Hà Nội tăng tốc '100 ngày gỡ điểm nghẽn' chuyển đổi số từ cơ sở

Đưa chuyển đổi số đến từng khu dân cư

Tại phường Cửa Nam, sau quá trình sắp xếp, kiện toàn tổ dân phố phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, UBND phường đã thành lập 16 Tổ chuyển đổi số cộng đồng với sự tham gia của cán bộ cơ sở, đoàn viên thanh niên, hội viên các tổ chức chính trị - xã hội và lực lượng tình nguyện viên.

Chương trình livestream với chủ đề giới thiệu các sản phẩm du lịch văn hóa gắn với di sản, văn hóa kiến trúc trên địa bàn phường Cửa Nam. (Ảnh: Lê Hải).

Đây được xem là lực lượng trực tiếp kết nối chính quyền với người dân, hỗ trợ người dân tiếp cận các tiện ích số ngay tại địa bàn dân cư.

Cùng với đó, phường Cửa Nam đưa vào hoạt động Trạm truyền thông số, hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, VNeID, iHanoi, thanh toán không dùng tiền mặt, hóa đơn điện tử và các kỹ năng số cần thiết trong cuộc sống hằng ngày. Đợt cao điểm 100 ngày của địa phương tập trung xử lý các điểm nghẽn về dữ liệu, hạ tầng, nền tảng số, dịch vụ công trực tuyến, kinh tế số và xã hội số, với hơn 20 nhóm nhiệm vụ được phân công cụ thể cho các phòng, ban và tổ dân phố.

Theo Chủ tịch UBND phường Cửa Nam Nguyễn Quốc Hoàn, chuyển đổi số không còn là nhiệm vụ riêng của cơ quan chuyên môn mà là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị. Chính quyền cơ sở giữ vai trò tổ chức thực hiện, người dân và doanh nghiệp là trung tâm, còn dữ liệu và công nghệ là công cụ nâng cao chất lượng quản trị, phục vụ.

Ông Hoàn nhấn mạnh, khối lượng công việc trong 100 ngày rất lớn, thời gian khẩn trương, vì vậy các đơn vị phải triển khai chủ động, quyết liệt và chịu trách nhiệm đến cùng.

"Đây không phải là một phong trào ngắn hạn, càng không phải là cuộc chạy đua về số lượng mà phải tạo ra những sản phẩm cụ thể, những thay đổi thực chất và những giá trị có thể duy trì lâu dài sau khi kết thúc đợt cao điểm", ông Hoàn nói.

Không chỉ tại Cửa Nam, nhiều xã, phường trên địa bàn Hà Nội cũng đang lựa chọn những nhiệm vụ sát với đặc điểm địa phương để tạo chuyển biến trong 100 ngày cao điểm.

Tại phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám, mục tiêu được đặt ra là tối thiểu 90% người dân được tiếp cận nền tảng số và 30% hộ kinh doanh chuyển đổi số thành công. Trong hoạt động của chính quyền và hệ thống chính trị ở cơ sở, địa phương hướng tới 100% văn bản được xử lý điện tử, ký số và trao đổi công việc trên không gian làm việc số HanoiWork.

Đáng chú ý, nhiệm vụ chuyển đổi số được phân công cụ thể cho từng tổ chức chính trị - xã hội. Đoàn Thanh niên đảm nhận công nghệ số lưu động; Hội Phụ nữ tham gia phát triển kinh tế số; Công đoàn thực hiện chuyển đổi số nội bộ; Hội Cựu chiến binh cùng các tổ chức Chữ thập đỏ, Khuyến học, Người cao tuổi tham gia tuyên truyền và số hóa dữ liệu hội viên.

Cách làm này giúp tận dụng những lực lượng gần dân để đưa kỹ năng số tới từng hộ gia đình, thay vì chờ người dân tự tìm hiểu và tiếp cận các nền tảng công nghệ.

Trong khi đó, phường Vĩnh Tuy tập trung triển khai chuyển đổi số trên cả ba trụ cột: chính quyền số, kinh tế số và xã hội số. Nhiều nhiệm vụ được thiết kế gắn trực tiếp với đời sống như triển khai "Tổ dân phố số" tại 100% tổ dân phố, xây dựng các tuyến phố không sử dụng tiền mặt, hỗ trợ hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ và vừa chuyển đổi số, phổ cập kỹ năng số và tăng tỷ lệ sử dụng dịch vụ công trực tuyến.

Các Tổ chuyển đổi số cộng đồng tiếp tục giữ vai trò "cánh tay nối dài" của chính quyền với phương châm "đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn từng người".

Theo Chủ tịch UBND phường Vĩnh Tuy Vũ Văn Hoạt, mục tiêu của đợt cao điểm là tạo chuyển biến rõ về hiệu quả quản trị, chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp; đồng thời tháo gỡ những điểm nghẽn đang tồn tại trong chuyển đổi số, thúc đẩy kinh tế số và xã hội số trên địa bàn.

Tại xã Xuân Mai, trọng tâm lại được đặt vào một trong những nút thắt quan trọng của chuyển đổi số là dữ liệu.

Phó chủ tịch UBND xã Xuân Mai Chu Văn Khang cho biết, 100 ngày là khoảng thời gian để địa phương tập trung nguồn lực tạo chuyển biến rõ nét, trong đó mục tiêu quan trọng là hình thành hệ thống cơ sở dữ liệu dùng chung bảo đảm "đúng, đủ, sạch, sống", đồng thời nâng cao chất lượng dịch vụ công trực tuyến.

Từ AI bán hàng đến "thôn số"

Chuyển đổi số chỉ thực sự tạo ra giá trị khi công nghệ được đưa vào sản xuất, kinh doanh và những hoạt động thường ngày của người dân. Vì vậy, nhiều địa phương đang tập trung hỗ trợ hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ ứng dụng công nghệ để mở rộng thị trường, giảm chi phí và nâng cao hiệu quả hoạt động.

Tại xã Hát Môn, đợt cao điểm tập trung vào 7 nhóm nhiệm vụ trọng tâm, trong đó nhiều nội dung gắn trực tiếp với đời sống.

Về dữ liệu và cải cách hành chính, địa phương triển khai chiến dịch 45 ngày hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai đối với 100% thửa đất trên địa bàn. Đồng thời, Hát Môn thí điểm miễn cấp giấy phép xây dựng đối với nhà ở riêng lẻ tại 18 thôn, hướng đến chuyển dần phương thức quản lý từ tiền kiểm sang quản lý dựa trên dữ liệu và tăng cường hậu kiểm.

Trong lĩnh vực kinh tế số, địa phương đặt mục tiêu 100% chợ dân sinh và tối thiểu 5 tuyến phố triển khai thanh toán không dùng tiền mặt. Ít nhất 80 hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ sẽ được hỗ trợ ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong bán hàng.

Không chỉ hỗ trợ bán hàng trực tiếp, ít nhất 5 sản phẩm OCOP, sản phẩm làng nghề được hỗ trợ đưa lên sàn thương mại điện tử. Địa phương cũng đặt mục tiêu duy trì ít nhất một buổi livestream mỗi tuần có sự tham gia của lãnh đạo xã để quảng bá sản phẩm, kết nối tiêu thụ đặc sản địa phương, sản phẩm nông nghiệp, làng nghề truyền thống, đồng thời giới thiệu các sự kiện văn hóa, du lịch.

Cùng với kinh tế số, xã Hát Môn đã kiện toàn 18 Tổ chuyển đổi số cộng đồng với tổng cộng 150 thành viên. Các thành viên sẽ trực tiếp xuống địa bàn, hướng dẫn người dân sử dụng các tiện ích số theo phương châm "đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn từng người".

Mô hình "Thôn số" trên nền tảng Công dân Thủ đô số iHanoi cũng được triển khai tại 100% thôn, hướng tới hình thành không gian cộng đồng số để chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và người dân trao đổi thông tin, tiếp nhận phản ánh, kiến nghị nhanh chóng, minh bạch hơn.

Đặc biệt, địa phương đặt yêu cầu ưu tiên hỗ trợ người cao tuổi, người khuyết tật và các nhóm yếu thế, hướng tới mục tiêu không để ai bị bỏ lại phía sau trong quá trình chuyển đổi số.

Thủ tục hành chính tại xã An Khánh được đổi mới toàn diện nhờ chuyển đổi số. (Ảnh: AK).

Từ thực tế triển khai ở cơ sở có thể thấy, khi dữ liệu được kết nối và tái sử dụng, người dân sẽ giảm việc phải nhiều lần cung cấp những thông tin, giấy tờ mà cơ quan Nhà nước đã có. Khi dịch vụ công trực tuyến thuận tiện hơn và được hướng dẫn ngay tại khu dân cư, số lần đi lại để giải quyết thủ tục có thể giảm xuống.

Tương tự, khi các chợ, tuyến phố triển khai thanh toán không tiền mặt, hộ kinh doanh được hỗ trợ ứng dụng AI, thương mại điện tử và livestream quảng bá sản phẩm, chuyển đổi số không còn là khái niệm xa lạ mà trở thành công cụ hỗ trợ sinh kế.