Hiệu ứng sau những phiên livestream ở các xã miền núi

Một phiên livestream giới thiệu sản phẩm của UBND xã Tam Chung.

Từ quảng bá đến kết nối khách hàng

Tối 28/10, xã Ngọc Liên tổ chức phiên livestream giới thiệu, quảng bá và kết nối tiêu thụ nông sản địa phương với chủ đề “Xử lý điểm nghẽn phát triển kinh tế số để nông sản OCOP vươn xa”. 8 sản phẩm được đưa lên sóng gồm: Bánh canh dong Toản Phương, bột sắn dây Hương Quê, tinh bột nghệ Toản Phương, bưởi da xanh, củ đậu, mật ong tự nhiên, ổi Đài Loan và dứa gai. Điểm đáng chú ý của phiên livestream là sự tham gia trực tiếp của lãnh đạo UBND xã cùng các hộ sản xuất, kinh doanh và HTX. Từng sản phẩm được giới thiệu cụ thể về nguồn gốc, đặc điểm, chất lượng và giá trị sử dụng. Thay vì chờ khách hàng tìm đến các điểm bán truyền thống, người sản xuất trực tiếp giới thiệu sản phẩm, giải đáp thắc mắc, tiếp nhận nhu cầu và kết nối mua hàng ngay trên nền tảng số.

Đáng chú ý, sau khi chương trình kết thúc, một số chủ thể sản xuất tiếp tục nhận được điện thoại từ khách hàng liên hệ tìm hiểu về giá cả, chất lượng sản phẩm. Dù mới chỉ phát sinh những đơn hàng nhỏ lẻ, chưa tạo thành đầu ra ổn định, nhưng đây là tín hiệu cho thấy nông sản địa phương đã bắt đầu tiếp cận những khách hàng ngoài thị trường quen thuộc. Hiệu ứng của phiên livestream không chỉ dừng lại ở thời điểm phát sóng mà còn tiếp tục tạo ra những kết nối mua bán sau đó.

Không chỉ ở Ngọc Liên, tại xã biên giới Trung Lý, livestream cũng đang được lựa chọn như một cách làm mới để đưa nông sản địa phương đến gần người tiêu dùng. Địa phương lựa chọn “Cổng trời” Mường Lát - điểm dừng chân quen thuộc của nhiều du khách trên hành trình lên vùng biên, làm không gian tổ chức livestream. Cách lựa chọn địa điểm này giúp hoạt động quảng bá tiếp cận đồng thời người xem trên nền tảng trực tuyến và du khách có mặt trực tiếp tại đây. Mở đầu chương trình là phóng sự ghi lại hành trình vượt núi, lội suối đến gia đình anh Giàng A Vành, ở bản Khằm, để giới thiệu sản phẩm OCOP gà đen bản địa. Ngay tại không gian chăn nuôi của gia đình, cán bộ xã trò chuyện với người sản xuất về nguồn gốc giống gà, quy trình chăm sóc và hướng phát triển sản phẩm. Cùng với gà đen, các sản vật như nếp Cay Nọi, ớt rừng, măng khô cũng được giới thiệu đến người xem. Điểm khác biệt của cách làm này là sản phẩm không chỉ được giới thiệu qua hình ảnh, giá bán mà còn gắn với câu chuyện về vùng đất, tập quán sản xuất và chính những người làm ra sản phẩm. Qua đó, người tiêu dùng có thêm thông tin để nhận diện, tìm hiểu và lựa chọn sản phẩm.

Thay đổi tư duy, mở rộng đầu ra

Đằng sau những phiên livestream là sự chuyển biến trong tư duy sản xuất và tiêu thụ nông sản của người dân. Trước đây, nhiều sản phẩm ở khu vực miền núi, vùng biên chủ yếu phục vụ nhu cầu gia đình hoặc tiêu thụ trong phạm vi địa phương. Giao thông cách trở, thị trường nhỏ hẹp và hạn chế về kỹ năng kinh doanh khiến không ít sản vật có chất lượng nhưng chưa tìm được đầu ra tương xứng. Nay, cùng với việc nâng cao chất lượng, xây dựng thương hiệu, người sản xuất bắt đầu quan tâm hơn đến cách giới thiệu sản phẩm, tiếp cận khách hàng và tìm kiếm thị trường.

Câu chuyện của anh Giàng A Vành là một trong những chuyển biến như vậy. Từ giống gà đen được đồng bào Mông nuôi thả trên nương rẫy, chủ yếu phục vụ nhu cầu gia đình, anh nhận thấy đây là sản phẩm có chất lượng thịt tốt, được người tiêu dùng ưa chuộng nên đã mạnh dạn phát triển thành hàng hóa. Năm 2021, anh bắt đầu xây dựng mô hình nuôi gà đen thương phẩm. Từ quy mô 200 - 300 con mỗi lứa, gia đình kết hợp nuôi gà thịt với nhân giống để cung cấp cho các hộ có nhu cầu. Năm 2024, sản phẩm “Gà đen bản Khằm” được công nhận OCOP 3 sao cấp tỉnh. Từ chỗ sản xuất nhỏ lẻ theo tập quán truyền thống, sản phẩm từng bước được định hình thương hiệu, gắn với địa danh và văn hóa của đồng bào Mông.

Việc tham gia livestream mở thêm cơ hội để anh Vành giới thiệu sản phẩm đến khách hàng ở những địa bàn xa hơn, thay vì chỉ trông chờ vào thị trường quen thuộc. Đây cũng là động lực để gia đình quan tâm hơn đến việc duy trì chất lượng, quy mô sản xuất, đáp ứng nhu cầu khi thị trường được mở rộng. Ông Trần Văn Thắng, Chủ tịch UBND xã Trung Lý cho biết: Livestream tiếp thị, bán hàng khá phổ biến ở miền xuôi, đô thị, tuy nhiên với bà con vùng đồng bào dân tộc thiểu số ở vùng biên giới Trung Lý, đây là hình thức còn khá mới mẻ. Nếu trước đây người dân chủ yếu làm ra sản phẩm rồi tìm nơi tiêu thụ thì nay đã có thêm cơ hội trực tiếp đưa sản phẩm đến khách hàng, tiếp nhận phản hồi và tìm kiếm đầu ra ngay trên môi trường số.

Tuy nhiên, từ những đơn hàng ban đầu đến việc hình thành một kênh tiêu thụ ổn định cho các sản phẩm vẫn còn khoảng cách. Để duy trì khách hàng và mở rộng doanh số, các địa phương cần tiếp tục hỗ trợ người dân nâng cao kỹ năng bán hàng trực tuyến, hoàn thiện bao bì, nhãn mác, truy xuất nguồn gốc, bảo đảm chất lượng và nguồn cung. Cùng với đó là phương thức đóng gói, vận chuyển phù hợp, khả năng tiếp nhận và xử lý đơn hàng sau mỗi phiên livestream.