Hàng trăm tấn rác tồn đọng ở Hà Tĩnh: Tìm giải pháp xử lý bền vững

Những bãi tập kết rác bất đắc dĩ

Những đống rác tràn lề đường, bốc mùi hôi trở thành nỗi ám ảnh của nhiều người dân. Rác tồn lưu không chỉ làm mất mỹ quan mà còn đe dọa môi trường nước, không khí và sức khỏe cộng đồng.

Tuyến đường nội đồng tại thôn Tây Giang (xã Mai Phụ) thành bãi tập kết rác bất đắc dĩ.

Trên tuyến đường nội đồng của thôn Tây Giang (xã Mai Phụ), ngổn ngang những rác thải. Trong vòng gần hai tháng trở lại đây, tuyến đường này đã trở thành điểm tập kết rác sinh hoạt của bà con xung quanh. Hệ quả là lượng rác thải ùn ứ, chất đống, bốc mùi hôi thối nồng nặc, ruồi, nhặng bu kín, đặc biệt là vào những ngày oi nóng.

"Mỗi lần đi qua đây, nhìn thấy cảnh rác ùn ứ tràn ra lòng đường, tôi thấy rất khó chịu bởi mùi xú uế, có những hôm gió to tạt vào làng mang theo mùi hôi thối, còn người dân đi làm đồng thì vô cùng khó chịu", anh Nguyễn Ngọc Hòa (thôn Tây Giang, xã Mai Phụ) cho biết.

Tương tự, hàng chục tấn rác bốc mùi hôi thối, ruồi bu đầy, chưa được xe thu gom là thực tế đang diễn ra trên các tuyến đường nội đồng của thôn Thống Nhất (xã Lộc Hà).

Bà Nguyễn Thị Châu (thôn Thống Nhất, xã Lộc Hà) cho biết: "Từ giữa tháng 3 đến nay, rác sinh hoạt chưa được thu gom lần nào. Chúng tôi phải tự phân loại, đốt hoặc chôn lấp tạm thời.

Lượng rác thải trong các gia đình hiện đã quá tải, xử lý thủ công không còn hiệu quả nên chúng tôi buộc phải giải quyết tạm thời theo cách bất đắc dĩ này".

Xã Lộc Hà phải đối mặt với nhiều áp lực bởi mỗi ngày trên địa bàn phát sinh khoảng 20 tấn rác thải các loại. Chính quyền địa phương đã tìm cách khắc phục, nhưng hiệu quả chưa như mong muốn nên hiện vẫn còn khoảng 100 tấn rác đang tồn đọng trong khu dân cư.

Tại các xã Đông Kinh và Hồng Lộc, tình trạng tồn đọng cũng đang diễn ra phổ biến. Bình quân mỗi tháng phát sinh từ 60 - 70 tấn rác/xã, nhưng khâu xử lý gần như đang bị tắc nghẽn, mỗi địa phương hiện vẫn còn khoảng 60 tấn rác chưa được vận chuyển đi xử lý.

Triển khai nhiều giải pháp ứng phó

Theo bà Nguyễn Thị Minh - Trưởng phòng Kinh tế UBND xã Lộc Hà , khi bãi rác ở Hồng Lộc đóng cửa (tháng 1/2026), địa phương ký hợp đồng với Công ty Cổ phần Bình Minh Vina Greens, nhưng chỉ được gần 3 tháng thì doanh nghiệp ngừng hợp tác.

Xã tiếp tục ký hợp đồng xử lý 450 tấn rác với Công ty Cổ phần Môi trường và Công trình đô thị Hà Tĩnh. Tuy nhiên, việc này chỉ giúp khắc phục tình huống tạm thời; còn việc tìm đối tác thay thế ổn định, lâu dài thì đang gặp khó khăn.

Nhiều tuyến đường trở thành điểm tập kết rác bất đắc dĩ.

Sau khi nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt xã Thạch Lạc ngưng phục vụ. Mỗi ngày, xã Mai Phụ phát sinh khoảng 10 tấn rác sinh hoạt, nhưng hơn 40 ngày qua, đơn vị thu gom của xã đã phải tạm ngừng hoạt động do không có chỗ tập kết sau thu gom. Toàn bộ rác thải do người dân tự xử lý, số tồn dư được tập kết trên những tuyến đường nội đồng.

Ông Hoàng Văn Lĩnh, Giám đốc HTX Môi trường và Dịch vụ nông nghiệp xã Mai Phụ cho biết: Địa phương đã liên hệ với các nhà máy xử lý rác thải, tuy nhiên các cơ sở xử lý rác xung quanh vùng đều đang quá tải hoặc đang sửa chữa nên từ chối hợp tác

Vì thế, việc thu gom rác thải gặp tình trạng dồn ứ, hy vọng sang tháng 5, chúng tôi sẽ khắc phục được tình trạng này.

Bà Phan Thị Hương Giang, Chủ tịch Hội Liên hiệp phụ nữ xã Mai Phụ chia sẻ: "Sau khi bãi rác chôn lấp tại xã Hồng Lộc đóng cửa do hết thời hạn, xã Mai Phụ gặp rất nhiều khó khăn trong thu gom rác thải.

Chúng tôi tích cực tuyên truyền và hướng dẫn chị em thực hiện công việc phân loại rác tại gia đình. Khi thấy được lợi ích của việc biến rác thành phân bón, ai cũng đồng lòng hưởng ứng. Hiện, chúng tôi đang xây dựng mô hình xử lý rác hữu cơ tạo phân bón vi sinh để tạo "lợi đơn, lợi kép" cho bà con".

Hội Liên hiệp phụ nữ xã Mai Phụ tích cực tuyên truyền, hướng dẫn bà con nhân dân trên địa bàn phân loại rác thải.

Ông Đặng Hữu Bình, Trưởng phòng Môi trường (Sở NN&MT) cho biết: "Trước thực trạng này, Sở đã ban hành văn bản hướng dẫn, chỉ đạo các địa phương, cơ sở xử lý rác thải liên quan nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, không để phát sinh điểm "nóng" về môi trường.

Tuy nhiên, do nhiều yếu tố khách quan lẫn chủ quan, nhất là về cước phí, phương tiện thu gom, vận chuyển và việc các cơ sở xử lý đang trong quá trình đầu tư nâng cấp nên hiệu quả chưa như mong đợi. Thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp tục theo dõi, tham mưu, hướng dẫn, chỉ đạo để có kết quả tốt hơn".