Hướng tới Tháng cao điểm vì người nghèo: Từ những điểm tựa an sinh đến cơ hội vươn lên

Từ khi được trao xe bán nước mía, gia đình bà Cao Thị Diễm (xã Tân An Hội) có thêm thu nhập, cuộc sống ổn định hơn. Ảnh: Q.Đ

Trao phương tiện, mở lối mưu sinh

Buổi sáng, sau khi hoàn thành công việc tạp vụ, bà Đổng Thị Quốc Nga tranh thủ chuẩn bị xe bánh mì để bán vào buổi chiều. Người phụ nữ 50 tuổi sống tại một chung cư ở phường Khánh Hội, không có chồng con và đang chăm sóc người dì gần 80 tuổi. Trước đây, công việc lao công theo ca chỉ đem lại khoảng 100 nghìn đồng/ca, trong khi bà phải tự xoay xở các khoản chi tiêu trong gia đình. Tháng 8/2026, Hội Liên hiệp Phụ nữ TPHCM phối hợp với đơn vị tài trợ trao cho bà Nga một chiếc xe bánh mì. Ban Công tác Mặt trận khu phố 4, phường Khánh Hội vận động hỗ trợ thêm 2 triệu đồng để bà có vốn mua nguyên liệu. Từ đó, sau giờ làm buổi sáng, bà đều đặn đẩy xe bánh mì ra bán vào đầu giờ chiều.

Chỉ sau khoảng một tháng, chiếc xe bắt đầu có khách quen, mang lại cho bà thêm một nguồn thu ổn định. Khoản tiền chưa phải lớn, nhưng với người vừa phải tự nuôi sống mình, vừa chăm lo cho người thân, việc có thêm một công việc có thể chủ động thời gian và tạo thu nhập đều đặn giúp cuộc sống bớt chật vật hơn.

Cách hỗ trợ này cũng đang được Hội Liên hiệp Phụ nữ TPHCM triển khai ở nhiều địa bàn. Theo thống kê của Hội, từ đầu năm 2026 đến nay, các cấp Hội đã trao hơn 200 phương tiện sinh kế cho phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn; riêng Hội Liên hiệp Phụ nữ thành phố vận động trao 34 phương tiện, gồm xe bánh mì, xe nước mía, máy may công nghiệp... Mỗi phương tiện được lựa chọn dựa trên hoàn cảnh và khả năng mưu sinh của từng người.

Tại xã Tân An Hội, bà Cao Thị Diễm, 54 tuổi, ở ấp Tây Nam được Hội Liên hiệp Phụ nữ xã trao tặng một chiếc xe nước mía. Bà Diễm cho biết, bà mắc bệnh ung thư máu từ năm 2009, mỗi tháng dành khoảng 7-8 triệu đồng cho thuốc men, khám chữa bệnh. Trước đó, trên mảnh đất được cho mượn ở đường Nguyễn Thị Tiệp, bà bán sữa đậu nành và nước giải khát, thu nhập khoảng 300-400 nghìn đồng/ngày. Từ khi vợ mắc bệnh, chồng bà nghỉ việc để chăm sóc và cùng vợ buôn bán.

Có thêm chiếc xe nước mía, gia đình bà Diễm tăng được khoảng 200 nghìn đồng/ngày. Với một hoàn cảnh thường xuyên phải dành một khoản tiền lớn cho việc điều trị bệnh, nguồn thu thêm này giúp hai vợ chồng có thêm điều kiện duy trì việc làm và trang trải cuộc sống. Theo bà Võ Thị Mỹ Nương - Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Tân An Hội, nhiều phụ nữ khó khăn trên địa bàn vẫn có mong muốn làm ăn, nhưng thiếu vốn hoặc phương tiện. Vì vậy, Hội lựa chọn cách hỗ trợ phù hợp với từng trường hợp, từ phương tiện làm ăn đến vốn không lãi suất, đồng thời theo dõi quá trình sử dụng để nguồn lực thực sự phát huy hiệu quả.

Có thêm xe nước mía, gia đình bà Diễm tăng thu nhập khoảng 200 nghìn đồng/ngày. Nguồn thu này giúp hai vợ chồng có thêm điều kiện duy trì việc làm, trang trải cuộc sống trong khi vẫn phải dành một khoản đáng kể cho việc điều trị bệnh.

Theo bà Võ Thị Mỹ Nương - Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Tân An Hội, nhiều phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn vẫn mong muốn làm ăn nhưng thiếu vốn hoặc phương tiện. Vì vậy, Hội lựa chọn hình thức hỗ trợ phù hợp với từng trường hợp, từ phương tiện làm ăn đến vốn không lãi suất, đồng thời theo dõi quá trình sử dụng để nguồn lực phát huy hiệu quả.

Quy mô chăm lo của TPHCM cũng đang được mở rộng theo nhiều lớp, nhiều hướng. Theo đó, năm 2025, trong bối cảnh TPHCM bước vào giai đoạn mới sau ngày 1/7, hệ thống MTTQ và các tổ chức thành viên đã thực hiện các hoạt động chăm lo với tổng giá trị hơn 84 tỷ đồng thông qua hỗ trợ sinh kế, tổ chức bữa cơm đại đoàn kết và nhiều hình thức hỗ trợ trực tiếp khác. Thành phố đồng thời chăm lo hơn 367 nghìn suất quà, tổng kinh phí hơn 265 tỷ đồng, xây dựng và sửa chữa 899 căn nhà đại đoàn kết, với tổng trị giá gần 45 tỷ đồng.

Bà Trương Thị Bích Hạnh - Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM nhấn mạnh, yêu cầu Mặt trận tiếp tục hướng mạnh về cơ sở, gần dân, sát dân, lấy sự thụ hưởng của nhân dân làm thước đo hiệu quả hoạt động. Bà Hạnh cho rằng, tinh thần ấy cũng đặt ra một cách nhìn khác về an sinh: không chỉ vận động được bao nhiêu nguồn lực, trao bao nhiêu phần quà, mà quan trọng là nguồn lực đó có đến đúng người và giải quyết được nhu cầu thực tế hay không.

Trao nhà đại đoàn kết và hỗ trợ người nghèo tại phường Chánh Hiệp (TPHCM). Ảnh: Q.Đ

Mới đây, Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM và Petrovietnam ký thỏa thuận tài trợ hàng trăm tỷ đồng để thực hiện chương trình phục vụ cộng đồng, chăm lo người nghèo, cải thiện điều kiện sống của người dân giai đoạn 2026-2028, trong khuôn khổ hợp tác đến năm 2030. Việc thỏa thuận này giúp TPHCM có thêm nguồn lực lớn để các chương trình an sinh được triển khai trong thời gian tới.

Những vòng tay nối dài ở khu dân cư

Nếu những chương trình ở cấp thành phố tạo nên nguồn lực chung thì ở từng phường, xã, việc chăm lo lại bắt đầu từ những hoàn cảnh rất cụ thể. Có khi đó là một học sinh dành tiền tiết kiệm để góp vào Quỹ “Vì người nghèo”; có khi là một chiếc xe, một khoản vốn nhỏ được trao cho người đang cần một phương tiện để bắt đầu công việc.

Tại Ngày hội “Bình Thạnh nghĩa tình - Kết nối yêu thương” do phường Bình Thạnh tổ chức, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Bình Thạnh tiếp nhận hơn 1,6 tỷ đồng ủng hộ Quỹ “Vì người nghèo” và Quỹ “Vì biển đảo quê hương - Vì tuyến đầu Tổ quốc” từ các cơ sở tôn giáo, doanh nghiệp, cán bộ, công chức và người dân trên địa bàn 53 khu phố. Riêng Quỹ “Vì người nghèo” nhận hơn 1,1 tỷ đồng. Từ nguồn lực ấy, phường trao 99 suất học bổng Nguyễn Hữu Thọ cho học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn, đồng thời trao phương tiện sinh kế cho thanh niên khởi nghiệp. Đáng chú ý, trong ngày hội còn có một sự đóng góp rất đặc biệt của em Lê Hoàng Vy Lam, học sinh Trường Tiểu học Bình Hòa, dành số tiền 9,6 triệu đồng tiết kiệm từ việc nuôi heo đất để ủng hộ Quỹ “Vì người nghèo”.

Đầu năm 2026, phường Bình Thạnh tiếp tục vận động hơn 1,6 tỷ đồng cho công tác chăm lo Tết thông qua một chương trình đi bộ, trong đó doanh nghiệp đóng góp khoảng 750 triệu đồng, 53 khu dân cư đóng góp khoảng 925 triệu đồng. Từ những nguồn lực được huy động liên tục ấy, hoạt động chăm lo không chỉ dừng ở một đợt vận động mà được duy trì thành nhiều chương trình hỗ trợ người dân có hoàn cảnh khó khăn.

Bà Hoàng Mai Quỳnh Hoa - Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Bình Thạnh cho rằng, những hoạt động như vậy không chỉ nhằm vận động quỹ mà còn tạo sự gắn kết giữa các tầng lớp nhân dân, lan tỏa tinh thần tương thân tương ái trong cộng đồng.

Trong khi đó, ở phường Bình Lợi Trung, câu chuyện của anh Nguyễn Quan Hùng lại cho thấy một hình thức hỗ trợ rất cụ thể dành cho người trẻ. Anh Hùng là ủy viên Ủy ban Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam phường, đồng thời là sinh viên Học viện Cán bộ TPHCM, có hoàn cảnh gia đình khó khăn. Ngày 26/7/2026, trong chương trình tình nguyện hè, Đoàn phường Bình Lợi Trung phối hợp với Trường Đại học Kinh tế - Tài chính TPHCM và Học viện Cán bộ TPHCM trao cho anh Hùng một chiếc xe để phụ gia đình bán nước, trị giá 2,5 triệu đồng, cùng 2 triệu đồng làm vốn mua nguyên vật liệu.

Với anh Hùng, chiếc xe không chỉ giúp gia đình có thêm một phương tiện buôn bán, khoản hỗ trợ còn tạo điều kiện để anh vừa phụ gia đình tạo thu nhập, vừa có thêm nguồn trang trải cho việc học. Từ một phương tiện nhỏ và khoản vốn ban đầu, một sinh viên có hoàn cảnh khó khăn có thêm cơ hội tiếp tục việc học và duy trì hoạt động Đoàn, Hội tại địa phương.

Từ cơ sở nhìn lên, công tác an sinh vì thế không chỉ là những con số về số tiền vận động hay số phần quà đã trao mà điều quan trọng hơn nằm ở cách nguồn lực được kết nối và chuyển thành những cơ hội cụ thể cho người dân. Khi người được hỗ trợ có thể tiếp tục học tập, có thêm việc làm, duy trì sinh kế hoặc từng bước ổn định cuộc sống, những khoản đóng góp từ cộng đồng mới thực sự đi trọn hành trình của nó.