Hướng mở cho du lịch cộng đồng ở vùng cao

Khu vực Mù Là, xã Cao Minh, có cảnh quan tự nhiên đẹp và giàu tiềm năng phát triển du lịch cộng đồng.

Khai thác lợi thế tự nhiên và bản sắc văn hóa

Xã Ba Bể từ lâu được biết đến là địa phương có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển du lịch sinh thái và du lịch cộng đồng. Cảnh quan hồ nước tự nhiên, hệ thống núi đá, rừng tự nhiên cùng các bản làng truyền thống đã tạo nên sức hút riêng đối với du khách trong và ngoài nước.

Những năm gần đây, nhiều hộ dân đã chủ động cải tạo nhà ở để phát triển mô hình lưu trú cộng đồng, kết hợp giới thiệu các món ăn truyền thống, trình diễn văn nghệ dân gian và tổ chức các hoạt động trải nghiệm đời sống bản địa. Nhờ đó, du lịch từng bước trở thành hướng phát triển kinh tế mang lại thu nhập cho người dân.

Đến hết tháng 5, hoạt động du lịch trên địa bàn Ba Bể tiếp tục thu hút đông đảo du khách đến tham quan và trải nghiệm. Tổng lượng khách đạt hơn 31.500 lượt, vượt kế hoạch đề ra, trong đó có trên 3.500 lượt khách quốc tế.

Ông Lục Huy Chung, chủ cơ sở Homestay BaBe Hada, thôn Pác Ngòi, chia sẻ: Trước đây nguồn thu chủ yếu của người dân dựa vào sản xuất nông nghiệp, nhưng từ khi có khách du lịch đến tham quan, trải nghiệm, nhiều gia đình đã có thêm thu nhập từ kinh doanh dịch vụ lưu trú, ăn uống và bán các sản phẩm địa phương. Điều quan trọng hơn là người dân ngày càng ý thức hơn trong việc giữ gìn môi trường và bảo tồn, phát huy văn hóa truyền thống.

Ngoài Ba Bể, xã Cao Minh cũng được đánh giá là địa phương có nhiều dư địa phát triển du lịch cộng đồng. Nơi đây sở hữu địa hình vùng cao, không khí trong lành, cảnh quan còn giữ được nét nguyên sơ cùng đời sống văn hóa đặc sắc của đồng bào dân tộc.

Đến với Cao Minh, du khách có thể tham quan cảnh quan Mù Là, nơi đồng bào Mông, Dao, Tày thường tổ chức các hoạt động văn hóa truyền thống. Đồng thời cũng có thể trực tiếp trải nghiệm sản xuất nông nghiệp, thưởng thức ẩm thực địa phương, tìm hiểu tập quán sinh hoạt và tham gia các hoạt động văn hóa cộng đồng.

Ông Nguyễn Anh Tuấn, Phó Chủ tịch UBND xã Cao Minh, cho biết: Hiện xã đã quy hoạch hơn 100ha để phát triển du lịch cộng đồng, du lịch trải nghiệm và du lịch sinh thái trong thời gian tới.

Hay tại xã Bằng Thành, với không gian làng bản cùng những nét văn hóa truyền thống đang được địa phương định hướng phát triển du lịch cộng đồng gắn với du lịch trải nghiệm vùng cao. Nhiều sản phẩm nông nghiệp, ẩm thực và đời sống sinh hoạt đặc trưng của đồng bào Sán Chỉ, Mông, Dao, Tày tại các thôn Khâu Đấng, Phiêng Lủng, Phiêng Luông được xem là nguồn tài nguyên mềm để hình thành các sản phẩm du lịch đặc sắc.

Hướng đến phát triển du lịch bền vững

Dù có nhiều tiềm năng, nhưng việc phát triển du lịch cộng đồng tại các xã vùng cao hiện vẫn đối mặt với không ít khó khăn. Hạ tầng giao thông đến một số điểm còn hạn chế, cơ sở lưu trú quy mô nhỏ, dịch vụ bổ trợ chưa đồng bộ, kỹ năng làm du lịch của người dân chưa thực sự chuyên nghiệp.

Nhiều nơi có tiềm năng nhưng thiếu sản phẩm đặc trưng, dịch vụ còn đơn điệu nên thời gian lưu trú của du khách chưa dài, công tác quảng bá còn phụ thuộc nhiều vào truyền miệng hoặc các nền tảng mạng xã hội nhỏ lẻ.

Hoạt động đua thuyền độc mộc trên hồ Ba Bể diễn ra sôi nổi dịp đầu xuân, thu hút đông đảo người dân và du khách tham gia.

Bà Hà Thị Huế, Phó Chủ tịch UBND xã Bằng Thành, chia sẻ: Nhận thức được những khó khăn, hạn chế trong phát triển du lịch cộng đồng, các xã vùng cao đang từng bước liên kết và xây dựng quy hoạch theo hướng có tính kết nối vùng, phát triển bài bản hơn. Trong đó tập trung đầu tư hạ tầng, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, sử dụng nguồn lực địa phương để hỗ trợ người dân xây dựng sản phẩm du lịch gắn với văn hóa bản địa và tăng cường ứng dụng công nghệ số trong quảng bá.

Có thể thấy, với những lợi thế sẵn có về thiên nhiên, con người và bản sắc văn hóa, các xã vùng cao như Ba Bể, Cao Minh, Bằng Thành và nhiều địa phương lân cận đang đứng trước nhiều cơ hội phát triển du lịch cộng đồng.

Nếu được đầu tư đúng hướng, cùng sự đồng hành giữa chính quyền, doanh nghiệp và người dân, du lịch cộng đồng sẽ trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, góp phần nâng cao đời sống và xây dựng vùng cao phát triển bền vững.