Hết thời sneaker đắt tiền

Nike Air Max 95 xuất hiện tại Anh vào giữa những năm 1990 và đôi sneaker này nhanh chóng gây chú ý với thiết kế khác biệt, theo The Guardian. Được nhà thiết kế giày Sergio Lozano sáng tạo, mẫu giày có những lớp vật liệu uốn lượn xếp dọc thân, điểm nhấn màu vàng neon và phần đệm khí "Air" lộ dưới đế.

Nhưng tại xứ sương mù, điều khiến Air Max 95 được nhớ đến không kém thiết kế chính là mức giá 110 bảng.

Vào thời điểm đó, 110 bảng cho một đôi sneaker được xem là khoản chi đáng kể, đến mức Air Max 95 nhanh chóng có biệt danh “110”. Theo Vice, sở hữu đôi giày này dần trở thành một biểu tượng địa vị đối với nam thanh niên khắp nước Anh. Mẫu giày cũng xuất hiện trong tủ đồ của nhiều người nổi tiếng, từ Jay-Z đến Kylie Minogue.

Hơn 30 năm trôi qua, mức giá 110 bảng giờ đây không còn quá cao nếu so với phân khúc sneaker dành cho những người đam mê giày. Giá sneaker tăng trong nhiều năm qua thể hiện rõ ở các mẫu giày chạy bộ chủ lực của Nike, New Balance và Adidas, với mức giá bán lẻ phổ biến 200-250 bảng.

Tài sản để mua đi bán lại

Với Dom Jacob, nhà sáng lập nền tảng khám phá sneaker Sneak in Peace, bước ngoặt của thị trường bắt đầu từ đại dịch Covid-19 năm 2020.

Trong thời kỳ Covid-19, giá sneaker ở phân khúc thấp tăng mạnh. Nike, Adidas và các thương hiệu khác nhận ra họ đang bỏ lỡ lợi nhuận từ chính sản phẩm của mình, khi những nền tảng bán lại như StockX và GOAT thu về phần tiền đó.

Sự bùng nổ của thị trường bán lại cũng làm thay đổi giá trị của một đôi sneaker. Những mẫu phát hành giới hạn dần được xem như tài sản có thể mua đi bán lại, thay vì chỉ đơn thuần là một đôi giày để sử dụng. Trong khi đó, các thương hiệu phải chứng kiến ngày càng nhiều khoản tiền từ sản phẩm của mình chuyển sang thị trường thứ cấp.

Năm 2020, chẳng hạn, một đôi Nike SB Dunk Low có giá bán lại trung bình hơn 400 bảng, cao gấp nhiều lần giá bán lẻ ban đầu của nhiều phiên bản.

Giai đoạn đó có rất nhiều sự tham lam. Các thương hiệu giảm chất lượng sản phẩm trong khi tăng giá. Giá một đôi sneaker dần không còn tương xứng với giá trị mà người mua thực sự nhận được”, Jacob chia sẻ với The Guardian.

Nike 110 từng là món đồ đắt đỏ được ưa chuộng trong thập niên 1990, trong đó có Kylie Minogue. Ảnh: Shutterstock.

Giờ đây, thị trường bắt đầu xuất hiện những dấu hiệu thay đổi. Người đam mê sneaker đang mua ít đôi hơn, giữ những đôi đã sở hữu lâu hơn và dành nhiều sự quan tâm hơn cho những mẫu giày có giá dưới 250 bảng.

Nike V5 RNR có giá 80 bảng. New Balance 740 được bán với giá 70 bảng, Asics Gel-1130 có giá bán lẻ khoảng 90 bảng, trong khi Adidas cũng có nhiều mẫu dưới 90 bảng.

Các thương hiệu không còn xem những mẫu này là lựa chọn dành riêng cho người mới chơi. Chúng xuất hiện ở vị trí nổi bật trong các chiến dịch quảng bá và trên kệ hàng. Đáng chú ý, giới mê sneaker cũng đang thực sự đón nhận chúng.

Jacob dẫn thành công của Nike Mind 001 làm ví dụ. Mẫu dép có giá 79,99 bảng này liên tục hết hàng trong 7 tháng. Với Jacob, trường hợp này cho thấy những sản phẩm có mức giá dễ tiếp cận vẫn có thể tạo sức hút mạnh, tương tự những mẫu sneaker có giá cao hơn đáng kể.

Người mua bắt đầu cân nhắc giá trị

Mikey Clarke, một nhà phát triển ứng dụng, đã sưu tầm sneaker hơn một thập kỷ và vẫn nhớ thời kỳ Nike “110”.

“Thời điểm đó, 110 bảng đã là một mức giá cao, nhưng vẫn trong khả năng mua được nếu bạn dành dụm. Bây giờ, tôi phải cân nhắc kỹ hơn trước mỗi lần mua vì giá đã tăng quá nhiều. Nếu bỏ ra số tiền như vậy, tôi muốn đôi giày đáp ứng được nhiều nhu cầu, thay vì chỉ là một món đồ đẹp để bổ sung vào bộ sưu tập”, anh nói với The Guardian.

Việc những đôi sneaker có giá tương đối dễ tiếp cận được giới thời trang ưa chuộng không phải điều mới.

Năm 2010, nhà thiết kế Phoebe Philo góp phần đưa Adidas Stan Smith, khi đó là mẫu giày tennis đơn giản có giá khoảng 70 bảng, trở thành một trong những đôi sneaker được giới thời trang săn đón. Bà mang đôi giày này ra chào khán giả sau show diễn. Không lâu sau, Stan Smith xuất hiện ở khắp nơi.

Phoebe Philo diện Adidas Stan Smith, mẫu giày từng gây sốt trong giới thời trang. Ảnh: Michel Dufour/WireImage.

Gần đây hơn, Adidas Samba có giá 95 bảng cũng trải qua hành trình tương tự. Theo Vouge, từ một mẫu giày bóng đá trong nhà bình dân, Samba trở thành một trong những đôi sneaker được yêu thích nhất trong thời trang trước khi cựu Thủ tướng Anh Rishi Suna khiến sức hút của mẫu giày này suy giảm.

Tuy nhiên, điều khác biệt hiện nay nằm ở lý do người tiêu dùng tìm đến những đôi giày có giá thấp hơn.

Năm 2026, giá trị sử dụng đang trở thành một phần sức hút của sneaker. Khi ngân sách hộ gia đình bị thu hẹp và thị trường bán lại không còn sôi động như trước, người mua bắt đầu đặt ra câu hỏi mà các thương hiệu sneaker gần như không phải đối mặt trong nhiều năm: đôi giày này có thực sự xứng đáng với số tiền bỏ ra?

Đáng chú ý, sự thay đổi này không đến từ những người vốn chỉ mua sneaker giá rẻ. Đó là những người đam mê từng sẵn sàng chi 250 bảng cho một đôi giày.

Với nhóm người mua này, việc bắt đầu quan tâm và hào hứng với một đôi Nike giá 80 bảng cho thấy cách họ nhìn nhận giá trị của sneaker đã thay đổi đáng kể.

Jacob cho rằng sneaker đang trở về với công dụng vốn có của một đôi giày thể thao. Khả năng sử dụng trong nhiều hoàn cảnh trở thành một tiêu chí quan trọng. Một đôi giày có thể đáp ứng một buổi chạy nhẹ vào buổi sáng, sau đó tiếp tục được sử dụng cho những hoạt động khác trong ngày được xem là lựa chọn đáng tiền hơn.

Bên cạnh việc chọn những mẫu giày có giá thấp hơn, người tiêu dùng còn tìm cách kéo dài thời gian sử dụng những đôi đã có.

Vinnie Tao, nhà sáng lập cửa hàng chăm sóc giày Sneaker Pharm tại Manchester, nhận thấy ngày càng nhiều khách hàng mang giày cũ đi sửa thay vì mua đôi mới. Điều này xuất phát từ cả yếu tố kinh tế và vấn đề bền vững.

Những đôi sneaker có giá 200 bảng sẽ chưa biến mất. Tuy nhiên, sau nhiều năm thuyết phục người đam mê giày chi nhiều tiền hơn, các thương hiệu đồ thể thao đang dần trở lại với một điều vốn không mới, một đôi giày có giá phải chăng vẫn có thể được người mua yêu thích.