Hoàn thiện Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi): Đẩy mạnh phân cấp, chuyển đổi số, cắt giảm thủ tục hành chính

Đây được kỳ vọng sẽ là bước đột phá nhằm nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, bảo vệ sức khỏe người dân và tạo thuận lợi hơn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh thực phẩm.

Quản lý theo nguy cơ, giảm thủ tục cho người dân và doanh nghiệp

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên phát biểu chỉ đạo tại cuộc họp. Ảnh: Trần Minh

Ngày 23/7, tại Bộ Y tế, Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên chủ trì cuộc họp Tổ soạn thảo tiếp tục hoàn thiện và đẩy nhanh tiến độ xây dựng Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi).

Thông tin tại cuộc họp cho biết, trên cơ sở đề xuất của Bộ Y tế tại Tờ trình số 1185/TTr-BYT ngày 30/06/2026 và Tờ trình số 1246/TTr-BYT ngày 06/07/2026 trình Chính phủ hồ sơ chính sách của Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), ngày 09/7/2026, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 184/NQ-CP thống nhất mục tiêu, nội dung và giải pháp ưu tiên thực hiện của 04 chính sách Luật ATTP (sửa đổi), cụ thể:

Chính sách 1: Quản lý an toàn thực phẩm dựa trên kiểm soát nguy cơ theo chuỗi cung ứng
Chính sách 2: Cải cách phương thức quản lý và cơ chế kiểm tra thực phẩm trên thị trường
Chính sách 3: Số hóa và xây dựng hệ thống thông tin dữ liệu an toàn thực phẩm quốc gia liên thông
Chính sách 4: Nâng cao hiệu quả quản lý thức ăn đường phố và loại hình cung cấp suất ăn tập thể.

Song song với việc xây dựng hồ sơ chính sách, Tổ soạn thảo đang xây dựng dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi). Cho đến nay Tổ soạn thảo đã tổ chức 22 cuộc họp đã thống nhất đề cương Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi); đồng thời đã thông qua khung đề cương Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) tại cuộc họp ngày 09/07/2026 và đang thảo luận các nội dung cụ thể trong dự thảo Luật để hoàn thiện hồ sơ Luật trình Quốc hội theo quy định.

Cục trưởng Cục ATTP - Bộ Y tế, TS.Dược sĩ Chu Quốc Thịnh báo cáo, làm rõ một số nội dung liên quan đến dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi). Ảnh: Trần Minh

Tại cuộc họp, các đại biểu tập trung góp ý, tiếp thu và giải trình các ý kiến của thành viên Chính phủ đối với dự thảo luật.

Nhiều ý kiến đề nghị tiếp tục rà soát, bổ sung các quy định nhằm nâng cao yêu cầu bảo đảm an toàn thực phẩm đối với cơ sở sản xuất, kinh doanh trong toàn bộ chuỗi cung ứng; đồng thời đổi mới phương thức quản lý nhưng không làm phát sinh thêm thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh hay các "giấy phép con", tránh gia tăng chi phí tuân thủ đối với doanh nghiệp và người dân.

Đối với các hộ kinh doanh nhỏ, cơ sở sản xuất nhỏ lẻ, thức ăn đường phố và bếp ăn tập thể quy mô nhỏ, các đại biểu đề xuất xây dựng lộ trình thực hiện phù hợp, ưu tiên hỗ trợ kỹ thuật và các công cụ số đơn giản, chi phí thấp để tạo điều kiện triển khai hiệu quả.

Các ý kiến cũng thống nhất khuyến khích bếp ăn tập thể, cơ sở cung cấp suất ăn áp dụng các hệ thống quản lý an toàn thực phẩm tiên tiến như HACCP, ISO 22000, đồng thời tăng cường ứng dụng công nghệ số trong quản lý nguyên liệu, truy xuất nguồn gốc và giám sát quá trình chế biến nhằm phòng ngừa rủi ro.

Bên cạnh đó, các đại biểu tiếp tục thảo luận về nhiều nội dung quan trọng như đánh giá nguy cơ trong kiểm soát an toàn thực phẩm; ứng dụng công nghệ số và quản trị dữ liệu; tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật; truy xuất nguồn gốc; hoạt động kiểm nghiệm; kiện toàn bộ máy quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm theo hướng thống nhất từ Trung ương đến địa phương; Quy định đặc thù quy chuẩn kỹ thuật đối với thực phẩm; Bổ sung khái niệm hương liệu thực phẩm vào dự thảo Luật...

Các đại biểu phát biểu tại cuộc họp. Ảnh: Trần Minh

Phân cấp mạnh, chuyển đổi số là định hướng xuyên suốt

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên cho biết Bộ Y tế đã tổng hợp đầy đủ ý kiến góp ý của Bộ Tư pháp, Bộ Nội vụ, Bộ Công Thương, Bộ Khoa học và Công nghệ cùng các thành viên Chính phủ.

Đối với những nội dung phù hợp, Bộ Y tế sẽ tiếp thu, chỉnh sửa; những vấn đề còn có quan điểm khác nhau sẽ được giải trình đầy đủ trong hồ sơ trình cấp có thẩm quyền.

Theo Thứ trưởng, sau quá trình rà soát, dự thảo Luật ATTP (sửa đổi) hiện dự kiến gồm 8 chương với 71 điều. Tuy nhiên, đây mới là phương án ban đầu và sẽ tiếp tục được hoàn thiện trong quá trình lấy ý kiến.

Thứ trưởng đề nghị các đơn vị tiếp tục nghiên cứu kỹ bố cục, rà soát các điều khoản để cân nhắc bổ sung hoặc lược bỏ những nội dung chưa thực sự cần thiết, bảo đảm dự luật có tính logic, thống nhất và khả thi khi triển khai.

Nhấn mạnh quan điểm chỉ đạo trong quá trình xây dựng luật, Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên cho biết yêu cầu xuyên suốt là đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với cải cách thủ tục hành chính.

Đây là chủ trương lớn của Đảng, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp, đồng thời nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.

Theo đó, các quy định trong Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) phải hướng tới mục tiêu cắt giảm tối đa thủ tục hành chính, hạn chế phát sinh những thủ tục không cần thiết.

Song song với phân cấp, Thứ trưởng đặc biệt nhấn mạnh vai trò của chuyển đổi số trong quản lý an toàn thực phẩm. Theo Thứ trưởng, ứng dụng công nghệ không chỉ dừng ở việc số hóa hồ sơ hay sử dụng phần mềm quản lý mà quan trọng hơn là xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu đồng bộ, liên thông giữa các cơ quan quản lý, phục vụ công tác giám sát, thanh tra và xử lý vi phạm.

"Khi có cơ sở dữ liệu đầy đủ, chính xác thì việc quản lý sẽ hiệu quả hơn, giảm được giấy tờ, giảm nhân lực và giảm nhiều khâu trung gian", Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên nhấn mạnh.

Quang cảnh cuộc họp. Ảnh: Trần Minh

Quy định phải phù hợp với điều kiện thực tiễn của Việt Nam

Cùng với việc tham khảo kinh nghiệm quốc tế, Thứ trưởng lưu ý mọi quy định của Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) cần xuất phát từ điều kiện thực tế của Việt Nam, phù hợp với năng lực quản lý, hạ tầng và nguồn lực hiện có.

"Những nội dung phù hợp với thực tiễn Việt Nam thì đưa vào luật. Không nên quy định quá cao, quá chặt nhưng khi triển khai lại không thực hiện được", Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên nhấn mạnh.

Theo Bộ Y tế, việc hoàn thiện Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý đồng bộ, hiện đại, thúc đẩy quản lý an toàn thực phẩm theo hướng khoa học, minh bạch và hiệu quả hơn; đồng thời đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính, chuyển đổi số và bảo vệ sức khỏe nhân dân trong tình hình mới.