Hải Phòng: Khởi động chiến lược xây dựng Thành phố Âm nhạc, khẳng định văn hóa và sáng tạo là trụ cột phát triển trong giai đoạn mới

Đồng chí Lê Ngọc Châu (ảnh trên), Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng phát biểu khai mạc Hội nghị nêu rõ: Nếu Hải Phòng muốn phát triển nhanh nhưng bền vững, muốn nâng tầm vị thế trong kỷ nguyên mới, thì văn hóa phải trở thành nền tảng, còn sáng tạo phải trở thành động lực nội sinh. Trong cấu trúc đó, âm nhạc được xác định là lĩnh vực có khả năng lan tỏa mạnh mẽ, kết nối cộng đồng và định hình bản sắc đô thị.

Hải Phòng có nền tảng lịch sử – văn hóa phong phú, có đội ngũ nghệ sĩ tài năng và một đời sống âm nhạc nhiều sắc thái. Tuy nhiên, những giá trị ấy cần được tổ chức lại bằng tư duy chiến lược, bằng cơ chế chính sách phù hợp và bằng một hệ sinh thái sáng tạo đồng bộ, chuyên nghiệp. Thành phố không chỉ hướng tới việc tổ chức thêm nhiều sự kiện âm nhạc, mà đặt mục tiêu hình thành một cấu trúc phát triển dài hạn cho ngành công nghiệp âm nhạc và các ngành công nghiệp văn hóa liên quan.

Quang cảnh hội nghị.

Đề nghị các đại biểu tập trung góp ý vào những vấn đề cốt lõi: xác lập rõ bản sắc âm nhạc Hải Phòng; hoàn thiện lộ trình đáp ứng tiêu chí gia nhập Mạng lưới Thành phố Sáng tạo của UNESCO trong lĩnh vực âm nhạc; xây dựng cơ chế khơi thông nguồn lực xã hội hóa; phát triển các sự kiện âm nhạc mang tính biểu tượng, gắn với quảng bá du lịch; đồng thời chú trọng phát hiện, đào tạo và thu hút nhân tài.

Các đại biểu phát biểu tham luận tại hội nghị.

Thông điệp được nhấn mạnh xuyên suốt là chính quyền giữ vai trò kiến tạo, tạo môi trường thuận lợi để giới nghệ sĩ và cộng đồng sáng tạo phát huy năng lực. Một Thành phố Âm nhạc không thể hình thành bằng mệnh lệnh hành chính, mà phải được nuôi dưỡng bằng cảm hứng, bằng cơ chế minh bạch và bằng sự đồng hành thực chất giữa Nhà nước – nghệ sĩ – doanh nghiệp – cộng đồng.

Hội nghị được xác định là bước tham vấn quan trọng nhằm hoàn thiện Đề án trước khi trình phê duyệt và triển khai. Việc lựa chọn âm nhạc làm một trụ cột trong chiến lược phát triển cho thấy Hải Phòng đang chuyển mạnh từ tư duy phát triển dựa chủ yếu vào hạ tầng và công nghiệp sang phát triển hài hòa giữa kinh tế và văn hóa, giữa vật chất và tinh thần.

Đồng chí Lê Trung Kiên, Ủy viên Ban thường vụ Thành ủy, Phó chủ tịch UBND thành phố phát biểu kết luận hội nghị.

Đó không chỉ là một đề án chuyên ngành, mà là một tuyên ngôn phát triển: Hải Phòng quyết tâm xây dựng hình ảnh một đô thị năng động, hiện đại, giàu bản sắc – nơi âm nhạc trở thành dòng chảy bền bỉ trong đời sống xã hội và là sức mạnh mềm nâng tầm vị thế thành phố trong những thập niên tới.

Theo dự thảo đề án, mục tiêu đến năm 2030, Hải Phòng hình thành hệ sinh thái âm nhạc đồng bộ; từng bước định vị thương hiệu “Thành phố Âm nhạc”, hướng tới gia nhập Mạng lưới các Thành phố Sáng tạo của UNESCO trong lĩnh vực âm nhạc vào năm 2045. Âm nhạc được xác định là “hạ tầng mềm” của đô thị sáng tạo, góp phần phát triển công nghiệp văn hóa, du lịch, kinh tế đêm và xây dựng con người Hải Phòng văn minh, nhân văn, giàu bản sắc.

Các đại biểu tập trung thảo luận 5 nhóm nội dung trọng tâm: nhận diện giá trị và bản sắc âm nhạc Hải Phòng; hoàn thiện cơ chế, chính sách; xây dựng hệ sinh thái âm nhạc; phát triển sự kiện mang tính biểu tượng; phát hiện, đào tạo và thu hút nhân tài.

Đa số các nghệ sĩ đánh giá Hải Phòng hội tụ nhiều yếu tố để trở thành thành phố âm nhạc: truyền thống âm nhạc cách mạng, kho tàng dân ca phong phú với chèo, ca trù, hát văn, hát đúm; lực lượng nghệ sĩ sáng tác và biểu diễn đông đảo qua nhiều thế hệ; cộng đồng khán giả yêu nghệ thuật; cùng khí chất mạnh mẽ, hào sảng rất riêng của thành phố cảng. Đây là nền tảng quan trọng để xây dựng một hệ sinh thái âm nhạc mang bản sắc không hòa lẫn.

Đề án xây dựng Hải Phòng trở thành thành phố Âm nhạc là bước đi đúng thời điểm, thể hiện tầm nhìn chiến lược của lãnh đạo thành phố trong bối cảnh phát triển công nghiệp văn hóa trở thành xu thế toàn cầu. Đây không chỉ là một chương trình phát triển văn hóa, mà là cơ hội lịch sử để Hải Phòng định vị lại thương hiệu đô thị bằng bản sắc sáng tạo.

Để đạt được mục tiêu gia nhập Mạng lưới Thành phố Sáng tạo của UNESCO vào năm 2045, các nghệ sĩ đề xuất giải pháp cụ thể. Hội Âm nhạc Hải Phòng kiến nghị thành lập “Nhà sáng tác âm nhạc Hải Phòng”, không gian sáng tạo và giao lưu chuyên nghiệp cho nhạc sĩ, nhà sản xuất trẻ; đồng thời xây dựng Quỹ Hỗ trợ sáng tác nhằm đặt hàng tác phẩm theo chủ đề, hỗ trợ thu âm, dàn dựng, quảng bá sản phẩm âm nhạc mang dấu ấn thành phố.

Các doanh nghiệp biểu diễn mong muốn có cơ chế thông thoáng, minh bạch về thủ tục, hạ tầng, an ninh để thu hút các chương trình nghệ thuật lớn. Nhiều ý kiến đề xuất tổ chức các sự kiện thường niên như Liên hoan Âm nhạc quốc tế Hải Phòng, festival biển - âm nhạc - ánh sáng, liên hoan ban nhạc trẻ… nhằm tạo thương hiệu riêng và tăng sức hút du lịch.

Kết luận hội nghị, đồng chí Lê Trung Kiên ghi nhận và đánh giá cao những đóng góp trách nhiệm, tâm huyết của các nghệ sĩ và doanh nghiệp. Thành phố cam kết tiếp thu đầy đủ các đề xuất, hoàn thiện đề án, đồng thời giao Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tiếp tục làm việc chuyên sâu với các nhóm chuyên môn để cụ thể hóa giải pháp, bảo đảm tính khả thi khi triển khai.

Xuân Huy