Hành động không chậm trễ: Thông điệp quản trị quốc gia hiện đại của Tổng Bí thư

Vai trò nêu gương của Tổng Bí thư Tô Lâm

Ngay sau Đại hội XIV của Đảng, Ban Bí thư đã liên tục tổ chức các hội nghị quán triệt nghị quyết với tinh thần xuyên suốt: “không lãng phí một ngày, không chậm trễ một tuần”. Ngày 25/2, Hội nghị toàn quốc quán triệt Nghị quyết 79 về phát triển kinh tế nhà nước và Nghị quyết 80 về phát triển văn hóa tiếp tục được triển khai khẩn trương, thể hiện rõ quyết tâm chính trị và phương thức lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt của Trung ương trong giai đoạn mới.

Toàn cảnh quán triệt Nghị quyết 79 và Nghị quyết 80

Trao đổi về nội dung này, PGS.TS Trịnh Văn Tùng – giảng viên cao cấp Viện Lãnh đạo học và Hành chính công, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh – cho rằng, thông điệp hành động được quán triệt ngay sau Đại hội không đơn thuần là khẩu hiệu thi đua mà là mệnh lệnh từ thực tiễn, phản ánh tư duy quản trị quốc gia hiện đại: quyết liệt, tốc độ và hiệu quả.

Theo PGS.TS Trịnh Văn Tùng, việc ban hành và triển khai sớm Nghị quyết 79 và Nghị quyết 80 ngay sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán mang ý nghĩa đặc biệt.

Trước hết, đây là sự khẳng định tầm vóc và tính cấp thiết của các quyết sách lớn đối với vận mệnh phát triển đất nước. Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu giải quyết đồng thời hai nhiệm vụ nền tảng: tăng cường “nội lực vật chất” thông qua phát triển kinh tế và củng cố “nội lực tinh thần” thông qua phát triển văn hóa.

Nghị quyết 79 hướng tới củng cố vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước, bảo đảm chiếm lĩnh các “cao điểm chiến lược chỉ huy” trong những lĩnh vực then chốt như năng lượng, hạ tầng, an ninh kinh tế, đổi mới sáng tạo. Trong khi đó, Nghị quyết 80 đặt văn hóa ở vị trí dẫn đường, xây dựng hệ giá trị quốc gia, bồi đắp bản lĩnh con người Việt Nam trong bối cảnh hội nhập sâu rộng và chuyển đổi số mạnh mẽ.

Sự kết hợp giữa hai nghị quyết này tạo nên một cấu trúc phát triển thống nhất: kinh tế giúp đất nước “đi nhanh”, văn hóa giúp dân tộc “đi xa”. Nếu chậm trễ trong triển khai, đất nước có thể đánh mất thời cơ chiến lược, đối mặt nguy cơ tụt hậu hoặc lệ thuộc trong môi trường cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt.

Một điểm nhấn quan trọng được PGS.TS Trịnh Văn Tùng phân tích là bước chuyển mạnh mẽ trong phương thức lãnh đạo: từ nhấn mạnh “học tập nghị quyết” sang yêu cầu “hành động nghị quyết”.

Thông điệp “không lãng phí một ngày, không chậm trễ một tuần” không chỉ là yêu cầu về tiến độ mà còn là chuẩn mực về kỷ luật thực thi. Việc tổ chức các hội nghị quán triệt với mật độ cao ngay sau Đại hội nhằm thống nhất nhận thức và hành động trong toàn hệ thống chính trị, khắc phục triệt để tình trạng “nghị quyết thì hay, triển khai thì chậm”.

Theo ông, quản trị quốc gia hiện đại đòi hỏi mọi chương trình hành động phải có mục tiêu cụ thể, có thước đo định lượng, có thời hạn hoàn thành, có cơ chế kiểm tra, giám sát và có chế tài rõ ràng. Đây là tư duy quản trị dựa trên kết quả thực chất, thay vì hình thức hoặc báo cáo suông.

Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu quán triệt Nghị quyết 79 và Nghị quyết 80

Lời cảnh báo đối với trì trệ, né tránh trách nhiệm

Thông điệp hành động quyết liệt cũng là lời cảnh báo đối với những biểu hiện trì trệ, né tránh, đùn đẩy trách nhiệm hoặc làm việc theo tư duy nhiệm kỳ.

Tinh thần “không chậm trễ một tuần” buộc các cấp ủy, tổ chức đảng và người đứng đầu phải vào cuộc ngay từ đầu năm, không có khoảng trống cho tâm lý chần chừ. Việc ban hành nghị quyết ngay sau Tết – thời điểm thường dễ xuất hiện tâm lý “tháng Giêng là tháng ăn chơi” – cho thấy quyết tâm chính trị ở mức cao nhất và sự gương mẫu từ cơ quan lãnh đạo cao nhất.

Đây cũng là sự chuyển dịch từ lãnh đạo bằng quan điểm chung sang lãnh đạo bằng mục tiêu cụ thể. Các “điểm tựa” của kinh tế nhà nước và các nhiệm vụ trọng tâm về văn hóa đều được định hình rõ, có trọng tâm, trọng điểm, tránh dàn trải.

PGS.TS Trịnh Văn Tùng nhấn mạnh, sự hiện diện trực tiếp và chỉ đạo sát sao của Tổng Bí thư Tô Lâm tại các hội nghị quán triệt nghị quyết mang ý nghĩa chiến lược.

Trước hết, đây là sự khẳng định tầm quan trọng đặc biệt của các nghị quyết. Khi người đứng đầu Đảng trực tiếp chủ trì, thông điệp được truyền tải rõ ràng, hạn chế tối đa tình trạng hiểu sai, hiểu lệch hoặc “tam sao thất bản” trong quá trình triển khai từ trung ương đến địa phương.

Thứ hai, đó là biểu tượng cao nhất của tinh thần nêu gương. Phong cách lãnh đạo “nói đi đôi với làm” được thể hiện bằng hành động cụ thể: không lãng phí thời gian, không chậm trễ triển khai. Khi người đứng đầu đã hành động quyết liệt, các cấp dưới không thể né tránh trách nhiệm.

Thứ ba, sự chỉ đạo trực tiếp giúp tháo gỡ kịp thời các điểm nghẽn về tư duy và phương pháp. Những rủi ro hệ thống, nguy cơ xói mòn hệ giá trị văn hóa hay hạn chế trong quản trị doanh nghiệp nhà nước được nhìn nhận thẳng thắn, từ đó có giải pháp khắc phục sớm.

Cuối cùng, đó là cam kết chính trị mạnh mẽ với nhân dân: mọi nghị quyết đều hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng cuộc sống, bảo đảm an ninh năng lượng, hạ tầng thiết yếu, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, an toàn trên không gian mạng.

Theo PGS.TS Trịnh Văn Tùng, để việc quán triệt nghị quyết không dừng lại ở học tập lý thuyết mà thực sự tạo chuyển biến thực tế, cần hội tụ nhiều yếu tố then chốt.

Trước nhất, thống nhất cao độ về nhận thức và quyết tâm hành động. Việc học tập nghị quyết phải đi vào nội dung cốt lõi, nhận diện rõ những điểm mới và yêu cầu cấp thiết từ thực tiễn, tránh học tập hình thức.

Thứ hai, cụ thể hóa bằng công cụ quản trị hiện đại. Nghị quyết phải được chuyển hóa thành chương trình hành động với chỉ tiêu định lượng, thời hạn rõ ràng và cơ chế giám sát nghiêm túc. Thiếu thước đo và chế tài, nghị quyết sẽ khó tạo hiệu quả thực chất.

Thứ ba, đề cao trách nhiệm cá nhân và vai trò người đứng đầu. Kỷ luật thực thi và tinh thần nêu gương là yếu tố quyết định để chuyển hóa ý chí chính trị thành hành động cụ thể.

Thứ tư, bảo đảm tốc độ đi đôi với chất lượng. Làm nhanh nhưng không làm ẩu, không để lợi ích nhóm, “sân sau” hoặc trục lợi chính sách làm méo mó mục tiêu ban đầu.

Thứ năm, lấy sự thụ hưởng của nhân dân làm thước đo cuối cùng. Một nghị quyết dù được triển khai khẩn trương đến đâu nhưng người dân không cảm nhận được lợi ích thì vẫn chưa đạt yêu cầu.

Phong cách lãnh đạo “định hướng rõ ràng, quyết tâm quyết liệt”

Từ góc độ quản trị quốc gia hiện đại, việc chuyển hóa tinh thần nghị quyết thành chính sách cụ thể cần một lộ trình rõ ràng. PGS. TS Trịnh Văn Tùng cho rằng, trước hết, các quan điểm chiến lược phải được cụ thể hóa thành dự án, đề án với mục tiêu và chỉ số đo lường cụ thể. Ví dụ, nếu củng cố “điểm tựa” về an ninh năng lượng, người dân phải thấy giá điện ổn định; nếu phát triển hạ tầng số, thủ tục hành chính trực tuyến phải thuận tiện, minh bạch hơn; nếu xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, không gian mạng phải an toàn hơn trước tin giả và thông tin độc hại.

PGS TS Trịnh Văn Tùng cho rằng, thông điệp “không lãng phí một ngày, không chậm trễ một tuần” không chỉ là sự hối thúc về thời gian, mà là sự khẳng định quyết tâm chính trị cao nhất để đưa đất nước vươn mình

Tiếp đó, cần xác định rõ trách nhiệm từng cá nhân, từng cấp, từng ngành; tăng cường kiểm tra, giám sát và lắng nghe phản hồi từ thực tiễn. Cơ chế kiểm soát quyền lực, phòng chống tham nhũng, lãng phí phải được thực thi nghiêm túc để nguồn lực quốc gia thực sự phục vụ lợi ích công.

Song song với đó là ứng dụng mạnh mẽ công nghệ và chuyển đổi số trong quản trị, theo dõi tiến độ thực hiện nghị quyết theo thời gian thực, nâng cao tính minh bạch và khả năng giải trình.

Đánh giá về phong cách lãnh đạo trong giai đoạn hiện nay, PGS.TS Trịnh Văn Tùng cho rằng, đây không chỉ là phương thức điều hành mà đã trở thành triết lý hành động. Phong cách này mang ba giá trị cốt lõi: định hướng chiến lược rõ ràng; thực thi quyết liệt; và nêu gương trách nhiệm. Khi định hướng đã rõ, mục tiêu đã cụ thể, cơ chế kiểm soát đã chặt chẽ và trách nhiệm đã được phân công minh bạch, toàn hệ thống có thể vận hành với tốc độ cao nhưng vẫn bảo đảm chất lượng.

Sự kết hợp giữa nội lực vật chất (kinh tế) và nội lực tinh thần (văn hóa), giữa quyết tâm chính trị cao và công cụ quản trị hiện đại, giữa lãnh đạo sâu sát và sự giám sát của nhân dân sẽ tạo nền tảng để các nghị quyết nhanh chóng đi vào cuộc sống.

Thông điệp “không lãng phí một ngày, không chậm trễ một tuần” không chỉ là yêu cầu về tiến độ công việc, mà là sự khẳng định quyết tâm chính trị cao nhất nhằm đưa đất nước vươn mình mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Triển khai nhanh nhưng phải chất lượng; hành động quyết liệt nhưng phải đúng hướng; đổi mới phương thức lãnh đạo nhưng vẫn giữ vững kỷ cương – đó là những yêu cầu xuyên suốt trong thực thi Nghị quyết 79, Nghị quyết 80 sau Đại hội XIV.

“Khi ý chí của Đảng được chuyển hóa thành hành động cụ thể, khi người dân thực sự “thấy được, thụ hưởng được” thành quả phát triển, niềm tin xã hội sẽ được củng cố. Đó chính là nền tảng để Việt Nam phát triển nhanh, bền vững, độc lập, tự chủ và tự cường trong kỷ nguyên mới”, PGS.TS Trịnh Văn Tùng nhấn mạnh.

Cao Thắng/VOV.VN