Hỗ trợ hộ kinh doanh kê khai thuế đúng, tạo nền tảng phát triển bền vững

Toàn cảnh hội thảo 'Giải pháp giúp hộ kinh doanh kê khai thuế đúng, an tâm tuân thủ, phát triển bền vững'.

Trong bối cảnh nhiều chính sách thuế mới bắt đầu được triển khai từ năm 2026, hàng triệu hộ kinh doanh đang bước vào giai đoạn chuyển đổi quan trọng từ hình thức nộp thuế khoán sang kê khai theo doanh thu thực tế.

Việc hiểu đúng quy định, chuẩn bị dữ liệu và tiếp cận các giải pháp hỗ trợ đang trở thành yếu tố then chốt giúp cộng đồng hộ kinh doanh tuân thủ pháp luật, đồng thời nâng cao năng lực quản trị và phát triển bền vững trong môi trường kinh doanh ngày càng số hóa.

Hội thảo “Giải pháp giúp hộ kinh doanh kê khai thuế đúng, an tâm tuân thủ, phát triển bền vững” được tổ chức kết hợp 2 hình thức trực tiếp và trực tuyến với sự tham gia của đại diện cơ quan quản lý, các tổ chức hiệp hội, doanh nghiệp công nghệ và đông đảo hộ kinh doanh trên cả nước.

Ông Nguyễn Hồng Sâm - Tổng Giám đốc Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, phát biểu khai mạc tại Hội thảo.

Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Nguyễn Hồng Sâm, Tổng Giám đốc Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, nhấn mạnh: “Hội thảo là diễn đàn để cơ quan quản lý, chuyên gia và cộng đồng doanh nghiệp cùng trao đổi, giải đáp những vấn đề hộ kinh doanh đang quan tâm, từ đó giúp người nộp thuế hiểu đúng quy định, yên tâm tuân thủ và phát triển bền vững”.

Bước chuyển quan trọng trong quản lý thuế đối với hộ kinh doanh

Tại hội thảo, ông Mai Xuân Thành, Cục trưởng Cục Thuế (Bộ Tài chính) cho biết, thời gian qua ngành thuế đã triển khai nhiều giải pháp nhằm hiện đại hóa công tác quản lý, hướng tới xây dựng hệ thống thuế minh bạch, công bằng và phù hợp với xu hướng phát triển của nền kinh tế số.

Ông Mai Xuân Thành - Cục trưởng Cục Thuế (Bộ Tài chính) phát biểu tại Hội nghị.

Theo quy định tại Nghị quyết 198/2025/QH15, từ ngày 1/1/2026, hình thức thuế khoán sẽ được bãi bỏ, thay thế bằng phương thức kê khai và nộp thuế dựa trên doanh thu thực tế. Đây được coi là bước tiến trong quá trình hiện đại hóa công tác quản lý thuế, hướng tới môi trường kinh doanh minh bạch và công bằng hơn.

Cùng với đó, Nghị định 68/2026/NĐ-CP quy định về chính sách và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh đã được ban hành, bổ sung nhiều quy định mới nhằm phù hợp với thực tiễn kinh doanh đa kênh và thương mại điện tử đang phát triển mạnh mẽ.

Tuy nhiên, nhiều hộ kinh doanh vẫn còn băn khoăn về cách thức ghi nhận doanh thu, lưu trữ dữ liệu bán hàng, quản lý hóa đơn điện tử cũng như các bước thực hiện kê khai thuế lần đầu; nhiều ý kiến lo ngại việc kê khai doanh thu từ năm 2026 có thể trở thành căn cứ để cơ quan thuế truy thu nghĩa vụ thuế của các năm trước.

Lãnh đạo Cục Thuế khẳng định doanh thu kê khai theo phương thức mới không được sử dụng để truy thu thuế đối với giai đoạn trước áp dụng thuế khoán, qua đó tạo sự ổn định chính sách và tâm lý yên tâm cho hộ kinh doanh khi chuyển đổi.

“Việc chuyển đổi không nhằm tăng gánh nặng nghĩa vụ thuế mà hướng tới môi trường kinh doanh minh bạch, bình đẳng và phù hợp xu hướng kinh tế số”, ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế (Bộ Tài chính) nhấn mạnh thêm tại Hội thảo.

Đồng hành cùng hộ kinh doanh trong môi trường kinh doanh số

Một nội dung được quan tâm tại hội thảo là sự thay đổi nhanh của mô hình kinh doanh. Từ các cửa hàng truyền thống tại chợ, tuyến phố thương mại đến gian hàng trên sàn thương mại điện tử và mạng xã hội, hoạt động kinh doanh của hộ gia đình ngày càng đa dạng.

Mô hình bán hàng đa kênh mở ra nhiều cơ hội tăng trưởng nhưng cũng đặt ra yêu cầu mới về quản lý doanh thu, đối soát đơn hàng và lưu trữ dữ liệu phục vụ kê khai thuế.

Theo các chuyên gia, để thực hiện tốt nghĩa vụ thuế trong bối cảnh mới, hộ kinh doanh cần xây dựng thói quen quản trị tài chính minh bạch, lưu trữ đầy đủ chứng từ, hóa đơn và dữ liệu giao dịch.

Việc ứng dụng các nền tảng công nghệ quản lý bán hàng, quản trị dữ liệu và kết nối với hệ thống kê khai thuế điện tử sẽ giúp giảm đáng kể công việc thủ công, đồng thời hạn chế sai sót trong quá trình kê khai.

Đại diện Hội Tư vấn Thuế Việt Nam cho biết việc chuyển từ thuế khoán sang kê khai không đồng nghĩa với tăng nghĩa vụ thuế. Trong nhiều trường hợp, mức thuế vẫn tính theo tỷ lệ trên doanh thu như trước, do đó tổng số thuế phải nộp không thay đổi nếu doanh thu thực tế tương đương.

Đối với các hộ kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử, một số sàn giao dịch hiện đã thực hiện khấu trừ và nộp thuế thay cho người bán theo quy định. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, hộ kinh doanh vẫn cần thực hiện các thủ tục như lập bảng kê hàng tồn kho hoặc cung cấp thông tin bổ sung phục vụ quyết toán thuế cuối năm.

Theo các chuyên gia, việc chuẩn hóa và lưu trữ dữ liệu kinh doanh là bước chuẩn bị cần thiết để bảo đảm việc tính thuế chính xác và minh bạch.

Ông Trần Trọng Tuyến, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Công nghệ Sapo cho biết, doanh nghiệp công nghệ đồng hành cùng cơ quan quản lý trong triển khai chính sách thuế.

Tại hội thảo, ông Trần Trọng Tuyến, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Công nghệ Sapo cho rằng công nghệ sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ hộ kinh doanh thích ứng với các yêu cầu mới. Các nền tảng quản lý bán hàng giúp tự động ghi nhận doanh thu, quản lý đơn hàng, theo dõi tồn kho và lưu trữ dữ liệu giao dịch một cách hệ thống, từ đó giúp việc kê khai thuế thuận lợi hơn và hỗ trợ hộ kinh doanh đánh giá hiệu quả hoạt động.

Các đại biểu nhận định việc chuyển đổi phương thức quản lý thuế không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước mà còn tạo động lực để khu vực hộ kinh doanh nâng cao năng lực quản trị, từng bước chuyên nghiệp hóa hoạt động kinh doanh.

Khi dữ liệu doanh thu và giao dịch được ghi nhận minh bạch, hộ kinh doanh có thể dễ dàng theo dõi hiệu quả hoạt động, xây dựng kế hoạch kinh doanh, tiếp cận nguồn vốn tín dụng chính thức và từng bước chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp khi đủ điều kiện.

Các chuyên gia cho rằng, thời gian tới, cần tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn và đối thoại chính sách để hộ kinh doanh hiểu rõ lợi ích của việc kê khai thuế minh bạch. Đồng thời, việc phát triển các nền tảng công nghệ hỗ trợ quản lý bán hàng, hóa đơn điện tử và kê khai thuế sẽ giúp giảm chi phí tuân thủ và tạo thuận lợi cho người nộp thuế.

Thông qua sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, tổ chức chuyên môn và doanh nghiệp công nghệ, cộng đồng hộ kinh doanh được kỳ vọng sẽ từng bước thích ứng với phương thức quản lý mới, tuân thủ pháp luật thuế và phát triển bền vững trong nền kinh tế số.

THANH LÊ