Hoạt động Đội gắn kết học sinh

Kết nối và hòa nhập

Với nhiều học sinh đầu cấp, năm học mới bắt đầu cũng là hành trình làm quen với những điều mới mẻ: Lớp học mới, giáo viên mới, những người bạn chưa từng quen biết… Do vậy, những hoạt động tập thể như tiết sinh hoạt dưới cờ, trò chơi, hoạt động trải nghiệm tạo ra cơ hội để học sinh kết nối, cùng chia sẻ niềm vui.

Hoạt động Đội giúp học sinh bày tỏ quan điểm của bản thân. Ảnh chụp tại Trường Tiểu học Giáp Hải (phường Bắc Giang).

Trong buổi sinh hoạt dưới cờ đầu tiên của năm học mới 2026-2027, những giai điệu rộn ràng, vui tươi của ca khúc “Bay cao tiếng hát ước mơ” vang lên giữa sân Trường Tiểu học Hiệp Hòa số 1 (xã Hiệp Hòa). Dưới sự hướng dẫn của giáo viên Tổng phụ trách Đội, hơn 1 nghìn học sinh cùng tham gia đồng diễn. Ban đầu, có em đứng nép trong hàng, động tác chưa theo kịp; được chỉ dẫn, các em dần bắt nhịp. Chỉ sau ít phút, các em đã tự tin hơn khi thể hiện các động tác. Những cánh tay đưa cao theo nhịp nhạc, tiếng nói cười khiến không khí trở nên sôi nổi. Em Lê Thu Huyền, học sinh lớp 1B cho biết: “Em cảm thấy rất vui trong buổi học đầu tiên. Các bạn cùng múa nên em cảm thấy gần gũi và làm quen được nhiều bạn mới”.

Hoạt động Đội không chỉ giúp học sinh thêm tự tin, nhanh chóng hòa nhập với trường lớp, bạn bè trong những ngày đầu năm học mà cần được duy trì thường xuyên trong suốt năm học. Nội dung, hình thức hoạt động phải phù hợp với từng lứa tuổi, đáp ứng nhu cầu, sở thích của thiếu nhi; chú trọng các hoạt động trải nghiệm, kỹ năng, văn hóa, thể thao, khoa học - công nghệ và hội nhập.

Sau phần đồng diễn, học sinh tiếp tục làm quen với những quy định, nền nếp đầu năm học như: Xếp hàng, di chuyển theo hướng dẫn, thực hiện nội quy trường lớp và tham gia các hoạt động tập thể. Theo cô Dương Thị Lan Anh, giáo viên Tổng phụ trách Đội Trường Tiểu học Hiệp Hòa số 1, những việc tưởng chừng đơn giản lại giúp các em từng bước làm quen với môi trường, thầy cô và bạn bè mới. Từ đó tạo cơ hội để học sinh mạnh dạn hòa nhập với tập thể. Trong tháng 9 này, Liên đội sẽ triển khai giờ ra chơi trải nghiệm sáng tạo, góc đọc sách và câu lạc bộ võ thuật.

Nếu ở bậc tiểu học, hoạt động đầu năm tập trung nhiều vào việc giúp học sinh làm quen với môi trường học tập khác hẳn so với mầm non thì ở bậc trung học cơ sở, các hoạt động Đội được tổ chức theo hướng tạo không gian để học sinh giao lưu, phát huy sở trường và tăng cường tinh thần chủ động. Tại Trường Trung học cơ sở An Châu (xã Sơn Động), nhiều năm liền nhà trường duy trì các câu lạc bộ như: Đọc sách, cầu lông, cờ vua, vẽ tranh…, qua đó thu hút học sinh tham gia theo sở thích, tăng cơ hội kết nối giữa các em. Cũng từ đó, nhiều em học sinh được thể hiện tài năng, đoạt nhiều giải thưởng ở các cuộc thi văn hóa, thể thao các cấp. Nổi bật là Lã Phương Nam, học sinh lớp 8A1 đoạt 2 Huy chương Vàng môn Cầu lông tại Giải thể thao học sinh phổ thông toàn quốc năm 2026.

Cô Nguyễn Thị Ngọc, giáo viên Tổng phụ trách Đội Trường Trung học cơ sở An Châu cho biết, trường có hai cơ sở với gần 1 nghìn học sinh. Do đó, việc tổ chức hoạt động phải bảo đảm sự hài hòa, đồng đều để học sinh ở cả hai cơ sở đều có cơ hội tham gia. Nội dung được xây dựng thống nhất, đồng thời linh hoạt về hình thức, phù hợp với điều kiện thực tế của từng cơ sở. Trong năm học này, Liên đội đẩy mạnh phong trào "Mỗi tuần một câu chuyện đẹp, một cuốn sách hay, một tấm gương sáng", "Bạn giúp bạn", "Đôi bạn cùng tiến"...

Ở mỗi bậc học, hình thức tổ chức hoạt động có thể khác nhau song các liên đội đang tạo cơ hội để học sinh gặp gỡ, tương tác và cùng tham gia các hoạt động tập thể. Với những em còn rụt rè, đó là cơ hội để vượt qua sự nhút nhát, với những em mạnh dạn, đó là môi trường để phát huy khả năng và hỗ trợ bạn bè.

Phù hợp lứa tuổi, phát huy năng lực

Trong tập thể, không phải học sinh nào cũng dễ dàng hòa nhập. Vì vậy, tạo cơ hội kết nối không chỉ trong dịp đầu năm mà cần cả quá trình xuyên suốt năm học. Theo cô Nguyễn Huyền Thu, giáo viên Tổng phụ trách Đội Trường Tiểu học Ngô Sĩ Liên (phường Bắc Giang), tổ chức hoạt động Đội cần để các em trực tiếp tham gia, được giao nhiệm vụ và có cơ hội thể hiện sở trường.

Tiết sinh hoạt dưới cờ ở Trường Trung học cơ sở An Châu (xã Sơn Động) với nhiều hoạt động ý nghĩa, góp phần gắn kết đội viên.

Thực tế tại Trường Tiểu học Ngô Sĩ Liên trong năm học 2025-2026 cho thấy, cách làm này được cụ thể hóa bằng nhiều hoạt động trải nghiệm, văn hóa, kỹ năng và sẻ chia như: Giờ ra chơi trải nghiệm sáng tạo, duy trì câu lạc bộ dân ca Quan họ, nuôi heo tiết kiệm; cùng với đó là ứng dụng công nghệ trong tuyên truyền, giáo dục kỹ năng và tổ chức các sân chơi. Nổi bật là mô hình “Nuôi heo tiết kiệm” góp phần hỗ trợ 22 thiếu nhi có hoàn cảnh khó khăn với tổng số tiền hơn 31 triệu đồng. Từ những kết quả đạt được, nhà trường tiếp tục định hướng đổi mới hoạt động Đội trong năm học 2026-2027 theo hướng tăng tính trải nghiệm, tạo nhiều cơ hội để học sinh thể hiện khả năng, phù hợp lứa tuổi, sở thích, năng lực.

Từ những mô hình cụ thể ở cơ sở, có thể thấy, công tác Đội và phong trào thiếu nhi toàn tỉnh được triển khai theo hướng đa dạng hóa hoạt động, tăng tính trải nghiệm và phát huy vai trò của thiếu nhi. Năm học 2025-2026, 625/625 Liên đội hoàn thành các chỉ tiêu trọng tâm; 100% Liên đội tổ chức các hoạt động giáo dục truyền thống, hành trình đến địa chỉ đỏ, hỗ trợ thiếu nhi có hoàn cảnh khó khăn và triển khai các mô hình, công trình măng non theo kế hoạch. Các sân chơi, cuộc thi, liên hoan và hoạt động trải nghiệm sáng tạo thu hút trên 280 nghìn lượt thiếu nhi tham gia.

Đáng chú ý, hoạt động Đội ngày càng mở rộng theo hướng gắn với nhu cầu thực tế của thiếu nhi. Bên cạnh giáo dục truyền thống, các Liên đội triển khai “Giờ ra chơi trải nghiệm sáng tạo”, Ngày hội STEM, các sân chơi khoa học, Robotics, Tin học trẻ, ngoại ngữ, văn hóa đọc; đồng thời chú trọng kỹ năng tự bảo vệ, an toàn trên môi trường mạng và quyền tham gia của trẻ em.

Theo chị Giáp Thị Ngân Hoa, Phó Trưởng Ban Công tác Đoàn và Thanh thiếu nhi tỉnh (Ủy ban MTTQ tỉnh), Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Đội tỉnh, hoạt động Đội không chỉ giúp học sinh thêm tự tin, nhanh chóng hòa nhập với trường lớp, bạn bè trong những ngày đầu năm học mà cần được duy trì thường xuyên trong suốt năm học. Nội dung, hình thức hoạt động phải phù hợp với từng lứa tuổi, đáp ứng nhu cầu, sở thích của thiếu nhi; chú trọng các hoạt động trải nghiệm, kỹ năng, văn hóa, thể thao, khoa học - công nghệ và hội nhập. Qua đó, tạo môi trường để các em chủ động tham gia, giao lưu, phát huy năng lực, rèn kỹ năng và gắn kết với tập thể.