Hai dự án đường sắt trọng điểm giải ngân chưa đến 2% kế hoạch vốn

Tiến độ giải phóng mặt bằng chậm khiến hai dự án đường sắt trọng điểm quốc gia giải ngân rất thấp. Trên cơ sở nhu cầu vốn thực tế, Bộ Xây dựng đã đề nghị điều chuyển hơn 55.000 tỷ đồng vốn để bảo đảm hiệu quả sử dụng nguồn lực đầu tư công.

Đề xuất điều chuyển hơn 55.000 tỷ đồng vốn do hai dự án đường sắt giải ngân chậm. (Ảnh minh họa).

Đề xuất điều chuyển hơn 55.000 tỷ đồng vốn do hai dự án đường sắt giải ngân chậm. (Ảnh minh họa).

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, hai dự án đường sắt trọng điểm quốc gia đang có tỷ lệ giải ngân rất thấp so với kế hoạch vốn năm 2026.

Cụ thể, Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam được giao 56.846,1 tỷ đồng nhưng mới giải ngân 928,2 tỷ đồng, đạt 1,6% kế hoạch. Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng được giao 48.103,8 tỷ đồng, giải ngân 818,6 tỷ đồng, tương đương 1,7% kế hoạch.

Theo Bộ Tài chính, đây là hai dự án có quy mô vốn rất lớn, chiếm khoảng 75,6% tổng kế hoạch vốn năm 2026 của Bộ Xây dựng. Vì vậy, tiến độ giải ngân của hai dự án tác động đáng kể đến kết quả giải ngân chung của ngành xây dựng cũng như các dự án giao thông trọng điểm quốc gia.

Nguyên nhân chủ yếu được xác định là tiến độ giải phóng mặt bằng chưa đáp ứng yêu cầu. Đối với dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, thời gian hoàn thành giải phóng mặt bằng đã được điều chỉnh từ quý III/2026 sang quý IV/2028, khiến nhu cầu vốn thực tế do các địa phương cập nhật chỉ bằng 3 - 50% so với đăng ký ban đầu.

Trong khi đó, dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng phải điều chỉnh hướng tuyến tại một số đoạn sau khi khảo sát địa chất phát hiện tuyến đi qua hoặc song song với các đới đứt gãy lớn như sông Hồng, sông Lô và sông Chảy, ảnh hưởng đến tiến độ bàn giao mặt bằng.

Trên cơ sở nhu cầu vốn thực tế, Bộ Xây dựng đề nghị điều chỉnh giảm 27.553,9 tỷ đồng vốn của dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng. Đồng thời, đề nghị điều chuyển 55.036,6 tỷ đồng từ Bộ Xây dựng về các địa phương để triển khai các dự án thành phần giải phóng mặt bằng thuộc dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam.

Bộ Tài chính cho biết, các dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành giao thông vận tải và các dự án quan trọng quốc gia lĩnh vực đường sắt đã giải ngân 49.852,7 tỷ đồng, đạt 22,3% kế hoạch vốn đã phân bổ là 223.113 tỷ đồng, cao hơn mức bình quân chung của cả nước là 21,6%. Nếu không tính hai dự án đường sắt nêu trên, tỷ lệ giải ngân của các dự án giao thông trọng điểm đạt khoảng 42,2% kế hoạch.

Tuy nhiên, hiện vẫn còn 25 dự án hoặc dự án thành phần giải ngân dưới 5% kế hoạch, trong đó có 9 dự án chưa giải ngân. Các vướng mắc chủ yếu liên quan đến thiếu nguồn cung vật liệu xây dựng, biến động giá vật liệu, chậm giải phóng mặt bằng và chậm hoàn thiện thủ tục đầu tư.

Vũ Đậu

Nguồn Doanh nhân & Công lý: https://doanhnhan.congly.vn/hai-du-an-duong-sat-trong-diem-giai-ngan-chua-den-2-ke-hoach-von.html