiết khu vực nội đô lịch sử, đặc biệt là khu phố cổ.
Trong khi đó, đoạn Yên Viên - Ngọc Hồi, nhất là khu vực phía Nam thành phố, đang chịu áp lực lớn khi hàng loạt dự án quy mô lớn như Khu đô thị thể thao Olympic, dự án mở rộng quốc lộ 1A đồng loạt triển khai. Tuy nhiên, hệ thống đường sắt quốc gia hiện hữu lại trở thành “điểm nghẽn”, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ các dự án.
Đáng chú ý, nhiều tuyến đường sắt theo quy hoạch có lộ trình triển khai chậm, phần lớn sau năm 2030, dẫn đến thiếu đồng bộ giữa các loại hình hạ tầng giao thông.
Trước thực trạng trên, Hà Nội đã thống nhất với Bộ Xây dựng đề xuất Thủ tướng Chính phủ giao thành phố làm cơ quan chủ quản triển khai hai dự án trọng điểm bằng nguồn vốn ngân sách Trung ương.
Cụ thể, gồm dự án cải dịch đoạn đường sắt Phú Xuyên - Ngọc Hồi (dài khoảng 26,5km), xây dựng ga Thường Tín mới và trung tâm điều hành vận tải đường sắt quốc gia; cùng dự án tuyến đường sắt vành đai phía Đông đoạn Thường Tín - Ngọc Hồi - Kim Sơn (dài khoảng 31km).
Các đề xuất này nhằm tận dụng cơ chế đặc thù của Luật Thủ đô và các nghị quyết liên quan để triển khai theo lệnh khẩn cấp, qua đó đẩy nhanh tiến độ các dự án đường sắt, đồng thời tạo dư địa chỉnh trang, tái thiết đô thị khu vực phía Nam Hà Nội.
Để tháo gỡ các điểm nghẽn, Sở Xây dựng kiến nghị UBND thành phố và Bộ Xây dựng báo cáo Thủ tướng Chính phủ chấp thuận giao Hà Nội chủ trì hai dự án nêu trên; đồng thời sớm hoàn thiện thủ tục chuyển giao, bố trí vốn trung hạn và bảo đảm tiến độ đồng bộ giữa các dự án đường sắt và đường bộ, tránh chồng chéo, lãng phí nguồn lực.











