Hai sinh viên họ Trần cùng lớp Đại học Kinh tế Quốc dân: Giờ làm cùng công ty, có trong tay 51.000 tỷ đồng

Trong giới doanh nhân Việt Nam, câu chuyện của ông Trần Đình Long, Chủ tịch HĐQT Hòa Phát (mã HPG), và ông Trần Tuấn Dương, Phó Chủ tịch HĐQT tập đoàn, là một trường hợp đặc biệt về sự gắn bó giữa tình bạn và sự nghiệp kinh doanh.

Ông Trần Đình Long sinh năm 1961, được biết đến rộng rãi với biệt danh "vua thép" Việt Nam. Trong khi đó, ông Trần Tuấn Dương sinh năm 1963, là một trong những nhân sự gắn bó lâu năm và có vai trò quan trọng trong quá trình phát triển của Hòa Phát.

Điểm chung đặc biệt giữa hai doanh nhân là đều từng theo học chuyên ngành Toán kinh tế, khóa 22 (K22) tại Đại học Kinh tế Quốc dân.

Theo danh sách cựu sinh viên K22 được đăng tải trên website Khoa Toán, Đại học Kinh tế Quốc dân, tên của ông Trần Đình Long và ông Trần Tuấn Dương cùng xuất hiện trong danh sách sinh viên chuyên ngành Toán kinh tế niên khóa 1980–1984. Đáng chú ý, danh sách này còn có một số cái tên gắn với Hòa Phát như ông Doãn Gia Cường và ông Chu Quang Vũ.

Ông Trần Đình Long, Chủ tịch HĐQT Hòa Phát.

Từ mối quan hệ bạn học trên giảng đường, ông Long và ông Dương sau này tiếp tục đồng hành trên thương trường, cùng tham gia gây dựng Hòa Phát từ những ngày đầu.

Cả hai đều gia nhập doanh nghiệp từ năm 1992. Ông Trần Đình Long là cổ đông sáng lập, người đặt nền móng cho Công ty TNHH Thiết bị Phụ tùng Hòa Phát, đồng thời định hướng chiến lược phát triển của các công ty trong tập đoàn. Về phía ông Trần Tuấn Dương, trước khi đảm nhiệm vai trò Phó Chủ tịch HĐQT, ông từng giữ nhiều vị trí lãnh đạo tại các công ty thành viên, từ thiết bị phụ tùng, nội thất đến ống thép. Ông cũng từng giữ chức Tổng giám đốc Tập đoàn Hòa Phát trong nhiều năm.

Ít ai biết rằng, Hòa Phát không khởi đầu bằng lĩnh vực sản xuất thép.

Theo thông tin giới thiệu chính thức của tập đoàn, tháng 8/1992, Công ty TNHH Thiết bị Phụ tùng Hòa Phát được thành lập, chuyên buôn bán các loại máy xây dựng. Đây chính là nền tảng đầu tiên để các nhà sáng lập từng bước mở rộng hoạt động kinh doanh. Những ngày đầu khởi nghiệp của nhóm lãnh đạo Hòa Phát cũng có không ít câu chuyện đáng nhớ.

Ông Trần Tuấn Dương, Phó Chủ tịch HĐQT Hòa Phát.

Trong bài phỏng vấn Hòa Phát và "Chuyện khởi nghiệp chưa bao giờ kể", ông Trần Tuấn Dương từng kể về chuyến đi khảo sát thị trường vào mùa xuân năm 1993.

Khi đó, nhóm lãnh đạo phải di chuyển qua khu vực biên giới trong điều kiện thời tiết mưa phùn, đường núi trơn trượt. Có đoạn đường, mọi người phải bò bằng cả tay và chân, người lấm lem bùn đất mới có thể vượt qua. Theo lời kể của ông Dương, trước chuyến đi này, doanh nghiệp chủ yếu buôn bán thiết bị cũ từ Nga. Chuyến khảo sát đã đánh dấu bước thay đổi quan trọng trong hoạt động nhập khẩu hàng hóa của công ty.

Một bước ngoặt khác xuất hiện vào khoảng năm 1994–1995. Khi tìm mua bàn ghế cho văn phòng, nhóm sáng lập nhận thấy nhiều loại ghế văn phòng phải nhập khẩu, nguồn cung còn hạn chế. Từ nhu cầu thực tế đó, ông Trần Đình Long quyết định phát triển lĩnh vực nội thất.

Cơ duyên bước vào ngành ống thép cũng tương tự. Theo ông Dương, thời điểm ấy, công ty thường phải mua ống thép làm giàn giáo nhưng việc tìm nguồn hàng rất khó khăn, có lúc phải vất vả mới mua được 5–10 tấn. Nhận thấy cơ hội, các cộng sự quyết định đầu tư sản xuất ống thép.

Từ kinh doanh máy xây dựng, Hòa Phát lần lượt mở rộng sang nội thất năm 1995, ống thép năm 1996 và thép xây dựng năm 2001. Đến năm 2007, doanh nghiệp hoạt động theo mô hình tập đoàn và chính thức niêm yết cổ phiếu HPG trên thị trường chứng khoán.

Ông Trần Đình Long (đầu tiên từ phải qua) và ông Trần Tuấn Dương (thứ 3 từ phải qua) trong một bức ảnh chụp vào năm 1993.

Sau hơn ba thập kỷ phát triển, Hòa Phát hiện là một trong những nhà sản xuất thép lớn nhất Việt Nam, sở hữu hệ thống sản xuất quy mô lớn và tham gia nhiều công đoạn trong chuỗi giá trị ngành thép. Những khoản đầu tư dài hạn vào năng lực sản xuất đã giúp tập đoàn xây dựng vị thế đáng kể trên thị trường nội địa.

Với công suất thép thô đạt 16 triệu tấn/năm sau khi Khu liên hợp gang thép Hòa Phát Dung Quất 2 đi vào hoạt động, Hòa Phát là một trong những nhà sản xuất thép lớn nhất Đông Nam Á. Trong năm 2025, tập đoàn sản xuất khoảng 11 triệu tấn thép thô, tiêu thụ 10,6 triệu tấn thép xây dựng, thép cuộn chất lượng cao, thép cuộn cán nóng (HRC) và phôi thép, tăng 31% so với năm trước.

Hòa Phát hiện giữ vị trí số 1 tại Việt Nam trong phân khúc thép xây dựng, với thị phần đạt 37,6% vào cuối năm 2025. Ở mảng ống thép, tập đoàn cũng dẫn đầu thị trường với thị phần 31,2%. Đáng chú ý, Hòa Phát là doanh nghiệp Việt Nam duy nhất sản xuất được thép cuộn cán nóng HRC, loại nguyên liệu quan trọng đối với ngành cơ khí chế tạo, sản xuất ống thép và tôn mạ. Trong năm 2025, sản lượng HRC bán ra đạt khoảng 5 triệu tấn, tăng 73% so với năm trước.

Không dừng lại ở các dòng thép truyền thống, Hòa Phát đang hướng tới những sản phẩm có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao hơn, trong đó có thép ray đường sắt và thép đặc biệt phục vụ cơ khí chế tạo. Những bước đi cho thấy tập đoàn đã gây dựng được một nền tảng sản xuất công nghiệp có khả năng cạnh tranh trong khu vực.

Thành quả của hành trình gây dựng Hòa Phát cũng được phản ánh qua giá trị trên thị trường chứng khoán. Hòa Phát hiện là một trong những doanh nghiệp lớn nhất thị trường với giá trị vốn hóa gần 177.000 tỷ đồng. Tính riêng giá trị cổ phiếu HPG đang nắm giữ, tổng tài sản chứng khoán của đôi bạn thân Trần Đình Long và Trần Tuấn Dương vào khoảng 50.000 tỷ đồng.

Ông Trần Đình Long hiện là cổ đông lớn nhất tại Hòa Phát, trực tiếp nắm giữ gần 2,2 tỷ cổ phiếu (tỷ lệ 25,8%). Theo dữ liệu từ Forbes, ông Long hiện là người giàu thứ 6 Việt Nam với khối tài sản 2,4 tỷ USD. Nếu tính cả vợ là bà Vũ Thị Hiền và con trai là Trần Vũ Minh, gia đình ông Long đang nắm hơn 35% cổ phần Hòa Phát, có giá trị khoảng gần 63.000 tỷ đồng.

Trong khi đó, ông Trần Tuấn Dương trực tiếp nắm giữ 195,3 triệu cổ phiếu HPG (tỷ lệ 2,31%). Số cổ phiếu này có giá trị thị trường gần 4.100 tỷ đồng. Bên cạnh đó, 3 người con của ông Dương là Trần Bảo Ngọc, Trần Ngọc Diệp và Trần Gia Bảo mỗi người nắm giữ 10,2 triệu cổ phiếu HPG.

Từ hai sinh viên NEU tốt nghiệp năm 1986 đến những nhà lãnh đạo đứng sau một tập đoàn công nghiệp quy mô lớn, hành trình của ông Trần Đình Long và ông Trần Tuấn Dương cho thấy một khía cạnh đáng chú ý của kinh doanh: thành công không chỉ đến từ một quyết định đầu tư đúng thời điểm, mà còn từ sự kiên trì theo đuổi mục tiêu, khả năng thích ứng và những mối quan hệ đồng hành bền bỉ.

Hơn 30 năm kể từ ngày thành lập, Hòa Phát đã trở thành dấu ấn lớn nhất trong sự nghiệp của cả hai. Và đằng sau con số tài sản gần 50.000 tỷ đồng là câu chuyện về hai người bạn cùng lớp đã biến mối quan hệ từ giảng đường thành hành trình kiến tạo một trong những thương hiệu công nghiệp tiêu biểu của Việt Nam.