Hành trình 13 năm truy lùng kẻ thủ ác mang tên 'Công Lý'

Bí ẩn vụ án mạng trong đêm

Ngày 20-8-2009, chị L.T.Tr. (SN 1977, trú tại thôn Nhơn Phú, xã Ia Glai, huyện Chư Sê (cũ); công nhân cạo mủ cao su tại lô 8/85, tổ 13, Nông trường Ia Glai, Công ty TNHH MTV Cao su Chư Sê) đi cạo mủ sớm.

Khoảng 4 giờ, chị Tr. kinh hoàng phát hiện thi thể một người phụ nữ tại lô cao su. Sau khi định thần, chị Tr. trình báo cơ quan Công an.

Thi thể với nhiều vết thương nghiêm trọng nằm tại gốc cây cao su hàng thứ hai, cách đường nhựa dẫn vào xã Ia Glai (nay thuộc xã Chư Sê) 10,5 m về phía Bắc.

Mở rộng hiện trường khoảng 4 km về phía Đông Nam, tại lô cao su 28, tổ 4, Nông trường Ia Glai, cơ quan Công an phát hiện bên lề cỏ phía Đông quốc lộ 14 có 2 túi du lịch đựng đồ. Cách đó 24 m về phía Đông Bắc, có một túi xách tay, dây kéo bị bung. Kiểm tra bên trong túi xách phát hiện giấy tờ mang tên N.T.D. (SN 1941, trú tại ấp 1, xã Thạch Phú, huyện Cờ Đỏ, TP. Cần Thơ). Xung quanh túi xách tay có 2 ví da màu đen bị mở dây kéo, 1 máy đo huyết áp. Qua điều tra, cơ quan Công an xác định nạn nhân chính là bà D.

Hiện trường nơi phát hiện thi thể bà D. Ảnh: T.T

Ngày 25-8-2009, cơ quan Giám định pháp y tỉnh Gia Lai kết luận nguyên nhân bà N.T.D. chết do choáng không phục hồi/đa thương tích vùng đầu, mặt làm nứt, lún sọ và gãy đa xương do vật tày tác động.

Ngay trong ngày, lực lượng Công an đã liên lạc với con gái nạn nhân là chị L.T.M.A. Chị A. cho hay: “Ngày 16-8-2009, mẹ từ Cần Thơ lên TP. Hồ Chí Minh thăm gia đình tôi. Đến ngày 17-8-2009, mẹ nói ngày 19-8-2009 sẽ đi chơi cùng bạn ở Nha Trang. Linh tính điều chẳng lành, tôi ngăn không cho mẹ đi. Thế nhưng, đến sáng 19-8-2009, khi thức dậy thì không thấy mẹ đâu, điện thoại cũng không liên lạc được. Ngày hôm sau thì nhận được tin dữ”.

Theo thông tin do chị A. cung cấp, tài sản bà N.T.D. mang theo gồm nhiều nữ trang bằng vàng, gồm 1 cây vàng 24K, 3 chỉ vàng 18K, cùng 1 điện thoại di động. Kết quả khám nghiệm xác định toàn bộ tài sản bà N.T.D. mang theo đã bị mất.

Nơi cơ quan Công an phát hiện 3 chiếc túi xách của nạn nhân. Ảnh: T.T

Cơ quan Công an xác định đây là vụ giết người, cướp tài sản đặc biệt nghiêm trọng. Tuy nhiên, sự việc diễn ra ở nơi hẻo lánh, vào ban đêm, không có nhân chứng, nạn nhân lại từ nơi khác đến nên việc truy tìm thủ phạm chẳng khác nào “mò kim đáy bể”.

Quyết tâm làm sáng tỏ vụ án, Công an tỉnh Gia Lai đã bắt đầu từ những manh mối nhỏ nhất, tìm kiếm những người liên quan để lấy lời khai.

Lần theo từng manh mối

Qua điều tra, cơ quan Công an xác định bà D. được một người lái xe ôm tên T. chở đến khu vực nạn nhân gặp nạn. Người này khai: Khoảng 18 giờ 30 ngày 19-8-2009 có chở người phụ nữ cùng một người đàn ông trung niên từ chợ thị trấn Chư Sê (cũ) đến ngã ba đường vào xã Ia Glai (cũ). Đến nơi, người phụ nữ nhiều lần nói người đàn ông gọi người quen ở thôn Phú Vinh (xã Ia Băng, huyện Chư Prông (cũ) ra đón, nhưng người đàn ông không gọi. Hôm sau, khi nghe tin có vụ án mạng xảy ra, ông T. đến xem thì phát hiện nạn nhân chính là người khách nữ chiều hôm trước.

Xác minh tung tích người đàn ông đi cùng nạn nhân, cơ quan Công an được ông Nguyễn Minh Tiến (trú thôn Phú Vinh, xã Ia Băng) cung cấp thông tin: Ông có quen bà D. và một người đàn ông tên Nguyễn Công Lý (còn gọi là Lý “chột”, SN 1954, quê ở thôn Mạc Động, xã Tân Dân, TP. Chí Linh, Hải Dương (cũ) từ năm 2007. Khi đó, Lý đến sinh sống, làm thuê tại địa bàn Chư Sê.

Khoảng tháng 12-2008, Lý nhờ ông Tiến tìm việc làm. Ông Tiến đã giới thiệu Nguyễn Công Lý vào làm thuê tại nhà bà Đan Thị Hoa (SN 1964, trú tại ấp 1, xã Thạch Phú, huyện Cờ Đỏ, TP. Cần Thơ - là vợ của ông Tiến). Trong thời gian 2 tháng ở tại nhà bà Hoa, Nguyễn Công Lý quen bà N.T.D. Từ những thông tin trên, danh tính nghi phạm dần lộ diện.

Đối tượng Nguyễn Công Lý bị bắt giữ. Ảnh: T.T

Kết quả xác minh, thu thập tài liệu chứng cứ về nhân thân, lai lịch đối tượng Nguyễn Công Lý xác định: Đối tượng có quá khứ bất hảo, vào tù ra tội, có 2 tiền án về tội trộm cắp tài sản năm 1983 với án phạt 20 năm tù và tội cố ý gây thương tích năm 1999 với mức án 2 năm tù.

Ra tù, Nguyễn Công Lý đã vào tạm trú tại làng Ia Peng, xã Ia Sol, thị xã Ayun Pa (cũ). Ngày 4-1-2007, sau khi dùng hung khí đánh gãy chân anh Phạm Văn Điệu (ở cùng làng), Nguyễn Công Lý đã bỏ trốn khỏi địa phương.

Ngày 28-8-2009, cơ quan điều tra ra quyết định truy nã bị can đối với Nguyễn Công Lý về tội cố ý gây thương tích để tiếp tục mở rộng vụ giết người, cướp tài sản tại thôn Ia Glai, nhưng nhiều lần mất dấu đối tượng trong quá trình điều tra, truy xét.

Trung tá Lê Đình Hoàng - Đội trưởng Đội Phòng ngừa, điều tra tội phạm xâm phạm nhân thân (Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Gia Lai) chia sẻ: “Đây là vụ án khiến anh em chúng tôi day dứt suốt nhiều năm. Hồ sơ luôn được lưu giữ, rà soát lại khi có thông tin mới. Nó giống như một món nợ, một dấu hỏi treo lơ lửng đối với các trinh sát hình sự Gia Lai”.

Đối tượng Nguyễn Công Lý dùng tài khoản Facebook “Nguyễn Hải” trong quá trình lẩn trốn. Ảnh: T.T

Năm 2022, Thượng úy Bùi Huy Hoàng - trinh sát hình sự Công an tỉnh Gia Lai được cử đi xác minh tung tích của Lý. Thượng úy Hoàng cho biết: “Xác minh quê của Lý ở Hải Dương thì Công an xã, phường cho biết đối tượng đi xa đã lâu. Lần lại các mối quan hệ, xác định được Lý chơi thân với 1 người ở tỉnh Đăk Nông (cũ) nên chúng tôi liên lạc với người này. Qua điều tra, chúng tôi phát hiện người có tài khoản Facebook tên “Nguyễn Hải” có đặc điểm nhận dạng giống Lý. Đối tượng này đang ở địa bàn Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh (giáp ranh Trung Quốc), không khai báo lưu trú”.

Nhận định nhiều khả năng đối tượng đã dùng tên giả, lẩn trốn ra khu vực các tỉnh biên giới phía Bắc để trốn tránh sự truy bắt của lực lượng Công an, ngày 1-4-2022, Phòng Cảnh sát hình sự đã báo cáo, xác lập chuyên án để tập trung lực lượng, phương tiện, áp dụng đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ tiến hành xác minh, truy bắt.

Không thể trốn thoát

Giữa tháng 4-2022, Tổ công tác của Công an tỉnh Gia Lai gồm 4 đồng chí (Trung tá Lê Đình Hoàng, Thiếu tá Trần Văn Vinh, Trung tá Chu Nhật Quang, Thượng úy Bùi Huy Hoàng) phối hợp với Công an TP. Móng Cái (tỉnh Quảng Ninh) để truy bắt đối tượng.

Khu vực giáp ranh Trung Quốc ở Móng Cái có rất nhiều dãy trọ, tập trung hàng nghìn lao động phổ thông từ các địa phương đến làm thuê. Tìm được Lý giữa biển người đó gần như là việc không tưởng.

Sau 3 ngày ăn dầm nằm dề ở địa bàn, 17 giờ 30 phút ngày 15-4-2022, trong một buổi chiều trời oi bức, phát hiện Nguyễn Công Lý (đã đổi tên thành Nguyễn Thanh Hải) đang có mặt tại một phòng trọ tại địa bàn phường Hải Hòa, tổ công tác đã ập vào bắt giữ.

Với bản tính xảo quyệt, đối tượng chỉ thoáng giật mình, ngay sau đó trở lại bình thường, thừa nhận mình chính là người trong tấm ảnh dán ở lệnh truy nã tội cố ý gây thương tích.

Đối tượng Nguyễn Công Lý thực nghiệm hiện trường. Ảnh: T.T

Theo lời khai của Lý, khi đến khu vực nhà thu gom mủ cao su Ia Glai, bà D. bị ngã. Lý vác nạn nhân lên vai để sơ cứu, nhưng nhiều lần trượt chân khiến bà D. rơi xuống đất, đầu đập vào gốc cây cao su. Thấy nạn nhân đã chết, Lý kéo thi thể vào lô cao su rồi lấy toàn bộ tài sản.

Lời khai của Nguyễn Công Lý nghe có vẻ đầy thuyết phục, đối tượng khăng khăng không nhận tội giết người. Ngày 22-11-2022, Tòa án nhân dân tỉnh Gia Lai tuyên phạt Lý 36 tháng tù về tội cố ý gây thương tích xảy ra ngày 1-4-2007 tại xã Ia Sol, thị xã Ayun Pa (cũ).

Nhưng hồ sơ vụ giết người, cướp tài sản vẫn chưa khép lại, sự giảo hoạt của Lý không qua mắt được các trinh sát kỳ cựu của Phòng Cảnh sát hình sự.

Ngày 4-5-2023, Phòng Cảnh sát hình sự ra quyết định phục hồi điều tra vụ án hình sự, quyết định khởi tố bị can đối với Nguyễn Công Lý về tội giết người, cướp tài sản.

Thiếu tá Trần Văn Vinh - Phó Đội trưởng Đội Phòng ngừa, điều tra tội phạm xâm phạm nhân thân (Phòng Cảnh sát hình sự) cho biết: “Trong suốt 1 năm thu thập thêm chứng cứ sau khi bắt Lý, 2 tổ công tác nữa được cử sang Đăk Nông để xác minh các mối quan hệ của Lý, những người có liên quan đến các tài sản mà Lý cướp của bà D. và 1 tổ công tác được cử sang An Giang để xác minh nơi ở của Lý thời điểm quen bà D. Đồng thời, đưa Nguyễn Công Lý đến hiện trường vụ án để thực nghiệm điều tra theo nội dung lời khai của hắn.

Trên cơ sở kết quả thực nghiệm điều tra, cơ quan điều tra xét thấy nội dung lời khai của Nguyễn Công Lý về hành động, diễn biến sự việc bà N.T.D. tử vong là gian dối, mâu thuẫn hoàn toàn với kết quả khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi. Đây chính là bằng chứng thép buộc tội hung thủ”.

Kết quả khám nghiệm hiện trường thể hiện trước khi bị sát hại, nạn nhân có sự giằng co, xô đẩy với thủ phạm, làm dây đeo đồng hồ của nạn nhân bị đứt, rơi xuống đường.

Hiện trường phát hiện 3 túi xách tay của nạn nhân cách nơi phát hiện tử thi khoảng 4 km. Điều đó cho thấy sau khi gây án, Nguyễn Công Lý chủ động mang 3 túi xách của nạn nhân đi cất giấu rồi lục soát, lấy tài sản.

Đặc biệt, kết quả khám nghiệm tử thi là yếu tố quyết định. Bởi trên người nạn nhân có nhiều thương tích, các tổn thương này được tạo nên do vật tày tác động từ nhiều hướng khác nhau, với lực tác động không đồng nhất.

Căn cứ vào tài liệu chứng cứ liên quan, đủ căn cứ xác định: Lợi dụng quan hệ tình cảm, quen biết, Nguyễn Công Lý đã “điều” bà N.T.D. từ TP. Hồ Chí Minh đến khu vực hẻo lánh ở Gia Lai rồi dùng hung khí sát hại nạn nhân để chiếm đoạt tài sản.

Sau gần 14 năm kiên trì theo đuổi, truy tìm hung thủ và vạch trần tội ác, ngày 29-2-2024, Phòng Cảnh sát Hình sự đã có kết luận điều tra, chuyển Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Gia Lai đề nghị truy tố đối với Nguyễn Công Lý về tội “Giết người, cướp tài sản”.

Hôm Tòa án nhân dân tỉnh Gia Lai xét xử Nguyễn Công Lý, con gái bà D. từ TP. Hồ Chí Minh đến dự. Chị A. chia sẻ: “Nhiều năm rồi, tôi luôn day dứt với câu hỏi “Vì sao mẹ gặp nạn?”. Cảm ơn lực lượng Công an đã làm rõ sự thật, gia đình tôi không yêu cầu bồi thường, chỉ mong pháp luật xử lý nghiêm kẻ gây án”.

Trớ trêu thay, kẻ thủ ác mang tên “Công Lý” lại sống hơn chục năm trời ngoài vòng pháp luật. Cho đến khi ra tòa, người đàn ông 70 tuổi này vẫn ngoan cố chối tội. Dù vậy, với những chứng cứ không thể chối cãi, Tòa đã tuyên phạt mức án chung thân đối với Nguyễn Công Lý về tội “Giết người, cướp tài sản”.

THÚY TRINH