Hội thảo “Xây dựng môi trường không khói thuốc tại các điểm tham quan và cơ sở lưu trú du lịch”
Ngày 13-11, tại phường Nha Trang, Cục Du lịch quốc gia Việt Nam (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) phối hợp với Quỹ Phòng bệnh (Bộ Y tế) tổ chức hội thảo “Xây dựng môi trường không khói thuốc tại các điểm tham quan và cơ sở lưu trú du lịch”. Tham dự hội thảo có đại diện Cục Du lịch quốc gia Việt Nam, Quỹ Phòng bệnh (Bộ Y tế), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Hiệp hội Du lịch Khánh Hòa và nhiều cơ sở lưu trú, du lịch trên địa bàn tỉnh.
Quang cảnh hội thảo.
Tại hội thảo, các đại biểu đã nghe các tham luận và thảo luận về thực trạng, lợi ích của môi trường không khói thuốc tại cơ sở lưu trú và điểm du lịch, những kinh nghiệm quốc tế. Các tham luận cũng đề cập việc thực hiện Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá trong tiêu chuẩn quốc gia về cơ sở lưu trú du lịch; kết quả xây dựng môi trường du lịch không khói thuốc tại tỉnh Khánh Hòa; kinh nghiệm vận hành tại điểm tham quan và cơ sở lưu trú; các tiêu chí và mô hình khách sạn tiêu biểu không thuốc lá.
Theo Thạc sĩ Bùi Thị Thu Hà, phụ trách Phòng Phòng chống tác hại thuốc lá (Quỹ Phòng bệnh), kết quả điều tra năm 2023 cho thấy 20,2% người từ 15 tuổi trở lên ở Việt Nam sử dụng thuốc lá; riêng ở nam giới, tỷ lệ này là 38,9%. Việt Nam vẫn thuộc nhóm 30 nước có tỷ lệ nam giới hút thuốc cao nhất thế giới.
Kết quả điều tra năm 2024 tại 37 tỉnh, thành phố cho thấy, trong số người đến quán bar có 69,6% bị phơi nhiễm khói thuốc; tỷ lệ này ở nhà hàng là 67,3%, quán cà phê 59,2% và khách sạn 48,3%, đều cao hơn nhiều so với nơi làm việc (22,4%). Đối tượng chịu phơi nhiễm nhiều nhất là nhân viên lễ tân, buồng phòng và phục vụ. Kết quả quan sát trực tiếp tại các khách sạn, nhà hàng, quán cà phê (3.028 lượt quan sát) cho thấy 63,4% khách sạn và 63,7% nhà hàng, quán cà phê chưa tuân thủ quy định, vẫn có người hút thuốc, tàn thuốc, mùi khói thuốc hoặc gạt tàn. Thực tế cho thấy, vấn đề không chỉ nằm ở việc thiếu biển cấm mà còn ở chỗ chưa có người thực sự chịu trách nhiệm nhắc nhở, giám sát.
Bà Hà lưu ý, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã khẳng định thông gió hay lọc khí không thể thay thế môi trường 100% không khói thuốc. Vì vậy, ngành du lịch cần đẩy mạnh xây dựng môi trường không khói thuốc, hướng tới không hút thuốc lá hoàn toàn trong nhà. Theo bà Hà, đây không phải là gánh nặng mà là khoản đầu tư. Không khói thuốc giúp cơ sở tiết kiệm chi phí vệ sinh, khử mùi, giảm nguy cơ cháy nổ, đồng thời thu hút khách gia đình, khách quốc tế và đón đầu xu hướng du lịch xanh.
Phát biểu tại hội thảo, ông Cung Quỳnh Anh - Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết, Khánh Hòa hiện có 1.441 cơ sở lưu trú với hơn 70.500 phòng và trên 50 khu, điểm du lịch. Thời gian qua, sở đã lồng ghép công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá vào hoạt động quản lý nhà nước về du lịch và định hướng gắn với Bộ Tiêu chuẩn du lịch xanh Khánh Hòa. Sở cũng phối hợp với ngành Y tế và Hiệp hội Du lịch Khánh Hòa tuyên truyền, vận động doanh nghiệp thực hiện. Nhiều cơ sở lưu trú đã bố trí biển cấm hút thuốc, đưa quy định không hút thuốc vào nội quy, thông tin đến khách lưu trú và hướng dẫn nhân viên nhắc nhở khách. Tại các khu du lịch biển, đảo và sinh thái, việc hạn chế vứt tàn thuốc, đầu lọc đã góp phần bảo vệ cảnh quan và môi trường biển.
Nhiều khách sạn ở Khánh Hòa đặt biển đề nghị khách không sử dụng thuốc lá (trong ảnh: Biển đề nghị khách không hút thuốc tại nhà hàng ở Khách sạn Galina).
Các tham luận tại hội thảo cũng chỉ ra những hạn chế chung trong việc xây dựng môi trường không khói thuốc tại các điểm tham quan và cơ sở lưu trú du lịch như: Ý thức chấp hành của một bộ phận du khách và người lao động chưa đồng đều; các cơ sở nhỏ, hộ kinh doanh còn khó khăn về nhân lực, kinh phí; việc duy trì giám sát thường xuyên, xử lý tình huống khách không tuân thủ và quản lý khu vực hút thuốc còn khó khăn; chưa có hệ thống thống kê, đánh giá thống nhất. Các quy định mới về thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng cũng đòi hỏi tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn thực hiện.
Phát biểu tại hội thảo, bà Lưu Thị Hương Hoài - phụ trách phòng Lưu trú, Cục Du lịch quốc gia Việt Nam nhấn mạnh, để thực hiện mục tiêu phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, có chất lượng cao và phát triển bền vững theo Nghị quyết số 26 của Bộ Chính trị, xây dựng môi trường du lịch không khói thuốc là một việc làm cụ thể, thiết thực. Hiệu quả không chỉ thể hiện ở biển báo hay nội quy, mà quan trọng hơn là việc chấp hành được duy trì thường xuyên, trở thành một phần trong quản lý và văn hóa phục vụ tại mỗi cơ sở, mỗi điểm đến. Với sự phối hợp của các cơ quan, địa phương và sự chủ động của cộng đồng doanh nghiệp, việc xây dựng môi trường du lịch không khói thuốc sẽ góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng, nâng cao chất lượng dịch vụ và xây dựng hình ảnh du lịch Việt Nam xanh, an toàn, văn minh, thân thiện.