Hà Nội: Nâng cao chất lượng chính sách, tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế

Tiếp tục cụ thể hóa các cơ chế, chính sách của Luật Thủ đô

Cụ thể, Phó Giám đốc Sở Tư pháp Hà Nội cho biết, trong quý III/2026, Sở Tư pháp đã thẩm định 105 hồ sơ và tham gia góp ý 353 dự thảo, hồ sơ văn bản, tập trung vào các lĩnh vực quan trọng như đầu tư, đất đai, xây dựng, đô thị, ngân sách, tổ chức bộ máy, văn hóa, giáo dục, y tế, khoa học và công nghệ, chuyển đổi số.

Theo số liệu tổng hợp, trong kỳ báo cáo, TP đã ban hành 127 văn bản quy phạm pháp luật, gồm 68 nghị quyết của HĐND TP và 59 quyết định của UBND TP.

Công tác xây dựng và hoàn thiện pháp luật trong quý III tiếp tục tập trung vào việc cụ thể hóa các cơ chế, chính sách của Luật Thủ đô, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn, huy động nguồn lực cho phát triển; đồng thời tạo cơ sở pháp lý cho chuyển đổi số, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, phát triển đô thị, văn hóa, giáo dục, y tế và bảo đảm an sinh xã hội.

Theo đó, ông Nguyễn Công Anh cho hay, trong quý III/2026, TP đã ban hành nhiều văn bản quy phạm pháp luật có nội dung gắn trực tiếp với hoạt động quản lý nhà nước, đời sống người dân và hoạt động của doanh nghiệp.

Trong đó, đáng chú ý, về đất đai, đô thị và quản lý nguồn lực, TP đã ban hành Quyết định số 84/2026/QĐ-UBND ngày 1/7/2026 quy định quy trình luân chuyển hồ sơ xác định nghĩa vụ tài chính về đất đai đối với các trường hợp thuộc thẩm quyền của Chủ tịch UBND TP.

Quy định này góp phần làm rõ quy trình phối hợp giữa các cơ quan trong xác định nghĩa vụ tài chính về đất đai, tạo thuận lợi cho việc giải quyết hồ sơ của người dân, doanh nghiệp.

TP cũng đã ban hành Quyết định số 112/2026/QĐ-UBND ngày 16/8/2026 quy định về quản lý, khai thác, sử dụng không gian ngầm, không gian tầm thấp; quản lý hạ tầng, công nghệ, phương tiện hoạt động trong không gian ngầm và không gian tầm thấp. Quy định này góp phần hoàn thiện cơ sở pháp lý cho việc quản lý, khai thác hiệu quả không gian và hạ tầng đô thị, phục vụ quá trình phát triển đô thị theo hướng hiện đại, đồng bộ.

Về giáo dục và chính sách đối với người học, trong quý III, UBND TP đã ban hành nhiều quy định liên quan đến giáo dục, trong đó có các Quyết định số 87, 88, 89, 90 và 91/2026/QĐ-UBND ngày 6/7/2026 về định mức kinh tế - kỹ thuật dịch vụ giáo dục đối với giáo dục THPT chuyên, tiểu học, THPT, mầm non và THCS.

Đồng thời, Quyết định số 96/2026/QĐ-UBND ngày 11/7/2026 của UBND TP đã quy định việc liên kết giáo dục với nước ngoài trong các cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông.

HĐND TP đã ban hành Nghị quyết số 93/2026/NQ-HĐND ngày 18/8/2026 quy định mức thu học phí chương trình bổ sung áp dụng đối với cơ sở giáo dục công lập chất lượng cao của TP năm học 2026-2027. Đây là nhóm chính sách tác động trực tiếp đến các cơ sở giáo dục, học sinh và phụ huynh trên địa bàn TP.

Trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số, UBND TP đã ban hành Quyết định số 98/2026/QĐ-UBND ngày 13/7/2026 quy định chính sách, biện pháp tổ chức thực hiện nền hành chính số và công vụ số trên địa bàn TP, tạo cơ sở để tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động của cơ quan nhà nước, nâng cao hiệu quả giải quyết công việc trên môi trường số.

Cùng với đó là Quyết định số 102/2026/QĐ-UBND ngày 21/7/2026 quy định về bảo đảm an toàn, quản lý rủi ro và biện pháp ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý nhà nước; Quyết định số 103/2026/QĐ-UBND ngày 23/7/2026 quy định phương thức quản trị tiên tiến dựa trên dữ liệu số, ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và cơ chế chia sẻ dữ liệu công - tư theo hợp đồng khai thác dữ liệu.

Đây là những quy định bước đầu tạo khuôn khổ cho việc ứng dụng AI, dữ liệu số và công nghệ số trong hoạt động quản lý của TP.

Bên cạnh đó, Nghị quyết số 92/2026/NQ-HĐND ngày 15/7/2026 của HĐND TP quy định chính sách hỗ trợ hoạt động của Tổ Chuyển đổi số cộng đồng trên địa bàn TP giai đoạn 2026-2030, góp phần đưa chuyển đổi số đến gần hơn với người dân và cộng đồng.

Về văn hóa, thể thao và phát huy nguồn lực xã hội, UBND TP đã ban hành Quyết định số 97/2026/QĐ-UBND ngày 11/7/2026 quy định việc quản lý tượng đài, tranh hoành tráng và các công trình mỹ thuật trên địa bàn TP.

TP cũng ban hành Quyết định số 101/2026/QĐ-UBND ngày 15/7/2026 quy định trình tự, thủ tục thực hiện Nghị quyết số 31/2026/NQ-HĐND về chính sách khuyến khích, huy động nguồn lực xã hội hóa và sử dụng ngân sách nhà nước để bảo vệ, phát triển văn hóa, thể thao; chính sách ưu đãi, hỗ trợ phát triển các thiết chế văn hóa, thể thao trên địa bàn TP.

Các quy định này góp phần cụ thể hóa chủ trương huy động nguồn lực xã hội, nâng cao hiệu quả đầu tư cho văn hóa, thể thao và bảo vệ, phát huy các giá trị văn hóa của Thủ đô.

Ngoài ra, trong quý III, TP cũng ban hành nhiều quy định về quản lý ngân sách, dịch vụ sự nghiệp công, trợ giúp xã hội, bảo vệ và chăm sóc trẻ em, khoa học và công nghệ, nông nghiệp, nông thôn mới, tiếp công dân, xử lý đơn, giải quyết khiếu nại, tố cáo...

Đáng chú ý, HĐND TP đã ban hành Nghị quyết số 68/2026/NQ-HĐND ngày 15/6/2026 quy định chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện giao thông đường bộ từ sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang sử dụng năng lượng sạch và khuyến khích sử dụng giao thông công cộng trên địa bàn TP Hà Nội, góp phần thúc đẩy chuyển đổi phương tiện theo hướng xanh, giảm phát thải và phát triển giao thông công cộng.

UBND TP đã ban hành Quyết định số 121/2026/QĐ-UBND ngày 24/8/2026 quy định khoán chi trong thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo có sử dụng ngân sách TP; Quyết định số 122/2026/QĐ-UBND ngày 28/8/2026 ban hành Bộ tiêu chí xã nông thôn mới TP Hà Nội giai đoạn 2026-2030; Quyết định số 125/2026/QĐ-UBND ngày 04/9/2026 quy định một số nội dung về quản lý ngân sách nhà nước trên địa bàn TP; Quyết định số 126/2026/QĐ-UBND ngày 15/9/2026 quy định một số nội dung trong lĩnh vực tiếp công dân, xử lý đơn, giải quyết khiếu nại, tố cáo.

Nhìn chung, các văn bản được ban hành trong quý III tập trung vào những vấn đề thiết thực, góp phần hoàn thiện cơ sở pháp lý cho quản lý nhà nước và giải quyết những yêu cầu phát sinh trong quá trình phát triển của TP.

Tạo thêm cơ sở pháp lý để huy động nguồn lực, giải quyết những vấn đề của TP

Thông tin về một số chính sách, văn bản đang được xây dựng, Phó Giám đốc Sở Tài chính Hà Nội Nguyễn Công Anh cho biết, một trọng tâm lớn trong công tác xây dựng pháp luật của TP là hoàn thiện các văn bản để triển khai đầy đủ Luật Thủ đô số 02/2026/QH16.

Theo đó, đến nay, HĐND TP đã ban hành 60/64 nghị quyết quy phạm pháp luật; UBND TP đã ban hành 16/26 quyết định quy định chi tiết thi hành Luật Thủ đô. Các cơ quan của TP đang tiếp tục hoàn thiện các văn bản còn lại theo tiến độ được giao.

Các nhóm chính sách đang được tập trung hoàn thiện gồm thu hút nhà đầu tư chiến lược; ưu đãi, hỗ trợ đầu tư; hỗ trợ doanh nghiệp khu vực kinh tế tư nhân; phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; phát triển khu công nghệ cao; khai thác không gian ngầm, không gian tầm thấp; phát triển kinh tế ban đêm; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; văn hóa, giáo dục và an sinh xã hội.

Để huy động nguồn lực, thúc đẩy đầu tư và hỗ trợ doanh nghiệp, TP đang hoàn thiện các quy định về khai thác tài sản kết cấu hạ tầng do Nhà nước đầu tư, quản lý; quản lý, khai thác tài sản công tại đơn vị sự nghiệp công lập; thuê, thuê mua, mua công trình, tài sản phục vụ kết cấu hạ tầng KT-XH và cung cấp dịch vụ công ích; quản lý ngân sách nhà nước; lệ phí đăng ký kinh doanh; hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp, tạo việc làm và giải quyết một số vướng mắc về đất đai.

Mục tiêu là sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực hiện có, huy động thêm nguồn lực xã hội, tháo gỡ khó khăn trong đầu tư và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp hoạt động, mở rộng sản xuất, kinh doanh.

Trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo (AI) và chuyển đổi số, TP tiếp tục xây dựng các quy định về quản lý nhiệm vụ khoa học và công nghệ; hỗ trợ chuyển giao công nghệ; hỗ trợ doanh nghiệp, tổ chức tham gia hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; phát triển hạ tầng và các tổ chức hoạt động trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Đồng thời, TP đang hoàn thiện chính sách về nền hành chính số, công vụ số, hoạt động của Tổ Chuyển đổi số cộng đồng và quản lý nhiệm vụ đổi mới sáng tạo sử dụng ngân sách nhà nước.

Đặc biệt, TP đang xây dựng Bộ quy tắc chuẩn mực về quản lý và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trên địa bàn Hà Nội, nhằm từng bước hình thành nguyên tắc và chuẩn mực phù hợp với quá trình ứng dụng công nghệ mới.

Về đất đai, nhà ở, chỉnh trang đô thị và không gian phát triển mới, TP đang xây dựng các quy định phục vụ cải tạo, chỉnh trang, tái thiết đô thị; trình tự, thủ tục thực hiện dự án và biện pháp cưỡng chế di dời phục vụ dự án; chuyển đổi giữa các loại hình nhà ở; tạo lập, quản lý và khai thác nhà ở phục vụ mục tiêu an sinh xã hội và phát triển Thủ đô.

Đồng thời, TP tiếp tục hoàn thiện quy định về quản lý, khai thác, sử dụng không gian ngầm, không gian tầm thấp, công trình ngầm hạ tầng kỹ thuật đô thị và việc sử dụng chung công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị.

Trong lĩnh vực giáo dục, TP đang xây dựng các quy định về mức học phí, mức thu dịch vụ giáo dục chất lượng cao, giá dịch vụ giáo dục, định mức kinh tế - kỹ thuật đối với các cấp học; nghiên cứu chính sách hỗ trợ bữa ăn bán trú cho học sinh tiểu học và hỗ trợ phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 3 đến 5 tuổi.

Trong lĩnh vực văn hóa, TP tiếp tục hoàn thiện chính sách khuyến khích, huy động nguồn lực xã hội hóa để bảo vệ, phát triển văn hóa, thể thao; hỗ trợ phát triển các thiết chế văn hóa, thể thao; bảo vệ, cải tạo và phát huy giá trị khu vực có giá trị văn hóa, lịch sử và công trình kiến trúc có giá trị.

Trong lĩnh vực y tế và an sinh xã hội, TP đang xây dựng các chính sách về khám bệnh, chữa bệnh; trợ giúp xã hội và bảo vệ, chăm sóc trẻ em; chăm sóc, phục vụ người cao tuổi; hỗ trợ thực hiện các chính sách về y tế - dân số.

Về môi trường, hạ tầng và phát triển đô thị xanh, TP đang xây dựng, hoàn thiện các quy định về sản xuất, cung cấp và sử dụng nước sạch; quản lý, xử lý chất thải rắn y tế; quản lý công viên, cây xanh, mặt nước; quản lý chiếu sáng đô thị; mật độ chăn nuôi và các vấn đề liên quan đến bảo vệ môi trường, phát triển đô thị.

Các chính sách này hướng tới nâng cao chất lượng môi trường sống, sử dụng hiệu quả hạ tầng đô thị và phát triển Hà Nội theo hướng xanh, hiện đại, bền

vững.

Trong thời gian tới, TP tiếp tục hoàn thiện các văn bản còn lại để triển khai đầy đủ Luật Thủ đô số 02/2026/QH16; đồng thời rà soát, hoàn thiện hệ thống văn bản để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ và phù hợp với yêu cầu thực tiễn.

Công tác xây dựng pháp luật sẽ tiếp tục tập trung vào việc nâng cao chất lượng chính sách, bảo đảm tính khả thi của văn bản, tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, huy động nguồn lực xã hội, thúc đẩy đầu tư, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển đô thị, văn hóa, giáo dục và bảo đảm an sinh xã hội.

Thông qua việc tiếp tục hoàn thiện hệ thống chính sách, Hà Nội từng bước chuyển các cơ chế đặc thù của Luật Thủ đô thành những quy định cụ thể, có thể thực hiện trong thực tế; qua đó tạo thêm cơ sở pháp lý để huy động nguồn lực, giải quyết những vấn đề của TP và phục vụ tốt hơn người dân, doanh nghiệp./.