Hòn Sơn Chà - nơi người lính giữ xuân giữa biển trời

Cán bộ, chiến sĩ biên phòng gói bánh chưng giữa đảo xa.

Giữa trùng khơi dưới chân đèo Hải Vân, cách đất liền khoảng 10 hải lý, Hòn Sơn Chà hiện lên như một dải xanh hoang sơ giữa biển trời mênh mông. Hòn đảo rộng khoảng 1,6km², đỉnh cao 235m so với mực nước biển, không có cư dân sinh sống, quanh năm đối mặt với gió lớn và sóng dữ.

Người dân vùng biển quen gọi nơi đây bằng nhiều cái tên: Hòn Chảo, Hòn Chỏ, Hòn Sơn Trà Con hay Đảo Ngọc. Nhưng với những người lính biên phòng đang ngày đêm bám trụ, đó đơn giản là nơi họ gửi tuổi trẻ để giữ bình yên cho đất liền.

Ngày 18/9/2024, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 144/NQ-CP, chính thức giao Hòn Sơn Chà cho Đà Nẵng quản lý sau nhiều năm tồn tại yếu tố lịch sử về địa giới hành chính.

Đến ngày 11/3/2025, Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng thành phố Đà Nẵng tiếp nhận bàn giao nhiệm vụ quản lý, bảo vệ chủ quyền an ninh biên giới, vùng biển tại khu vực này.

Trực tiếp thực hiện nhiệm vụ là Đồn Biên phòng Hải Vân, đơn vị được giao quản lý cơ sở hạ tầng, tổ chức tuần tra, kiểm soát người và phương tiện qua lại, đảm bảo an ninh trật tự trên đảo.

Hòn Sơn Chà sẽ trở thành đảo nghỉ dưỡng sinh thái biệt lập, phục vụ phân khúc cao cấp và khách du lịch siêu sang.

Trong định hướng phát triển kinh tế biển, thành phố Đà Nẵng xác định Hòn Sơn Chà sẽ trở thành đảo nghỉ dưỡng sinh thái biệt lập, phục vụ phân khúc cao cấp và khách du lịch siêu sang. Đó là tương lai được hoạch định. Còn hiện tại, nơi đây vẫn là tiền tiêu giữa biển, nơi những người lính đang âm thầm làm nhiệm vụ trong điều kiện còn nhiều thiếu thốn.

Mùa mưa vừa qua là khoảng thời gian đặc biệt gian nan. Biển động kéo dài hơn hai tháng khiến tàu không thể ra tiếp phẩm, vì vậy, sinh hoạt của các chiến sĩ trở nên chật vật.

Hạ sĩ Phạm Phước Nguyên, chiến sĩ đang công tác tại Trạm Kiểm soát Biên phòng Hòn Sơn Chà kể lại: “Có thời điểm hơn hai tháng liền, ngoài ít gạo và cá khô, anh em phải tự tìm thêm rau rừng để cải thiện bữa ăn. Ở đây chưa có điện lưới quốc gia, chủ yếu dùng năng lượng mặt trời nên những ngày mưa kéo dài thì điện yếu, sinh hoạt càng vất vả".

Bàn nhiệm vụ trước khi tuần tra trên đảo.

Nước ngọt phải chắt chiu từng can, sóng gió cô lập đảo nhiều ngày liền - mỗi ngày công tác nơi đây là một thử thách. Nhưng chính trong hoàn cảnh ấy, tinh thần người lính biển càng được tôi luyện. Những ca tuần tra vẫn đều đặn, công tác kiểm soát phương tiện vẫn nghiêm túc, sổ trực gác vẫn kín những dòng ghi chép.

Trung tá Phạm Minh Tuấn, Chính trị viên Đồn Biên phòng Hải Vân cho biết sau khi tiếp nhận nhiệm vụ quản lý Hòn Sơn Chà, đơn vị vừa củng cố cơ sở vật chất, vừa làm tốt công tác tư tưởng, động viên cán bộ, chiến sĩ yên tâm nhận nhiệm vụ công tác tạm thời trên đảo.

“Điều kiện còn khó khăn nhưng anh em đều xác định rõ đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng. Giữ vững chủ quyền, đảm bảo an ninh trật tự khu vực là ưu tiên hàng đầu", ông nhấn mạnh.

Giữa những thiếu thốn ấy, Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 vẫn đủ đầy. Không pháo hoa, không phố xá rộn ràng, không cành mai vàng trước hiên nhà. Nhưng nơi Trạm Kiểm soát Biên phòng Hòn Sơn Chà, mùa xuân vẫn được đón bằng một cách rất riêng: gói bánh chưng.

Cán bộ, chiến sĩ biên phòng cùng anh em Trạm Hải đăng Sơn Chà quây quần bên nhau, nhóm bếp giữa gió biển, cẩn thận gói từng chiếc bánh. Những bàn tay vốn quen với súng, với dây neo tàu, với sổ tuần tra nay khéo léo gói lá, buộc lạt. Đêm xuống, ánh lửa bập bùng soi rõ gương mặt sạm nắng nhưng rạng rỡ.

Hoạt động tưởng chừng giản dị nơi đất liền lại mang ý nghĩa đặc biệt giữa đảo xa. Đó không chỉ là gìn giữ phong tục truyền thống mà còn là cách để những người lính xích lại gần nhau hơn, chia sẻ nỗi nhớ nhà, động viên nhau vượt qua cô quạnh giữa biển trời.

“Dù ở đảo xa, chỉ cần còn anh em quây quần bên nồi bánh chưng, còn giữ được phong tục Tết thì vẫn thấy ấm lòng", một chiến sĩ trẻ nói khi mở nắp nồi bánh đầu năm.

Xuân ở Hòn Sơn Chà không ồn ào. Nhưng phía sau sự lặng lẽ ấy là những ca trực gác xuyên đêm, những bước chân tuần tra trên triền đá gió lộng, là trách nhiệm nặng vai nhưng bền bỉ của người lính biên phòng. Họ đón Tết không chỉ bằng niềm vui riêng, mà bằng ý thức giữ cho đất liền được bình yên.

Trước mắt, Hòn Sơn Chà vẫn còn nhiều khó khăn về hạ tầng, điện, nước và điều kiện sinh hoạt nhưng chính trong gian khó ấy, hình ảnh những cán bộ, chiến sĩ bám trụ nơi đầu sóng càng thêm sáng rõ. Khi thành phố hướng tới tương lai phát triển đảo nghỉ dưỡng sinh thái cao cấp, thì hiện tại, những người lính vẫn là “cột mốc sống” giữa biển khơi.

Giữa gió biển và sóng bạc đầu, mùa xuân nơi Hòn Sơn Chà không rực rỡ sắc màu, nhưng thấm đẫm nghĩa tình. Và chính từ nơi tiền tiêu ấy, bình yên của đất liền được giữ vững qua từng ngày, từng đêm.

NGUYÊN THẢO