Hội thảo về 'Hoàn thiện pháp luật tố tụng đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp trong giai đoạn mới'
Sáng 15/11, Hội thảo khoa học với chủ đề “Hoàn thiện pháp luật tố tụng đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp trong giai đoạn mới” do Khoa Luật học, Trường Khoa học Xã hội và Nhân văn, Trường Đại học Vinh tổ chức, thu hút sự tham gia của nhiều chuyên gia, nhà khoa học và người hoạt động thực tiễn trong lĩnh vực pháp luật, tư pháp.
Hội thảo được tổ chức trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật, kiện toàn tổ chức bộ máy các cơ quan tư pháp, thúc đẩy chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.
Đây cũng là hoạt động gắn với việc triển khai Nghị quyết số 27-NQ/TW ngày 9/11/2022 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới và Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
Tham dự hội thảo có GS.TS Phan Trung Lý, nguyên Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội, Ủy viên Hội đồng Khoa học của Ủy ban Thường vụ Quốc hội; PGS.TS Trần Đình Nhã, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội; PGS.TS Trần Văn Độ, nguyên Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối cao. Cùng dự có các giáo sư, phó giáo sư, tiến sĩ đến từ Vụ Pháp chế (Bộ Giáo dục và Đào tạo), Trường Đại học Tài chính – Marketing, Trường Đại học Đại Nam; Đại tá Đặng Văn Phượng, Chánh án Tòa án quân sự Quân khu 4; Đại tá Phan Tiến Dũng, Trưởng phòng Điều tra hình sự Quân khu 4; Thẩm phán Vi Văn Chắt, Phó Chánh án Tòa án nhân dân tỉnh Nghệ An, đại diện Đoàn Luật sư tỉnh Nghệ An…

Tiến sĩ Đinh Ngọc Thắng - Hiệu trưởng Trường Khoa học Xã hội và Nhân văn, Trường Đại học Vinh (Ảnh: Ngô Toàn)
Ban Tổ chức đã nhận được 28 bài viết, tham luận tập trung vào 4 lĩnh vực: tố tụng hình sự, tố tụng dân sự, tố tụng hành chính và tổ chức thực hiện quyền tư pháp.
Các công trình nghiên cứu đề cập nhiều vấn đề từ hoàn thiện mô hình tố tụng hình sự theo định hướng lấy xét xử làm trung tâm, tranh tụng là đột phá; tăng cường kiểm soát quyền lực tư pháp; bảo đảm nguyên tắc suy đoán vô tội, quyền bào chữa đến nâng cao hiệu quả thu hồi tài sản trong các vụ án tham nhũng, kinh tế.

PGS.TS Trần Văn Độ, nguyên Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối cao tham gia góp ý tại Hội thảo (Ảnh: Ngô Toàn)
Ở lĩnh vực tố tụng hành chính, các vấn đề về thẩm quyền xét xử, thi hành bản án hành chính và trách nhiệm bồi thường của Nhà nước cũng được quan tâm nghiên cứu. Đây là những nội dung gắn trực tiếp với yêu cầu bảo đảm quyền khởi kiện, quyền được bảo vệ của người dân, doanh nghiệp trước các quyết định, hành vi hành chính, đồng thời nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của cơ quan nhà nước.
Trong bối cảnh chuyển đổi số, việc xác định giá trị chứng minh của dữ liệu điện tử và hoàn thiện quy định về chứng cứ trong môi trường số được đặt ra như một yêu cầu cấp thiết. Các ý kiến tập trung vào những tiêu chí xác định tính xác thực, toàn vẹn, độ tin cậy và tính hợp pháp của dữ liệu; quy trình thu thập, bảo quản, trích xuất, chuyển giao, kiểm tra và đánh giá chứng cứ. Cùng với đó là yêu cầu bảo đảm quyền tiếp cận, kiểm tra, phản biện chứng cứ của những người tham gia tố tụng.

PGS.TS Trần Đình Nhã, giảng viên Khoa Luật, Trường Đại học Tài chính – Marketing góp ý tham luận tại Hội thảo (ảnh Ngô Toàn)
Tại hội thảo, nhiều tham luận chuyên sâu được trình bày, trong đó có tham luận “Hoàn thiện mô hình tố tụng hình sự theo định hướng lấy xét xử là trung tâm, tranh tụng là đột phá – những vấn đề lý luận và giải pháp” của PGS.TS Trần Văn Độ; “Thực hành quyền công tố trong tố tụng hình sự Việt Nam” của PGS.TS Trần Đình Nhã, giảng viên Khoa Luật, Trường Đại học Tài chính – Marketing; “Hoàn thiện pháp luật tố tụng hình sự về thủ tục xét tha tù trước thời hạn có điều kiện” của Đại tá Đặng Văn Phượng, Chánh án Tòa án quân sự Quân khu 4….
Thông qua các tham luận và ý kiến trao đổi, hội thảo góp phần nhận diện những bất cập trong quy định và thực tiễn áp dụng pháp luật tố tụng, đồng thời bổ sung luận cứ khoa học, kinh nghiệm thực tiễn phục vụ quá trình nghiên cứu, xây dựng và hoàn thiện pháp luật.
Qua đó, tăng cường kết nối giữa nghiên cứu lý luận với hoạt động nghề nghiệp, góp phần nâng cao chất lượng áp dụng pháp luật và hiệu quả hoạt động tư pháp, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp trong giai đoạn mới.
