Hiện trạng khu Mả Lạng tại trung tâm TP.HCM trước cuộc đại chỉnh trang

Những con hẻm chỉ đủ một người đi, các căn nhà chật hẹp tồn tại hàng chục năm cùng hệ thống hạ tầng xuống cấp tại khu Mả Lạng và Chợ Gà - Gạo (phường Bến Thành và Cầu Ông Lãnh) sẽ sớm bước vào giai đoạn thay đổi khi TP.HCM triển khai dự án chỉnh trang đô thị quy mô lớn. Tổng mức đầu tư của dự án gần 16.370 tỷ đồng. Theo kế hoạch, dự án dự kiến khởi công trong quý III/2026 và đưa vào khai thác từ năm 2029.

Khu Mả Lạng, còn gọi là tứ giác Nguyễn Cư Trinh, nằm giữa bốn tuyến đường Nguyễn Trãi - Cống Quỳnh - Trần Đình Xu - Nguyễn Cư Trinh. Trước năm 1975, nơi đây từng là nghĩa địa, sau khi di dời dần hình thành khu dân cư đông đúc giữa trung tâm TP.HCM.

Ghi nhận của PV Báo Điện tử VTC News, dù giữa ban ngày nhưng nhiều hẻm nhỏ trong khu vực vẫn thiếu ánh sáng do nhà cửa xây dựng san sát.

Hệ thống hẻm chằng chịt, nhỏ hẹp khiến việc đi lại khó khăn, đồng thời gây nhiều trở ngại cho công tác phòng cháy chữa cháy và cứu hộ khi xảy ra sự cố.

Đi sâu vào các con hẻm, không khó để bắt gặp những căn nhà có diện tích chỉ từ 5 đến dưới 10 m² nhưng là nơi sinh sống của nhiều thành viên trong cùng một gia đình. Không gian sống chật chội đã trở thành thực trạng phổ biến tại khu dân cư lâu đời này.

Tại góc đường Nguyễn Cư Trinh - Cống Quỳnh, dự án cao ốc phức hợp Alpha Hill trên khu đất hơn 8.000 m² được khởi công từ năm 2010. Đến đầu năm 2017, dự án được chuyển giao cho Alpha King với kế hoạch phát triển khoảng 1.000 căn hộ cao cấp, dự kiến bàn giao vào quý II/2021. Tuy nhiên đến nay, khu đất mới hoàn thành phần móng và đang được sử dụng làm bãi giữ ô tô.

Theo UBND TP.HCM, Mả Lạng là khu dân cư có mật độ dân số cao, phần lớn nhà ở được xây dựng từ nhiều năm trước, diện tích nhỏ, xuống cấp và hạ tầng kỹ thuật thiếu đồng bộ. Kết quả rà soát sơ bộ cho thấy dự án dự kiến ảnh hưởng khoảng 1.070 trường hợp nhà, đất với 1.459 hộ dân và 4.693 nhân khẩu.

Sinh sống tại Mả Lạng từ nhỏ, anh Nguyễn Trí Hiếu (SN 1986) cho biết căn nhà chưa đầy 20 m² là nơi ở của bảy người thuộc ba thế hệ trong gia đình. "Nhà nhỏ, ba thế hệ cùng sống nên sinh hoạt rất khó khăn. Chúng tôi mong khu Mả Lạng sớm được chỉnh trang, có nơi ở rộng rãi, khang trang hơn nhưng vẫn được ở lại nơi quen thuộc này", anh Hiếu chia sẻ.

Trong khi đó, bà Tư (70 tuổi) cho biết đã gắn bó với khu Mả Lạng hơn 50 năm và chứng kiến nhiều đổi thay của TP.HCM, nhưng khu vực này vẫn gần như không thay đổi. "Tôi rất mong lần này dự án được thực hiện để khu vực thay da đổi thịt, theo kịp sự phát triển chung của thành phố", bà nói.

Theo quy hoạch, dự án chỉnh trang khu Mả Lạng có diện tích khoảng 3,77 ha. Thành phố sẽ đầu tư đồng bộ hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, xây dựng trường học liên cấp và khu nhà ở phục vụ tái định cư. Quy mô nhà ở gồm một khối chung cư nhà ở xã hội cao khoảng 38 tầng với khoảng 1.400 căn hộ cùng 93 căn nhà thấp tầng.

Theo định hướng của TP.HCM, dự án nhằm nâng cao chất lượng sống cho người dân hiện hữu. Các căn hộ được xây dựng chủ yếu phục vụ tái định cư và nhà ở xã hội, không hướng đến mục tiêu kinh doanh thương mại. Sau khi hoàn thành, dự án được kỳ vọng sẽ bổ sung các công trình hạ tầng còn thiếu, cải thiện cảnh quan đô thị, hình thành không gian sống văn minh, hiện đại và khai thác hiệu quả quỹ đất khu vực trung tâm.

Không xa khu Mả Lạng, khu Chợ Gà - Gạo (phường Bến Thành) cũng nằm trong kế hoạch chỉnh trang của thành phố. Khu vực này có diện tích khoảng 4.350 m², được giới hạn bởi các tuyến đường Nguyễn Thái Học, Võ Văn Kiệt, Yersin và hẻm 3 Yersin.

Theo phương án đề xuất, nơi đây sẽ xây dựng một khối chung cư nhà ở xã hội cao khoảng 35 tầng với khoảng 760 căn hộ phục vụ tái định cư, đồng thời đầu tư đồng bộ hạ tầng kỹ thuật và các công trình xã hội.

Theo phương án được đề xuất, tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án chỉnh trang này gần 16.370 tỷ đồng. Trong đó, chi phí bồi thường, giải phóng mặt bằng và hỗ trợ tái định cư khoảng 10.928 tỷ đồng, chiếm gần 67% tổng vốn đầu tư. Dự án dự kiến được triển khai theo hình thức hợp đồng BT, thanh toán bằng quỹ đất kết hợp nguồn vốn ngân sách TP.HCM. CTCP Đầu tư và Kinh doanh Nhà Khang Điền là nhà đầu tư đề xuất thực hiện dự án.