Hạ tầng mở không gian phát triển, nâng chất nông thôn mới ở Tam Đảo
Sau sắp xếp đơn vị hành chính, xã Tam Đảo, tỉnh Phú Thọ có không gian phát triển rộng hơn, hội tụ lợi thế về du lịch, nông nghiệp, cảnh quan và văn hóa.
Trong bối cảnh đó, địa phương xác định đầu tư kết cấu hạ tầng là khâu quan trọng để kết nối các khu vực, mở rộng không gian kinh tế, nâng cao đời sống người dân và hướng tới mục tiêu đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao vào năm 2030.
Mở rộng không gian, nâng chất hạ tầng
Xã Tam Đảo được thành lập trên cơ sở sáp nhập 4 đơn vị hành chính gồm Hồ Sơn, Minh Quang, thị trấn Tam Đảo và thị trấn Hợp Châu, với diện tích tự nhiên hơn 79km², dân số khoảng 34.700 người. Toàn xã có 36 thôn dân cư, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 32,7%.

Một phần xã Tam Đảo, tỉnh Phú Thọ với khu dân cư trải dọc sườn núi, hệ thống đường giao thông và không gian cảnh quan rộng mở. (Ảnh: Phương Vy).
Quy mô địa bàn mới đặt ra yêu cầu tổ chức lại không gian phát triển, tăng khả năng kết nối giữa khu dân cư, vùng sản xuất, khu du lịch và các trung tâm dịch vụ.
Trên cơ sở kết quả xây dựng nông thôn mới tại các địa phương trước sắp xếp, Tam Đảo đang rà soát, kế thừa và nâng chất hệ thống hạ tầng, hướng tới sự đồng bộ, thay vì đầu tư manh mún theo từng khu vực.
Trước khi sáp nhập, Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi đã được triển khai tại Hồ Sơn, Hợp Châu và Minh Quang. Trong đó, Hồ Sơn cũ đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao năm 2024; 3 thôn đạt chuẩn thôn dân cư kiểu mẫu.
Giao thông, thiết chế văn hóa, môi trường, cảnh quan, cơ sở sản xuất và các công trình phục vụ dân sinh được quan tâm đầu tư, tạo cơ sở để Tam Đảo tiếp tục duy trì và nâng cao chất lượng các tiêu chí sau sắp xếp.
Cùng với xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững được xác định là nhiệm vụ xuyên suốt. Đến hết năm 2025, thu nhập bình quân đầu người trên địa bàn ước đạt 73 triệu đồng/năm; tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 0,34%.
Theo ông Nguyễn Anh Tú, Chủ tịch UBND xã Tam Đảo, việc sáp nhập 4 đơn vị hành chính không chỉ mở rộng quy mô quản lý mà còn tạo thêm dư địa để địa phương khai thác hiệu quả các tiềm năng, lợi thế.
Trong đó, du lịch được xác định là ngành kinh tế mũi nhọn. Khu du lịch Tam Đảo cùng hệ thống cảnh quan tự nhiên, văn hóa, tâm linh tạo lợi thế để phát triển lưu trú, nghỉ dưỡng, thương mại, ẩm thực, vui chơi và trải nghiệm.
Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã Tam Đảo nhiệm kỳ 2025-2030 xác định mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 8-10%/năm, phấn đấu đến năm 2030 đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao.
Năm 2026, địa phương đặt mục tiêu thu hút đầu tư một cụm công nghiệp và một sân golf, duy trì độ che phủ rừng trên 55%, doanh thu du lịch tăng bình quân 10%/năm.
Để hiện thực hóa các mục tiêu này, Tam Đảo ưu tiên giao thông, trường học, thủy lợi, hạ tầng số và các công trình dân sinh, coi đây là những hạ tầng thiết yếu để kết nối các không gian phát triển mới.

Đường giao thông tại thôn Hồ Sơn được đầu tư khang trang, hiện đại.
Ở Tam Đảo, hiệu quả của hạ tầng được thể hiện trước hết từ những thay đổi trong đời sống hằng ngày.
Những tuyến đường được cải tạo, nâng cấp giúp người dân đi lại thuận lợi hơn, kết nối các khu dân cư với trung tâm xã, trường học, cơ sở sản xuất và điểm dịch vụ.
Với các hộ sản xuất, đường sá tốt hơn đồng nghĩa thời gian và chi phí vận chuyển được rút ngắn, khả năng đưa sản phẩm ra thị trường cũng rộng hơn.
Ông Nguyễn Quốc Huy, người dân địa phương cho biết, sau nhiều năm xây dựng nông thôn mới, giao thông là một trong những thay đổi rõ nét. Đường sá thuận lợi không chỉ phục vụ đi lại mà còn hỗ trợ trực tiếp sản xuất, kinh doanh và kết nối với khách hàng, du khách.
Hợp tác xã Nấm Tam Đảo của gia đình ông là một ví dụ. Hạ tầng giao thông thuận tiện giúp vận chuyển sản phẩm nhanh chóng, đồng thời tạo điều kiện để khách hàng, du khách đến tham quan, trải nghiệm mô hình.
Từ những tuyến đường nông thôn, giá trị của đầu tư hạ tầng được nối dài sang sản xuất và dịch vụ. Đây cũng là hướng Tam Đảo đặt ra trong quá trình nâng chất nông thôn mới: công trình không chỉ đáp ứng tiêu chí mà phải phục vụ trực tiếp đời sống và tạo thêm giá trị kinh tế.
Hạ tầng nâng sức hút du lịch và gắn với sản xuất
Du lịch là một trong những lĩnh vực được kỳ vọng tạo sức bật cho kinh tế Tam Đảo. Tuy nhiên, lợi thế cảnh quan chỉ có thể chuyển thành giá trị khi được hỗ trợ bởi hệ thống giao thông, dịch vụ và hạ tầng kỹ thuật phù hợp.
Theo đó, địa phương từng bước cải tạo, nâng cấp các tuyến đường kết nối khu dân cư với khu, điểm du lịch; chỉnh trang cảnh quan, không gian dịch vụ và đầu tư các hạng mục phục vụ du khách.

Khu du lịch Tam Đảo được đầu tư đồng bộ hạ tầng, góp phần phát triển du lịch của xã.
Giao thông thuận lợi giúp du khách tiếp cận các điểm tham quan, nghỉ dưỡng, vui chơi, ăn uống dễ dàng hơn; đồng thời hỗ trợ các cơ sở kinh doanh vận chuyển hàng hóa, tổ chức dịch vụ.
Khu du lịch Tam Đảo tiếp tục được quan tâm đầu tư, từng bước hoàn thiện các công trình, hạng mục phục vụ du lịch, trong đó có du lịch tâm linh.
Cùng với hạ tầng, địa phương hướng tới xây dựng không gian du lịch xanh, sạch, đẹp, văn minh.
Ông Nguyễn Văn Hưởng, hộ kinh doanh tại Khu du lịch Tam Đảo cho rằng, hạ tầng ngày càng khang trang giúp hoạt động kinh doanh thuận lợi hơn.
"Đường sá thuận tiện thì du khách dễ dàng di chuyển giữa các khu, điểm vui chơi, tham quan, nghỉ ngơi và ăn uống. Hạ tầng được đầu tư đồng bộ cũng tạo thêm điều kiện để các hộ kinh doanh nâng cao chất lượng phục vụ", ông Hưởng chia sẻ.
Đáng chú ý, hạ tầng phục vụ du lịch cũng đồng thời mở thêm không gian cho thương mại, dịch vụ và các hoạt động kinh tế khác. Đây là mối liên kết trực tiếp giữa phát triển hạ tầng, xây dựng nông thôn mới và khai thác lợi thế du lịch của địa phương.
Bên cạnh du lịch, nông nghiệp vẫn là lĩnh vực quan trọng đối với sinh kế người dân. Tam Đảo định hướng phát triển nông nghiệp công nghệ cao, nhân rộng các mô hình hiệu quả, từng bước hình thành vùng sản xuất hàng hóa đối với cây ăn quả, cây đặc sản và cây dược liệu.
Cùng với giao thông, thủy lợi phục vụ sản xuất, địa phương chú trọng liên kết người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp; hỗ trợ mở rộng quy mô, xây dựng thương hiệu và tìm kiếm thị trường.
Mục tiêu không chỉ nâng giá trị sản phẩm trên cùng diện tích đất mà còn tạo sinh kế ổn định, nâng thu nhập. Khi sản xuất nông nghiệp gắn với du lịch trải nghiệm, sản phẩm đặc trưng của địa phương có thêm cơ hội tiếp cận du khách và mở rộng thị trường.
Cách tiếp cận này cho thấy hạ tầng ở Tam Đảo đang được đặt trong một bài toán rộng hơn: giao thông phục vụ đồng thời dân sinh, sản xuất và du lịch; thủy lợi hỗ trợ nông nghiệp; hạ tầng số mở rộng khả năng quảng bá, kinh doanh và cung cấp dịch vụ.

Hạ tầng các thôn của xã Tam Đảo ngày càng hoàn thiện, góp phần xây dựng nông thôn mới theo lộ trình đề ra.
Từ hoàn thành tiêu chí đến nâng chất lượng sống
Tam Đảo vẫn còn những điểm nghẽn cần giải quyết. Nguồn lực đầu tư hạn chế, xã hội hóa chưa đáp ứng yêu cầu; sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, khối lượng công việc của cấp xã tăng, trong khi nhân lực chuyên môn ở một số lĩnh vực còn thiếu.
Một số mô hình sinh kế quy mô nhỏ, hiệu quả chưa cao; thu nhập của một bộ phận người dân chưa ổn định. Việc duy trì, nâng chất một số tiêu chí nông thôn mới tại khu dân cư cũng đòi hỏi sự tham gia thường xuyên, thực chất hơn của cộng đồng.
Trước yêu cầu đó, xã Tam Đảo xác định tiếp tục huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, ưu tiên đầu tư giao thông, thủy lợi, trường học, hạ tầng số và các công trình phục vụ trực tiếp đời sống.
Điểm đáng chú ý là đầu tư hạ tầng được gắn với mục tiêu phát triển kinh tế và nâng chất lượng sống. Mỗi tuyến đường không chỉ giải quyết nhu cầu đi lại mà còn phải tăng khả năng kết nối sản xuất, dịch vụ; hạ tầng thủy lợi hỗ trợ sinh kế; hạ tầng số mở thêm phương thức quảng bá và kinh doanh; các công trình dân sinh góp phần nâng chất lượng cuộc sống.
Mục tiêu của Tam Đảo không dừng ở việc hoàn thiện các tiêu chí nông thôn mới, mà hướng tới những thay đổi thực chất hơn: hạ tầng đồng bộ, sản xuất hiệu quả, du lịch phát triển, cảnh quan được gìn giữ và đời sống người dân ngày càng nâng lên.
Từ nền tảng đã tạo dựng, cùng lợi thế về du lịch, nông nghiệp, cảnh quan và văn hóa, Tam Đảo đang từng bước mở rộng không gian phát triển sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Những tuyến đường được nâng cấp, công trình dân sinh được đầu tư và hạ tầng du lịch từng bước hoàn thiện đang tạo thêm kết nối giữa khu dân cư, vùng sản xuất, thị trường và các điểm đến.
Đó cũng là cơ sở để Tam Đảo hướng tới một diện mạo nông thôn mới văn minh, hiện đại, giàu bản sắc, trong đó hạ tầng không chỉ là những công trình phục vụ dân sinh mà trở thành mạch kết nối giữa phát triển kinh tế và nâng cao chất lượng sống, tạo dư địa cho địa phương phát triển bền vững.

